2017 | 14/4 | 9-25
Article title

Eight and a half theses on utopia

Title variants
Osiem i pół tezy o utopii
Languages of publication
This text constitutes an intellectual exercise of sorts whereby the author is expected to assume a certain position on the issue of utopia and, consequently, adopts a new way to see the concept of “utopia”. Instead of offering a historical account of the concept, the author has decided to articulate the principal theses underlying it, which so far have often been veiled in unnecessary erudition and “over-burdened” with excessive details about the genealogy of the concept. The author proposes eight theses concerning utopia and falsifies them successively. However, the task of the article is not purely destructive and polemical, for every falsification makes it possible to formulate a positive thesis on utopia as an instrument of thought. Therefore, the article is not a purely analytical or sophistic exercise, nor is it intended as an empty intellectual game. The study bears the title of “Eight and a half theses on utopia”, mainly because the author regards the last thesis as unfinished and conflicted within.
Artykuł stanowi swoiste ćwiczenie intelektualne, w ramach którego autor stawia przed sobą zadanie ustosunkowania się do zagadnienia utopii i w rezultacie przyjmuje pewien sposób rozumienia pojęcia „utopii”. Autor podjął decyzję, by nie przedstawiać zarysu historii pojęcia utopii, w zamian za to sformułować główne tezy dotyczące utopii, które dotychczasowy stan badań przesłaniał erudycyjnością oraz zbyt dużym ładunkiem wiadomości na temat genealogii konceptu. Autor stawia osiem tez na temat utopii, które następnie dezawuuje. Jednakże zadanie, jakiego się podejmuje nie jest czysto destruktywnej i polemicznej natury, bowiem każda falsyfikacja pozwala autorowi sformułować tezę pozytywną dotycząca utopii jako narzędzia myślowego. Zatem artykuł nie jest czysto analitycznym lub sofistycznym ćwiczeniem, ani też nie jest pustą zabawą intelektualną. Studium zatytułowane jest „Osiem i pół tezy na temat utopii” głównie z tego względu, że ostatnia teza wysunięta przez autora wydaje mu się niedokończona oraz sprzeczna wewnętrznie.
  • Uniwersytet Warszawski
  • Abensour, Miguel (2000). L’Utopie de Thomas More à Walter Benjamin. Paris: Sens & Tonka.
  • Adorno, Theodor W. (1973 [1966]). Negative Dialectics. Trans. E. B. Ashton. New York: Seabury Press.
  • Agamben, Giorgio (2004). The Open: Man and Animal. Trans. Kevin Attell. Stanford, CA: Stanford University Press.
  • Baczko, Bronisław (1978). Lumières de l’utopie. Paris: Payot.
  • Beckett, Samuel (1965). Imagination Dead Imagine. The Sunday Times.
  • Beckett, Samuel (1951). Molloy, Malone Dies, The Unnamable. New York: Grove Press.
  • Benjamin, Walter (1986). “Theological-political fragment”. In: Walter Benjamin. Reflections. Ed. Peter Demetz. Trans. Edmund Jephcott. New York: Schocken.
  • Bloch, Ernst (2000 [1918]). The Spirit of Utopia. Trans. Anthony Nassar. Stanford, CA: Stanford University Press.
  • Bourdieu, Pierre (2011). Outline of a Theory of Practice. Cambridge: Cambridge University Press.
  • Brockman, Max, ed. (2011). Culture: Leading Scientists Explore Societies, Art, Power, and Technology. New York: Harper Perennial.
  • Descartes, René (2004). A Discourse on Method: Meditations and Principles. Trans. John Veitch. London: Orion Publishing Group.
  • Eagleton, Terry (2003). After Theory. New York: Basic Books.
  • Foucault, Michel (1998). Different Spaces. Trans. R. Hurley. In: James D. Faubion. Aesthetics, Method, and Epistemology: Essential Works of Foucault, 1954-1984. Volume 2. New York: The New Press.
  • Fukuyama Francis (1992). The End of History and the Last Man. Free Press.
  • Gadamer, Hans-Georg (2004). Truth and Method. Trans. J. Weinsheimer, D. G. Marshall. New York: Crossroad.
  • Gorz, André (1999). Reclaiming Work: Beyond the Wage-Based Society. Cambridge: Polity Press.
  • Gray, John (2007). Black Mass: Apocalyptic Religion and the Death of Utopia. London: Allen Lane.
  • Heidegger, Martin (1971). Building. Dwelling. Thinking. In: Poetry, Language, Thought. Trans. Albert Hofstadter. New York: Harper Colophon Books.
  • Heidegger, Martin (1997). Kant and the Problem of Metaphysics. Trans. Richard Taft. Bloomington: Indiana University Press.
  • Jacoby, Russell (2005). Picture Imperfect: Utopian Thought for an Anti-utopian Age. New York: Columbia University Press.
  • Jameson, Fredric (2005). Archaeologies of the Future: The Desire Called Utopia and Other Science Fictions. London – New York: Verso.
  • Laertius, Diogenes (2013). Lives of Eminent Philosophers. With introduction by Tiziano Dorandi (ed.). Cambridge: Cambridge University Press.
  • Levitas, Ruth (2010). The Concept of Utopia. Oxford: Peter Lang.
  • Levitas, Ruth (2013). Utopia as Method: The Imaginary Reconstitution of Society. Houndmills, Basingstoke, Hampshire – London: Palgrave Macmillan Ltd.
  • More, Thomas (1967 [1516]). Utopia. Trans. John P. Dolan. In: James J. Greene, John P. Dolan (eds). The Essential Thomas More. New York: New American Library.
  • Nancy, Jean-Luc (1986). The Inoperative Community. Trans. Peter Connor, L. Garbus, M. Holland, S. Sawhney. Minneapolis – Oxford: University of Minnesota Press.
  • Rorty, Richard (1989). Contingency, Irony, and Solidarity. Cambridge: Cambridge University Press.
  • Rousseau, Jean-Jacques (1997). The Collected Writings of Rousseau: Julie, or the New Heloise. Ed. Roger D. Masters, Christopher Kelly. Published for Dartmouth College by University Press of New England.
  • Sargent, Lyman Tower, Schaer Roland, Claeys Gregory (eds.) (2000). Utopia: The Search for the Ideal Society in the Western World. New York: The New York Public Library; Oxford: Oxford University Press.
  • Schulz, Bruno (1998). The Republic of Dreams. In: J. Ficowski (ed.). The Collected Works of Bruno Schulz. London: Picador.
  • Žižek, Slavoj (2008). The Plague of Fantasies. London: Verso.
Document Type
Publication order reference
YADDA identifier
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.