PL EN


2017 | Volume 31, Issue 1 | 38-51
Article title

Klastry meblarskie na tle struktury przestrzennej przemysłu meblarskiego w Polsce

Authors
Content
Title variants
EN
Furniture Clusters in the Spatial Structure of the Furniture Industry in Poland
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Przemysł meblarski to ważna gałąź polskiej gospodarki, a meble w 2016 roku były jednym z trzech głównych produktów eksportowanych z Polski (obok samochodów i komponentów branży motoryzacyjnej oraz artykułów spożywczych). Celem artykułu jest przedstawienie wyników badań nad strukturą przestrzenną przemysłu meblarskiego w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem klastrów. Klastry rozumiane są dwojako: jako przestrzenne skupienia (koncentracje) firm meblarskich i zatrudnienia w me- blarstwie, jak również jako sformalizowane porozumienia: inicjatywy i organizacje klastrowe zrzeszające podmioty branży meblarskiej na pewnym obszarze. Analizę przeprowadzono z wykorzystaniem zarówno metod wskaźnikowych (iloraz lokalizacji, wskaźnik koncentracji Florence’a), jak i metod klasycznie stosowanych w geografii ekonomicznej oraz metod ekonometrii przestrzennej – lokalnych związków przestrzen- nych stanowiących terytorialne rozwinięcie tzw. autokorelacji przestrzennej. Wyniki badania wskazują ponadprzeciętną – w stosunku do innych branż przemysłu – koncentrację przestrzenną przemysłu meblarskiego w Polsce: na poziomie regionalnym i subregionalnym (powiatowym, np. w południowej i środkowej Wielkopolsce oraz w zachodniej części województwa warmińsko-mazurskiego). Inicjatywy i organizacje klastrowe są rozmieszczone na terenie siedmiu województw, nie tylko na tych obszarach, w których wystę- pują klastry – skupienia firm meblarskich. Szczegółowa analiza zrzeszonych w nich przedsiębiorstw oraz ich funkcjonowania pozwala jednak stwierdzić, że jakkolwiek zatrudnienie w trzech największych klastrach stanowi ok. 20% zatrudnienia w kraju, w meblarskich inicjatywach i organizacjach klastrowych zrzeszonych jest mniej niż 1% firm obejmujących niespełna 1% wszystkich osób zatrudnionych w meblarstwie w Polsce.
EN
Furniture industry is an important branch of Polish economy. Furniture in 2016 is third in the ranking of products exported from Poland (with the first and second position occupied by cars and automobile parts, and consumables). The aim of the article is to present the results of a study devoted to the spatial structure of furniture industry in Poland and a place and role of clusters in this structure. Clusters are understood twofold: as spatial concentrations of furniture companies and employment in furniture, but also as formalised cooperation agreements – furniture cluster initiatives and organisations located in certain areas. The analysis was conducted with the use of indicator methods (location quotient, Florence’s concentration indicator) commonly used in economic geography, but also methods of spatial econometrics – local spatial associations being a territorial extension of spatial autocorrelation. The study showed the above average (as compared to other branches) spatial concentration of furniture industry in Poland: on the regional (voivodeships) and subregional (poviat) level, for example in the southern and central Wielkopolska and the western part of Warmia-Mazury. Cluster initiatives and organisations are located in seven regions, not only in the areas where spatial concentrations of furniture companies are present. The study showed that three biggest clusters of furniture employed 20% of all employees of this branch and were important in the structure of furniture industry in Poland. However, less than 1% of furniture companies, employing less than 1% of furniture employees are actually associated in cluster initiatives and organisations.
Contributors
author
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, wojtek@amu.edu.pl
References
  • Anselin, L. (1988). Spatial Econometrics: Methods and Models. Dordrecht: Kluwer.
  • Anselin, L. (1995). Local indicators of Spatial Association-LISA. Geographical Analysis, 27, 93–115.
  • Brodzicki, T., Szultka, R. (2002). Koncepcja klastrów a konkurencyjność przedsiębiorstw. Organizacja i Kierowanie, 4(110), 45–60.
  • Brodzicki, T., Kuczewska, J. (red.) (2013). Klastry i polityka klastrowa w Polsce: konkurencyjność przedsiębiorstw, sektorów i regionów. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
  • Cliff, A.D., Ord, J.K. (1973). Spatial autocorrelation. London: Pion.
  • Cruz, S.C.S., Teixeira, A.A.C. (2010). The Evolution of the Cluster Literature: Shedding Light on the Regional Studies – Regional Science Debate. Regional Studies, 44(9), 1263–1288
  • Czapliński, P., Rachwał, T., Tobolska, A., Uliszak, R. (2013). Geografia gospodarcza – przewodnik do ćwiczeń. Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe.
  • Dyba, W. (2012). Klasyfikacja rodzajowa i polityka wspierania klastrów gospodarczych w woje- wództwie wielkopolskim. Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna, 20, 73–86.
  • Dyba, W. (2016a). Współpraca i przepływy wiedzy w organizacjach klastrowych w świetle poli- tyki klastrowej UE – przykład badania relacji łączących przedsiębiorstwa z wykorzystaniem analizy sieciowej. Prace Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego, 30(1), 124–142.
  • Dyba, W. (2016b). Knowledge flows in bottom-up and top-down cluster initiatives. Regional Studies, Regional Science, 3(1), 287–295.
  • Dyba, W., Stryjakiewicz, T. (2014). Inicjatywy klastrowe jako szansa rozwoju przemysłu meblarskie- go w Polsce – przykład Swarzędzkiego Klastra Producentów Mebli. Prace Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego, 27, 181–196.
  • Fajferek, A. (1966). Region ekonomiczny i metody analizy regionalnej. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
  • Gorynia, M., Jankowska, B. (2008). Klastry a międzynarodowa konkurencyjność i internacjonalizacja przedsiębiorstwa. Warszawa: Wydawnictwo Difin.
  • Gorynia, M., Jankowska, B., Owczarzak, R. (2007). Clusters – an attempt to respond to the globalisa- tion challenge? The case of furniture cluster in Wielkopolska. Poznań University of Economics Review, 7(2), 5–28.
  • Isard, W. (1965). Metody analizy regionalnej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 16–19.
  • Jędrysiak, A., Piwoni-Krzeszowska, E. (2012). Konkurencyjność klastrów meblarskich w Polsce na tle podobnych inicjatyw w Europie. Nauki o Zarządzaniu, 1(10), 102–116.
  • Kalupa, R. (2007). Strategia rozwoju Wielkopolskiego Klastra Meblarskiego. Poznań: Wielkopolska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości.
  • Kapuściński, M., Koszarek, M., Listwoń, M., Szultka, S. (2007). Strategia rozwoju Zachodnio- pomorskiego Klastra Drzewno-Meblarskiego. Gdańsk: Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową.
  • Kopczewska, K. (2006). Ekonometria i statystyka przestrzenna z wykorzystaniem programu R CRAN. Warszawa: CeDeWu.
  • Kossowski, T. (2009). Metody i modele ekonometrii przestrzennej. W: Z. Zwoliński (red.). GIS – plat- forma integracyjna geografii. Poznań: Bogucki Wydawnictwo Naukowe, 145–165.
  • Kowalski, A.M. (2013). Znaczenie klastrów dla innowacyjności gospodarki w Polsce. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Szkoły Głównej Handlowej.
  • Mackiewicz, M., Kwiatkowski, M., Sętorek, A. (red.) (2015). Drewno i meblarstwo – raport końcowy.
  • Badanie potencjału innowacyjnego i rozwojowego przedsiębiorstw funkcjonujących w obszarze inteligentnych specjalizacji województwa warmińsko-mazurskiego. Warszawa: Geoprofit, Ecorys.
  • Martin, R., Sunley, P. (2003). Deconstructing clusters: chaotic concept or policy panacea? Journal of Economic Geography, 3(1), 5–35.
  • Polskie meble – raport branżowy (2016). WarBiuro ekspertyz banku Pekao S.A. szawa. Porter, M.E. (1990). The competitive advantage of nations. New York: Macmillan.
  • Rachwał, T. (2010). Struktura przestrzenna i działowa przemysłu Polski na tle Unii Europejskiej w dwudziestolecie rozpoczęcia procesów transformacji systemowej. Prace Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego, 16, 106–124.
  • Ratajczak-Mrozek, M., Herbeć, M. (2013). Active and inactive clusters In Polish furniture industry. The industrial network approach. Intercathedra, 29(3), 85–94.
  • Skawińska, E., Zalewski, R.I. (2009). Klastry biznesowe w rozwoju konkurencyjności i innowacyjności regionów. Świat – Europa – Polska. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
  • Stryjakiewicz, T. (1999). Adaptacja przestrzenna przemysłu w Polsce w warunkach transformacji systemowej. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 128–131.
  • Suchecki, B. (red.) (2010). Ekonometria przestrzenna – metody i modele analizy danych przestrzennych. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck.
  • Troc, M. (1991). Ćwiczenia z geografii przemysłu. Kraków: Wydawnictwo Naukowe WSP.
  • Szultka, S., Koszarek, M., Piwowarczyk, D. (red.) (2005). Wstępna analiza trzech potencjalnych klastrów w województwie zachodniopomorskim. Gdańsk: Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-1d28395f-1c0c-4f26-bb75-cb42bde31c42
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.