PL EN


2019 | 132 | 219-244
Article title

Dzieje kultu Świętego Antoniego z Padwy w kościele OO. Bernardynów w Przeworsku

Content
Title variants
The history of the cult of St. Anthony of Padua in the Bernardine church in Przeworsk
Languages of publication
PL EN
Abstracts
PL
W gotyckim, XV-wiecznym kościele oo. Bernardynów w Przewor-sku otaczany jest kultem barokowy obraz przedstawiający św. Antoniego z Padwy, autorstwa o. Franciszka Lekszyckiego. Do świadectw czci oddawanej Padewczykowi w okresie staropolskim należą: wydane drukiem kazanie ks. Ignacego Kocieńskiego, czy informacja o pierwszej łasce doznanej za wstawiennictwem św. Antoniego. Po pewnym regresie kultu w okresie józefinizmu, u schyłku XIX w. nastąpiło odno-wienie czci wobec Padewczyka, które przypisuje się o. Rudolfowi Wadze. Snycerz Antoni Rarogiewicz wykonał nowy ołtarz dla wizerunku, a w 1895 r. powołano do życia Pobożne Stowarzyszenie Świętego Antoniego z Padwy. Bernardyni odnotowali kilkanaście łask, głównie uzdrowień za wstawiennictwem Padewczyka. W 1962 r. cudowny obraz umieszczono w bocznej kaplicy. O szczególnej czci, jaką darzą świę-tego przeworszczanie, świadczą rzesze wiernych przybywające nabożeństwo z od-śpiewaniem responsorium „Si quaeris miracula” w każdy wtorek. W 2016 r. Kongre-gacja Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów ustanowiła św. Antoniego z Padwy patronem miasta Przeworska.
EN
In the gothic 15th century Bernardine church in Przeworsk a baroque portrait of St. Anthony of Padua, painted by Fr. Franciszek Lekszycki is an object of worship. The printed sermon of Fr. Ignacy Kocieński and the information about the first favour granted through the intercession of St. Anthony testify to St. Anthony’s cult in the times of Old Poland. After a certain regression of the cult in the period of Josephinism, in the late 19th century, the worship was renewed, which was attributed to Fr. Rudolf Waga. Antoni Rarogiewicz, a woodcaver, built a new altar for the por-trait and in 1895 a Pious Association of St. Anthony of Padua was founded. The Bernardines noted several favours – mainly healings – through the intercession of the saint. In 1962 the miraculous painting was moved to a side chapel. The special rever-ence with which the inhabitants of Przeworsk treat the saint is visible when multitudes of the faithful attend the service each Tuesday and sing the responsorium „Si quaeris miracula”. In 2016, the Congregation for Divine Worship and the Discipline of the Sacraments made St. Anthony of Padua patron of the city of Przeworsk.
Contributors
References
  • Opracowania
  • Benbenek J., Eksponaty muzealne o dziejach Przeworska, Przeworsk 1983.
  • Biedrońska-Krówka D., Kalinowski Rafał, Historia kaplicy zwanej dziś ka-plicą św. Antoniego w bernardyńskim kościele pod wezwaniem św. Barba-ry w Przeworsku, w świetle prac konserwatorskich oraz według źródeł, [w:] 550 lat obecności oo. Bernardynów w Przeworsku (1465-2015), red. Aleksander Krzysztof Sitnik OFM, Marceli Ryszard Gęśla OFM, Kal-waria Zebrzydowska 2015.
  • Bruździński A., Bernardyni w Przeworsku w okresie staropolskim, [w:] 550 lat obecności...
  • Chadam A., Przeworsk, [w:] Klasztory bernardyńskie w Polsce w jej grani-cach historycznych, red. Hieronim Eugeniusz Wyczawski OFM, Kalwaria Zebrzydowska 1985.
  • Dworzak A., Przeworski snycerz Antoni Rarogiewicz (1858-1925) – zarys twórczości, „Modus. Prace z historii sztuki”, t. 17, 2017.
  • Dzik J., Franciszek Lekszycki – malarz religijny baroku, Kalwaria Zebrzy-dowska 1998.
  • Garbacz G., Jubileusz 100-lecia konsekracji kościoła parafialnego w Sieteszy, Rzeszów 2010.
  • Gąsiorowska P., Rafał Jarosławski – fundator klasztoru bernardynów w Przeworsku, [w:] 550 lat obecności...
  • Golichowski N., Żywot, cuda i nabożeństwo do św. Antoniego Padewskiego, Kraków 1903.
  • Grudziński K., Bernardyni w latach 1772-1970, [w:] Zakony św. Franciszka w Polsce w latach 1772-1970, cz. 3, red. Joachim Bar OFM, Warszawa 1978.
  • Kapusta W., Wilk Szymon, 550 lat Bernardynów w Przeworsku, Przeworsk 2015.
  • Obruśnik E. A., Obraz św. Antoniego Padewskiego w kościele Ojców Bernardynów w Przeworsku, [w:] 550 lat obecności...
  • Pamiętnik ogólnopolskiego Kongresu tercyarskiego odbytego w Krakowie z okazyi 700-letniego jubileuszu założenia III Zakonu Św. Ojca Franciszka, 1221-1921, Częstochowa 1922.
  • Rolska I., Malowane ołtarze w kościele oo. Bernardynów w Przeworsku, [w:] 550 lat obecności...
  • Samek J., Lekszycki Franciszek, „Polski Słownik Biograficzny”, t. 17, 1972.
  • Sitnik A. K., Bractwa przy bernardyńskim kościele św. Barbary w Przeworsku w okresie staropolskim, „Przeworskie Studia Regionalne”, t. 2, 2015.
  • Sitnik A. K., Działalność bernardynów przeworskich po II wojnie światowej (1944-2014), [w:] 550 lat obecności...
  • Skrudlik M., Życie i dzieła malarza bernardyńskiego O. Franciszka Lekszyckiego, Sandomierz 1916.
  • Wilk S., Kult obrazu Matki Bożej Pocieszenia w kościele OO. Bernardynów w Przeworsku, [w:] Matka Boska Podkarpacka. Mniej znane wizerunki, red. Wacław Siwak, Przemyśl 2018.
  • Wilk S., Kulty wotywne w kościele oo. Bernardynów w Przeworsku w XVII-XVIII w. Zarys problematyki, „Przeworskie Studia Regionalne”, t. 2, 2015.
  • Wyczawski H. E., Przeworsk (konwent bernardynek), [w:] idem, Klasztory bernardyńskie w Polsce...
  • Prasa
  • Bednarczyk Arkadiusz, Jeśli szukasz cudów..., NEP, 2010, nr 24.
  • Bednarczyk Arkadiusz, Wtorki św. Antoniego, „Niedziela. Edycja Przemyska”, 2016, nr 25.
  • Chmura Barbara, Miasto zostało zawierzone św. Antoniemu, „Życie Podkarpackie”, 2017, nr 25 (2562).
  • Chmura Barbara, Święty Antoni będzie się opiekował mieszkańcami, „Życie Podkarpackie”, 2017, nr 23 (2560).
  • Migdał Bogumił, Z Przeworska: Dzwony, VP, R. 11, 1974, z. 2.
  • Migdał Bogumił, Z Przeworska: Kościół w nowej szacie, „Vita Provinciae”, R. 16, 1979, z. 1.
  • Migdał Bogumił, Z Przeworska: Uzupełnienia z 1980. Święty Antoni działa, „Vita Provinciae”, R. 18, 1981, z. 2-3.
  • Przeworsk. Sprawozdanie z działalności Kongregacji III. Zakonu, z ubiegłego r. 1931, „Wiadomości Tercjarskie”, 1932, nr 18.
  • Wilk Szymon, Jak św. Antoni zawędrował do Przeworska, „Posłaniec św. Antoniego z Padwy”, 2017, nr 4, s. 39-40.
  • Wilk Szymon, Św. Antoni z Padwy patronem Przeworska, „Posłaniec św. Antoniego z Padwy”, 2017, nr 5, s. 35-36.
  • Wilk Szymon, Święty Antoni Przeworski, módl się za nami, „Niedziela. Edycja Przemyska”, nr 26/2016.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-068ca79b-6fe7-4f4f-8f68-6a9930d10a40
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.