PL EN


2017 | 1(32) | 83-111
Article title

Wybrane aspekty zachowań samobójczych

Content
Title variants
EN
Selected aspects of suicidal behaviour
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
The phenomenon of suicide has been present in the history of humanity since the beginning of its existence. Suicidal acts were committed in every epoch and culture, but the scale of the phenomenon has been increasing with the development of civilisation. The aggravation of the problem has caused scholars to reflect on reasons for suicide and the nature of the suicidal act itself. Therefore, suicide is a subject of interest of various fields of study, including philosophy, theology, pedagogy, psychology, sociology and criminology. The article attempts to present the state of knowledge on the discussed issue from three perspectives. The authors present the problem of suicide in the context of selected philosophical currents, ethical systems and social motives by which people committing suicide are driven. Then the authors point at the philosophical conditioning which, in appropriate circumstances, is conducive to suicidal behaviour. The above mentioned issues are analysed on the basis of extensive epidemiological data.
PL
Zjawisko samobójstwa występuje w dziejach ludzkości od początków jego istnienia. Niezależnie od kultury czy epoki historycznej dokonywano aktów samobójczych, jednak skala tego zjawiska nasilała się wraz z rozwojem cywilizacyjnym. W związku z narastaniem problemu również w nauce podjęto refleksję na temat analizy przyczyn samobójstwa i samego aktu samobójczego. A zatem samobójstwo jest przedmiotem zainteresowania wielu dziedzin nauki, m.in.: filozofii, teologii, pedagogiki, psychologii, socjologii czy kryminologii. Artykuł jest próbą przedstawienia stanu wiedzy na temat omawianego zjawiska w trzech perspektywach. Autorzy przedstawiają problem samobójstwa w kontekście wybranych nurtów filozoficznych i systemów etycznych, jak również społecznych motywów, które kierują samobójcami. Następnie wskazują na uwarunkowania psychologiczne, które w odpowiednich okolicznościach sprzyjają zachowaniom samobójczym. Powyższe zagadnienia są analizowane na bazie obszernych danych epidemiologicznych.
Year
Issue
Pages
83-111
Physical description
Dates
published
2017
Contributors
author
References
  • Arystoteles (1996). Etyka nikomachejska. W: Arystoteles, Dzieła wszystkie, t. 5 (s. 77–300), Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. ISBN 83-01-10127-X.
  • Bilikiewicz A. i in. (red.) (2003). Psychiatria, t. 3: Terapia. Zagadnienia etyczne, prawne, organizacyjne i społeczne, Wrocław: Wydawnictwo Elsevier Urban & Partner.
  • Bronk, A. (1998). Zrozumieć świat współczesny, Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL. ISBN 8386668989.
  • Camus, A. (1991). Dwa eseje, Warszawa: Wydawnictwo Krąg. ISBN 8385199063.
  • Diogenes, L. (2004). Żywoty i poglądy słynnych filozofów, przeł. I. Krońska i in., Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. ISBN 8301143606.
  • Durkheim, E. (2011). Samobójstwo, przeł. K. Wakar, Warszawa: Oficyna Naukowa. ISBN 9788377370049.
  • Frankl, E.V. (1998). Homo patient, Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax. ISBN 83- -211-0524-6.
  • Harris, E.C., Barraclough, B. (1997). Suicide as an outcome for mental disorders. A meta-analysis, „The British Journal of Psychiatry” Nr 170(3), s. 205–228. ISSN 1472-1465.
  • Heidegger, M. (2005). Bycie i czas, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. ISBN 8301141786.
  • Hołyst, B. (2014). Bezpieczeństwo jednostki, t. II, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. ISBN 978-83-01-17980-9.
  • Hołyst, B. (2015). Zainteresowania psychiatrii samobójstwem. Suicydologia, t. VII, s. 31–48. ISSN 1895-3786.
  • Juczyński, Z. (1998). Od decyzji do działania: model wyjaśniający zachowania suicydalne, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Psychologica” Nr 2, s. 3–13. ISSN 2353-4842.
  • Kant, I. (2013). Uzasadnienie metafizyki moralności, Kęty: Wydawnictwo Naukowe PWN. ISBN 978-83-64408-35-9.
  • Klimkiewicz, A., Serafin, P., Wojnar, M. (2011). Czynniki ryzyka zachowań samobójczych u osób uzależnionych od alkoholu, „Psychiatria” Nr 8(1), s. 7–17. ISSN 1732-9841.
  • Kotarbiński, T. (1986). Medytacje o życiu godziwym, Warszawa: Wiedza Powszechna. ISBN 8321403603.
  • Kotarbiński, T. (1986). Myśli o ludziach i ludzkich sprawach, Wrocław: Wydawnictwo PWN. ISBN 8304018314.
  • Krawczyk, J., Gmitrowicz, A. (2014). Analiza czynników chroniących przed samobójstwem, „Psychiatria i Psychologia Kliniczna” Nr 14(1), s. 43–49. ISSN 1644-6313.Michalska, A., Kopera, M., Gmaj, B., Łoczewska, A., Szejko, N., Kisielińska, E., Wojnar,
  • M. (2015). Czynniki ryzyka podejmowania prób samobójczych u osób leczonych stacjonarnie z powodu uzależnienia od alkoholu w Polsce, „Alcoholism and Drug Addiction” Nr 28, s. 213–220. ISSN 0867-4361.
  • Młodożeniec, A., Brodniak, A.W. (2008). Ryzyko zachowań samobójczych w chorobach psychicznych, „Psychiatria w Praktyce Klinicznej” Nr 1, 2, s. 82–92. ISSN 1899-5071.
  • Mochnacka, I. (2005). Samobójstwo – teorie etiologiczne, ocena ryzyka, zasady postę- powania i prewencji, „Psychiatria w Praktyce Ogólnolekarskiej”, t. 5, Nr 1, s. 51–57. ISSN 1643-0956.
  • Morciniec, P. (2005). Samobójstwo. W: A. Muszała (red.), Encyklopedia bioetyki, Radom: Polskie Wydawnictwo Encyklopedyczne. ISBN 8389862425.
  • Nowa Encyklopedia Powszechna (1996), t. V, s.v. samobójstwo, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. ISBN 8301119683.
  • O’Connor, R., Sheehy, N. (2002). Zrozumieć samobójcę, Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne. ISBN 8387957992.
  • Płużek, Z. (1994), Psychologia pastoralna, Kraków: Wydawnictwo Instytutu Teologii Księży Misjonarzy. ISBN 8386231165.
  • Płużek, Z. (1972). Psychologiczne aspekty samobójstw, „Znak” Nr 7–8, s. 944–953. ISSN 0044-488X.
  • Ringel, E. (1987). Gdy życie traci sens. Rozważania o samobójstwie, Szczecin: GLOB. ISBN 8370071317.
  • Sartre, J.P. (2007). Byt i nicość. Zarys ontologii fenomenologicznej, Kraków: Wydawnictwo Zielona Sowa. ISBN 9788374355353.
  • Sawicka, J., Szulc, A., Bachórzewska-Gajewska, H. (2013). Samobójstwa wśród chorych z zaburzeniami psychicznymi – opisy przypadków, „Psychiatria Polska”, t. XLVII, 1, s. 135–146. ISSN 2391-5854.
  • Strelau, J., Dolińki, D. (red.) (2011). Psychologia akademicka, t. 1, Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
  • Styczeń, T. (1994). Wolność z prawdy żyje, „Ethos” Nr 24/25, s. 15–42. ISSN 0860- -8024.
  • Ślipko, T. (2008). Etyczny problem samobójstwa, Kraków: Wydawnictwo PETRUS. ISBN 9788392726715.
  • Tejchman, J., Evans, K.C. (1995). Filozofia, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • Varnik, P., Wasserman, D. (2016). Global suicide. W: W.P. Kaschka, D. Rujescu (red.), Biological aspects of suicidal behavior. Wyd. Karger, Basel, Vol. 30, s. 1–20.
  • WHO Mental and Behavioral Disorders. Figures and facts about suicide (2000). WHO/MNH/MBD/99.1. Department of Mental Health. Social Change and Mental Healt, Genewa: World Health Organization.
  • Wojtyła, K. (1994). Człowiek jest osobą. W: K. Wojtyła, Osoba i czyn oraz inne studia antropologiczne, Lublin: RW KUL. ISBN 83-85291-67-9.
  • Zapobieganie samobójstwom. Poradnik dla lekarzy pierwszego kontaktu (2003). Światowa Organizacja Zdrowia, Genewa – Warszawa: Polskie Towarzystwo Suicydologiczne.
  • Zwoliński, A. (2013). Samobójstwo jako problem osobisty i publiczny, Kraków: Wydawnictwo WAM. ISBN 9788377678268.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
1734-2031
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-1b072e53-5550-4ab5-a319-6f8936cecf3e
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.