PL EN


2014 | 1/2014 (45) | 191-206
Article title

Poczucie jakości życia w grupie kierowników i specjalistów – test modelu MOA

Authors
Content
Title variants
EN
Personality and axiological model MOA in the sense of the quality of life of senior managers
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
W artykule zaprezentowano istotne dla psychologii zarządzania i osobowości kwestie odnoszące się do praktyki funkcjonowania pracowników wyższego szczebla. Testowane w badaniu hipotezy zostały sformułowane na podstawie modelu osobowościowo-aksjologicznego MOA, będącego rozwinięciem koncepcji potrzeb Ryana i Deciego, koncepcji przystosowania Rottera oraz wartości Rokeacha. Badano związek poczucia jakości życia u pracowników wyższego szczebla z uwarunkowaniami osobowościowymi i aksjologicznymi. Za pomocą analizy regresji oraz równań strukturalnych oceniono wpływ badanych zmiennych. Okazało się, że model MOA różnicuje pracowników wyższego szczebla. Współczynnik determinacji uzyskał 49% wariancji wyjaśnianej zmiennej poczucia jakości życia w modelu strukturalnym. Prawie połowę zmienności wyników poczucia jakości życia u pracowników wyższego szczebla można tłumaczyć związkiem cech osobowości i wartości.
EN
In this paper I have attempted to present issues resulting from the management and personality psychology, including their implications for company management practice and for their impact on managers wellbeing and a quality of life. My research, based on Ryan and Deci concept, concerns the psychological needs, adaptation (Rotter) and hierarchical values (Rokeach) of senior managers. I assumed that the sense of the quality of life would reveal a significant relationship with personality-related and axiological dimensions among senior managers. I hypothesized positive correlation between independent personality related variables distinguished in the personality and axiological model MOA for the sense of the quality of life such as the structure of needs (competence, autonomy, relatedness), adaptation and professional achievements. I also assumed a positive correlation between independent axiological variables: final and instrumental values. The determination rate was 0.49, that is it obtained 49% of variance of the variable of the sense of the quality of life being explained in the structural model MOA. Discussing the obtained results, we should emphasize the significance ascribed by senior managers to the following dimensions: adaptation, competence and relatedness for the sense of the quality of life.
Year
Issue
Pages
191-206
Physical description
Dates
published
2014-01-30
Contributors
author
  • Zakład Psychologii Osobowości, Uniwersytet Wrocławski
References
  • Abele, A.E. i Wojciszke, B. (2007). Agency and Communion from the Perspective of Self versus Others. Journal of Personality and Social Psychology, 93, 751–763.
  • Brzozowski, P. (1989). Skala wartości (SW). Polska adaptacja Value Survey M. Rokeacha. Podręcznik. Warszawa: Polskie Towarzystwo Psychologiczne.
  • Brzozowski, P. (2007). Wzorcowa hierarchia wartości. Polska, Europejska czy uniwersalna? Psychologiczne badania empiryczne. Lublin: Wydawnictwo UMCS.
  • Buunk, B.P. i Janssen, P.M. (1992). Relative Deprivation, Career Issues, and Mental Health among Men Midlife. Journal of Vocational Behavior, 40, 338-350.
  • Connor, P.E. i Becker, B.W. (1994). Personal Values and Management: What Do We Know and Why Don’t We Know More? Journal of Management Inquiry, 3, 67–73.
  • Deci, E.L. i Ryan, R.M. (1985). Intrinsic Motivation and Self-determination in Human Behavior. New York: Plenum Publishing.
  • Deci, E.L. i Ryan, R.M. (2008). Hedonia, Eudaimonia, and Well-Being: An Introduction. Journal of Happiness Studies, 9, 1–11.
  • Elliot, A.J., McGregor, H.A. i Thrash, T.M. (2002). The Need of Competence. W: E.L. Deci i R.M. Ryan (red.), Handbook of Self-Determination Research (s. 361–387). Rochester: University of Rochester Press.
  • Festinger, L. (1957). A Theory of Cognitive Dissonance. Stanford: Stanford University Press.
  • Frąckowiak, T. (2004). Personalistyczno-ezgzystencjonalana koncepcja poczucia jakości życia. Próba operacjonalizacji. Niepublikowana praca magisterska, Uniwersytet Wrocławski, Wrocław.
  • Gough, H.G. i Heilbrun, A.B. (1965/1983). The Adjective Check List Manual. Palo Alto California: Consulting Psychologists Press.
  • Juros, A. i Oleś, P. (1993). Struktura czynnikowa i skupieniowa Testu Przymiotnikowego ACL H.G. Gougha i A.B. Heilbruna. Przydatność dla diagnostyki psychologicznej. W: J. Brzeziński i E. Hornowska (red.), Z psychometrycznych problemów diagnostyki psychologicznej (s. 171–202). Poznań: Wydawnictwo UAM.
  • Kasser, T. (2002). Sketches for a Self-determination Theory of Values. W: E.L. Deci i R.M. Ryan (red.), Handbook of Self-determination Research (s. 123–140). Rochester: University of Rochester Press.
  • Lykken, D. i Tellegen, A. (1996). Happiness is a Stochastic Phenomenon. Psychological Science, 7, 186–189.
  • Martowska, K. (2012). Lista Przymiotnikowa ACL Harrison G. Gough, Alfred B. Heilbrun, Jr. Polska normalizacja. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego.
  • Mordarski, S., Łysenko, L., Mróz, B. i Turkiewicz, A. (2007). The Analgesic Ladder – an Alternative Option with Regard to Quality of Life at Oncologic Patients. Polish Journal of Environmental Studies, 16 (5), 357–361.
  • Mróz, B. (1994). Zarządzanie – czyli właściwy człowiek na właściwym miejscu. Leasing – The Financial Monthly, 12 (XII), 23–24.
  • Mróz, B. (2006). Hierarchy of Values and Its Consequences for the Lifestyles Selected Among Young People. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska Lublin – Polonia, LX, Suppl. XVI (475), 61–64.
  • Mróz, B. (2008a). Osobowość wybitnych aktorów polskich. Studium różnic międzygeneracyjnych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
  • Mróz, B. (2008b). Well-being and Better Quality of Work of the Employees in Companies: Management Theory and Practice – Discussion about Changes. W: H. Karakuła (red.), Societal and Environmental Health and Wellness Risks (s. 243–249). Lublin: Wydawnictwo NeuroCentrum.
  • Mróz, B. (2010). Psychosocial Determinants of the Production Managers’ Hierarchy of Values in the Light of Lean Manufacturing and Positive Psychology. W: E. Pańka i A. Kwiatkowska (red.), Proceedings of the 6th European Conference on Management, Leadership and Governance (s. 249–257). Wrocław: Published by Academic Publishing UK.
  • Mróz, B. (2011a). Poczucie jakości życia u pracowników wyższego szczebla: uwarunkowania osobowościowe i aksjologiczne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
  • Mróz, B. (2011b). Satisfying Work and Its Purpose in Men’s Lives: Positive Aspects of a Professional Relationship. Polish Journal of Applied Psychology, 9 (1), 109–128.
  • Mróz, B. (2011c). Struktura czynnikowa Testu Przymiotnikowego ACL do diagnostyki pracowników. The Factoral Structure of Adjective Check List ACL to Diagnostics of the Workers. W: P. Piotrowski (red.), Społeczne i kulturowe zachowania warunkujące dobrostan (s. 181–194). Lublin: Wydawnictwo Neurocentrum.
  • Mróz, B. (2012). Various Management Forms and Their Determinants in the Hierarchy of Managerial Values and Self-concepts. W: B. Mróz (red.), Functioning in the Workplace. Quantitative and Qualitative Psychological Research (s. 15–29). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
  • Oleś, P. (2000). Psychologia przełomu połowy życia. Lublin: TN KUL.
  • Rokeach, M. (1973). The Nature of Human Values. London: Sage.
  • Rokeach, M. (red.), (1979). Understanding Human Values. New York: Free Press.
  • Rotter, J.B. (1971). Generalized Expectancies for Interpersonal Trust. American Psychologist, 26, 443–452.
  • Ryan, R.M., Bernstein, J.H.i Brown, K.W. (2010). Weekends, Work, and Well-Being: Psychological Need Satisfactions and Day of the Week Effects on Mood, Vitality, and Physical Symptoms. Journal of Social and Clinical Psychology, 29, 95–122.
  • Ryan, R.M. i Deci, E.L. (2000). Self-Determination Theory and the Facilitation of Intrinsic Motivation, Social Development, and Well-Being. American Psychologist, 55 (1), 68–78.
  • Ryan, R.M., Huta, V. i Deci, E.L. (2008). Living Well: A Self-determination Theory Perspective on Eudaimonia. Journal of Happiness Studies, 9, 139–170.
  • Seligman, M.E.P., Park, N. i Peterson, C. (2004). The Values In Action (VIA) Classification of Character Strengths. Ricerche di Psicologia. Special Positive Psychology, 27 (1), 63–78.
  • Stoner, J.A.F. i Wankel, C. (1996). Kierowanie, Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
  • Wieczorkowska-Wierzbińska, G. (2012). Zmieniona osobowość menedżerów. W: K. Klincewicz i W. Grzywacz (red.), Rozwój potencjału społecznego organizacji – wyzwania w XXI wieku. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Wydziału Zarządzania UW.
  • Wieczorkowska, G. i Burnstein, E. (2000). Monitoring Adaptation to Social Change: Research at the Institute for Social Studies. W: J.A. Bargh i D.K. Apsley (red.), Unraveling the Complexities of Social Life (s. 155–172). Washington: APA.
  • Wieczorkowska, G. i Burnstein, E. (2002). The Adaptive Value of Interval Goal-Setting Strategies During Social Change in Poland. W: M. Klonowicz i G. Wieczorkowska (red.), Social Change: Adaptation and resistance (s. 97–116). Warsaw: Wydawnictwo ISS.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
1644-9584
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-05580ae2-941a-4a9a-b37a-135a0ca98da5
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.