PL EN


2017 | 2(962) | 121-139
Article title

Terminy zawite w projekcie księgi pierwszej Kodeksu cywilnego

Authors
Title variants
EN
Time-barred Periods in the Project of the First Book of the Civil Code
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
W przeciwieństwie do terminów przedawnienia, w Kodeksie cywilnym brak de lege lata ogólnych zasad rządzących terminami zawitymi. Ich fragmentaryczna regulacja sprowadza się z reguły do określenia tzw. essentialia danego terminu zawitego, a więc jego długości oraz początku biegu. Brak ogólnej regulacji kodeksowej jest źródłem licznych kontrowersji. W związku z tym w doktrynie od dawna zgłaszano postulat uregulowania w ramach części ogólnej wybranych zagadnień z zakresu terminów zawitych. Postulat ten urzeczywistniono dopiero w ogłoszonym w październiku 2008 r. projekcie księgi pierwszej Kodeksu cywilnego, regulując w ostatnim, VII tytule kolejno w dwóch odrębnych działach przedawnienie (dział I, art. 181–191) i terminy zawite (dział II, art. 192–195). W artykule dokonano zwięzłej analizy tych przepisów. Podjęto w szczególności próbę odpowiedzi na pytanie, w jakim stopniu ich ewentualne uchwalenie przyczyni się do wyeliminowania istniejących wątpliwości. W podsumowaniu dokonano pozytywnej oceny projektowanej regulacji. Po części wynika to z faktu, że odzwierciedla ona w zasadzie utrwalone poglądy doktryny i judykatury na istotę terminów zawitych.
EN
Contrary to limitation periods, the Civil Code lacks de lege lata general principles governing time-barred periods. Their fragmentary regulation usually comes down to the determination of the so-called essentialia of a given time-barred period, namely its duration and the beginning of its run. The lack of a general code regulation is the source of numerous controversies. Therefore, in the doctrine, there has been a long-standing postulate to regulate selected aspects of the time-barred periods within the general part. This demand materialised only in the drafting of the First Book of the Civil Code, announced in October 2008, which regulates in the VII title, successively in two separate chapters, the issues of limitation periods (chapter I, Art. 181–191), and the time-barred period (chapter II, Art. 192–195). This article presents a concise analysis of these regulations. In particular, an attempt has been made to answer the question of to what extent their possible adoption will help to eliminate existing doubts. In conclusion, a positive assessment of the proposed legislation has been made. This is partly due to the fact that, in principle, the legislation reflects the established views of the doctrine and jurisprudence on the nature of time-barred periods.
Contributors
author
  • Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Wydział Finansów i Prawa, Katedra Prawa Cywilnego i Gospodarczego, ul. Rakowicka 27, 31-510 Kraków, Poland, piotr.kukuryk@uek.krakow.pl
References
  • Bierć A. [2012], Zarys prawa prywatnego. Część ogólna, Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa.
  • Brzozowski A., Kocot W. J., Skowrońska-Bocian E. [2012], Prawo cywilne. Cześć ogólna, LexisNexis, Warszawa.
  • Ernst U., Rachwał A., Zoll F. [2011], Prawo cywilne. Część ogólna, LexisNexis, Warszawa.
  • Ignatowicz J. [1985], Przedawnienie i terminy zawite [w:] System Prawa Cywilnego, t. I: Część ogólna, red. S. Grzybowski, Ossolineum, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź.
  • Justyński T. [1999], Problem aktualności konstrukcji nadużycia prawa w zakresie terminów zawitych, „Przegląd Sądowy”, nr 11–12.
  • Kodeks cywilny. Księga I. Część ogólna [2017], Projekt Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego przyjęty w 2015 r. z objaśnieniami opracowanymi przez członków zespołu problemowego KKPC, http://www.projektkc.uj.edu.pl/dokumenty/Projekt_Komisji_Kodyfikacyjnej_Ksiega_I_z_uzasadnieniem.pdf (data dostępu: luty 2017).
  • Kordasiewicz B. [2008], Problematyka dawności [w:] System Prawa Prywatnego, t. 2: Prawo cywilne – część ogólna, red. Z. Radwański, C.H. Beck, Warszawa.
  • Księga pierwsza Kodeksu cywilnego. Projekt wraz z uzasadnieniem [2008], Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego działająca przy Ministrze Sprawiedliwości, Warszawa, październik.
  • Nowacka I. [2012], Uprawnienie do uchylenia się od skutków wadliwego oświadczenia woli na gruncie projektu księgi pierwszej kodeksu cywilnego, „Transformacje Prawa Prywatnego”, nr 2.
  • Pokrzywniak J. [2016], Kodeks cywilny, t. I: Komentarz do art. 1–44911, red. M. Gutowski, C.H. Beck, Warszawa.
  • Pyziak-Szafnicka M. [2014], Kodeks cywilny. Część ogólna. Komentarz, red. M. Pyziak-Szafnicka, P. Księżak, Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa.
  • Pyziak-Szafnicka M. [2012], Prawo podmiotowe [w:] System Prawa Prywatnego, t. I: Prawo cywilne – część ogólna, red. M. Safjan, C.H. Beck, Warszawa.
  • Radwański Z. [2009], Prawo cywilne – część ogólna, C.H. Beck, Warszawa.
  • Radwański Z., Zieliński M. [2012], Stosowanie i wykładnia prawa cywilnego [w:] System Prawa Prywatnego, t. I: Prawo cywilne – część ogólna, red. M. Safjan, C.H. Beck, Warszawa.
  • Sporek F. [2009], Terminy zawite [w:] Przedawnienie i terminy zawite, red. A. Stępień-Sporek, F. Sporek, LexisNexis, Warszawa.
  • Stangret-Smoczyńska A. [2011], Skutki upływu terminów zawitych w przyszłym Kodeksie cywilnym, „Przegląd Sądowy, nr 6.
  • Strugała R. [2014], Przedawnienie według projektu księgi pierwszej kodeksu cywilnego, „Rejent”, nr 5(277).
  • Więzowska-Czepiel B. [2014], Ustawa o prawach konsumenta. Kodeks cywilny (wyciąg), red. B. Kaczmarek-Templin, P. Stec, D. Szostek, C.H. Beck, Warszawa.
  • Wójcik S. [1990], O potrzebie i sposobie uregulowania cywilnoprawnych terminów zawitych [w:] Prace cywilistyczne. Księga pamiątkowa dla uczczenia czterdziestolecia pracy naukowej prof. J. Winiarza, red. S. Wójcik, Warszawa.
  • Orzecznictwo:
  • Projekt Kodeksu cywilnego. Księga pierwsza. Sprawozdanie z dyskusji przeprowadzonej w Izbie Cywilnej Sądu Najwyższego [2009], Biuletyn Izby Cywilnej Sądu Najwyższego, nr 12.
  • Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 1978 r., sygn. akt III CZP 39/77, publ. OSNC 1979 r., nr 3, poz. 40.
  • Uchwała pełnego składu Izby Cywilnej i Administracyjnej z dnia 30 grudnia 1988 r. zawierająca wytyczne w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach rękojmi i gwarancji, sygn. akt III CZP 48/88, publ. OSNC 1989 r., nr 3, poz. 36.
  • Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 1992 r., sygn. akt III CZP 10/92, publ. OSP 1992, nr 2, poz. 30.
  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 1998 r., sygn. akt I CKN 448/97, publ. LEX nr 56817.
  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2002 r., sygn. akt I CKN 1345/99, publ. LEX nr 55556.
  • Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 sierpnia 2005 r., sygn. akt II CK 28/2005, publ. OSNC 2006, nr 6, poz. 107.
  • Uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2013 r., sygn. akt III CZP 2/13, publ. LEX nr 1324605.
  • Akty prawne:
  • Ustawa z dnia 18 lipca 1950 r. Przepisy ogólne prawa cywilnego, Dz.U. nr 312, poz. 311 z późn. zm.
  • Ustawa z dnia z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 682.
  • Ustawa z dnia z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 459 z późn. zm.
  • Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny, Dz.U. nr 16, poz. 94 z późn. zm.
  • Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze, t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 21 z późn. zm.
  • Ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, Dz.U. nr 55, poz. 321 z późn. zm.
  • Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta, t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 683.
Document Type
Publication order reference
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-1d2b5637-961c-4dce-8e70-443f67faf3c5
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.