PL EN


2018 | LXVII (67) | 1 | 165-184
Article title

Co właściwie sprawia, że dzisiejsze miasta są tak odmienne, tak pociągające? Miejskość (po)nowoczesna

Authors
Content
Title variants
EN
Just what is it that makes today’s cities so different, so appealing? The postmodern urbanity
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Posługując się poetyckim studium historii miast zaproponowanym przez Wystana Hugh Audena, stawiamy tezę o głęboko polemicznym charakterze miasta. Żywiołem polis jest polemos, spór, konflikt, który w długiej historii miast przybierał postać dychotomicznego napięcia – między posiadającymi a nieposiadającymi, arystokratami i sankiulotami. Tak długo, jak napięcie to zachowa ów binarny kształt, miasto będzie powielało swą dotychczasową historię z wszystkimi jej błędami. Współczesne miasto tworzy zbyt wiele elementów, zbyt mocno wirtualne interweniuje w realne, by dało się myśleć o przyszłości w kategoriach prostych opozycji. Jak proponuje Gilles Deleuze, model dotychczasowy opierający się na owych opozycjach wraz z podtrzymującym i wyostrzającym je systemem nakazów i zakazów powinien zostać zastąpiony przez model, w którym główną rolę odgrywają pragnienia, afekty i marzenia jednostek; te zaś nie poddadzą się dialektycznej analizie. Stawką jest więc miasto tyleż rzeczywiste, co wyobrażeniowe, choć to ostatnie określenie nie oznacza, że całkowicie nierealne i wymyślone. Miasto traktowane „osobiście” (tak nazywa Andrew Merrifield stanowisko Guy Deborda i Louisa Chevaliera): miasto nabierające ciała, to znaczy jawiące się nam warstwowo i gruboziarniście. Miasto znane nam osobiście, co wskazuje nie tylko na mnie jako na osobę, ale przede wszystkim na miasto zyskujące osobowy status, z jego historią, widocznymi i niewidocznymi dziejami, śladami, znakami, które skryły się w podświadomości czasu.
EN
Starting with Richard Hamilton’s famous collage and W.H. Auden’s poetic rendition of the history of cities, we argue that what the Greeks called polemos has been the very element of urbanity. The conflict could imply tensions between the rich and the poor, aristocrats or the hoi polloi, but we have reached the stage at which such a rigorously dichotomic vision of the conflict does not provide one with an appropriate approach towards the phenomenon of urbanity. The model of binary oppositions should be supplanted by a much more diverse scheme which would allow for the integration of such elements as affects, desires, and dreams, the factors which do not readily succumb to dialectical analysis. Hence, following Deleuze, Merrifield, and Debord, we want to see the city as an intricate structure of many-layered elements, both physical and imagined
Keywords
Year
Volume
Issue
1
Pages
165-184
Physical description
Dates
published
2018
Contributors
References
  • Arendt Hannah. 2005. Polityka jako obietnica. Przeł. W. Madej i M. Godyń. Warszawa: Prószyński i S-ka.
  • Auden Wystan Hugh. 1988. Poezje. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
  • Auden Wystan Hugh. 1991. Collected Poems. New York: Vintage.
  • Benjamin Walter. 1975. Twórca jako wytwórca. Przeł. H. Orłowski i J. Sikorski. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie.
  • Calvino Italo. 2009. Wykłady amerykańskie. Przeł. A. Wasilewska. Warszawa: Czuły Barbarzyńca.
  • Castells Manuel. 2008. Społeczeństwo sieci. Przeł. M. Marody, K. Pawluś, J. Stawiński, S. Szymański. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • Deleuze Gilles. 2017. Immanencja: życie. Przeł. K.M. Jaksender. Kraków: Wydawnictwo Eperons-Ostrogi.
  • Deleuze Gilles. 2014. Fałda. Leibniz a barok. Przeł. M. Janik i S. Królak. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • Derrida Jacques. 2017. Inny kurs. Przeł. T. Załuski. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • Freud Zygmunt. 1967. Kultura jako źródło cierpień. Przeł. J. Prokopiuk. W: Freud Zygmunt. Człowiek, religia, kultura, 234–314. Warszawa: Książka i Wiedza.
  • Hanly Charles. 2002. Materializm, Humanizm i psychoanaliza. W: Psychoanaliza i kultura na progu trzeciego tysiąclecia. Przeł. A. Jankowski. N. Ginsburg i R. Ginsburg (red.), 297–317. Poznań: Rebis: Poznań.
  • Henaff Marcel. 1996. “The Stage of Power”. SubStance. A Review of Theory and Literary Criticism XXV(2): 20–36.
  • Kunce Aleksandra. 2016. Człowiek lokalny. Rozważania umiejscowione. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
  • Lukács György. 1968. Teoria powieści. Esej historyczno-filozoficzny o wielkich formach epiki, przeł. J. Goślicki. Warszawa: PWN.
  • Mann Thomas. 2016. Czarodziejska góra. Przeł. J. Kramsztyk i J. Łukowski. Warszawa: Muza.
  • Márai Sandor. 2017. Dziennik. 1949–1956. Przeł. T. Worowska. Warszawa: Czytelnik.
  • Merrifield Andrew. 2016: Nowa kwestia miejska. Przeł. P. Juskowiak. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • Mirzoeff Nicholas. 2016. Jak zobaczyć świat. Przeł. Ł. Zaręba. Wydawnictwo Karakter: Kraków–Warszawa: Karakter.
  • Schiller Friedrich. 2011. Pisma teoretyczne. Przeł. J. Prokopiuk. Warszawa: Aletheia.
  • Silbert Paweł. 2017. „Chcemy być na uboczu” (Miasta idei Kwartalnik samorządowy) Gazeta Wyborcza, 31.03, 15–16.
  • Stasiuk Andrzej. 2005. Dukla. Wołowiec: Wydawnictwo Czarne.
  • Szczepański Marek. 2017. „Jesteśmy spóźnionym przybyszem” (Miasta idei. Kwartalnik samorządowy) Gazeta Wyborcza, 31.03, 10–12.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-1f43ef46-892b-48db-bb28-1cd669b186eb
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.