PL EN


2017 | 1(224) | 195-224
Article title

Kierunki ewaluacji technologii cyfrowych w działaniu społecznym. Próba systematyzacji problemu

Content
Title variants
EN
Trends in Evaluation of Digital Technologies in their Social Agency. An Attempt at Systematization
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
W niniejszym artykule koncentruję się na społecznych konsekwencjach użycia technologii, związanych z tym, co się określa ogólnie jako zwrot cyfrowy. Przybliżam główne kierunki ujęć i ewaluacji tego zwrotu oraz neutralnych aksjologicznie diagnoz i deskrypcji. • Postęp, transhumanizm, „dobre społeczeństwo” • Regres, posthumanizm, dehominizacja, „koniec społeczeństwa” • Dobrodziejstwa i zagrożenia nierozdzielne • Między logosferą i technosferą • Perspektywa filogenetyczna i ontogenetyczna • Opóźnienie kulturowe i instytucjonalne • Dwa światy: perspektywa generacyjna • Złożoność i chaotyzacja procesów społecznych • Permanentny kryzys? • Dynamiczny cykl W tych ramach interpretacyjnych i konceptualnych plasuje się zdecydowana większość dyskursów. Każdy z nich wymagałby gruntownego rozwinięcia; w artykule ograniczam się do naszkicowania głównych linii argumentacji.
EN
In the article I focus on social consequences of new technologies the use of which is frequently termed as digital turn. I bring closer the main approaches and evaluations of this turn as well as axiologically indifferent diagnoses and descriptions, namely: • Progress, transhumanism, bonne socièté • Regression, posthumanism, de-hominization, „The end of society” • Benefits and threats unseparable • Between logosphere and technosphere • Filo- and Ontogenetic perspective • Cultural and institutional time lag • Two worlds: cross-generational perspective • Complexity and chaotization of social processes • Permanent crisis? • Dynamic cycle Most discourses on social change in XXI c. can be placed in these conceptual frameworks. Each would demand more elaborated approach, but in the relatively brief article I can but confine to outline only main lines of argumentation.
Year
Issue
Pages
195-224
Physical description
Contributors
References
  • Aboujaoude, Elias. 2012. Virtually You. The Dangerous Power of e-Personality. W.W. Norton & Co., New York. N.Y.
  • Anderson, Chris. 2006. The Long Tail. New York: Hyperion.
  • Attali, Jacques. 2008. Krótka historia przyszłości. Warszawa: Prószyński i S-ka.
  • Barábasi, Albert-Lászlò. 2002. Linked. The New Science of Networks. Cambridge, Ma: Perseus Press.
  • Barney, Darin. 2008. Społeczeństwo sieci. Tłum. M. Fronia. Warszawa: Wydawnictwo Sic!
  • Bauman, Zygmunt i David Lyon. 2013. Płynna inwigilacja. Rozmowy. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
  • Beniger, James. 1986. The Control Revolution. Technological and Economic Origins of the Information Society. Cambridge, MA: Harvard University Press.
  • Benkler, Yochai. 2006. The Wealth of Networks: How Social Production Transforms Markets and Freedom. Yale: Yale University Press.
  • Bobryk, Jerzy. 2014. Transhumanizm, cognitive science i wyzwania dla nauk społecznych. „Studia Socjologiczne” 3(214): 9–27.
  • Brin, David. 1998. The Transparent Society. Will Technology Force Us To Choose Between Privacy and Freedom? Cambridge, Ma.: Perseus Books.
  • Carr, Nicholas. 2010. The Shallows. What the Internet is Doing to Our Brains. New York: W. W. Norton&Co., Inc.
  • Castells, Manuel. 2006. Społeczeństwo sieci. Tłum. M. Marody, K. Pawluś, J. Stawiński i S. Szymański. Warszawa: WN PWN .
  • van Dijk, Jan. 2010. Społeczne aspekty nowych mediów. Analiza społeczeństwa sieci. Tłum. J. Konieczny. Warszawa: WN PWN.
  • Dizard, Wilson P. 1982. The Coming Information Age: An Overview of Technology. Economics and Politics. New York: Longman Publishing Grp.
  • Domańska, Ewa. 2007. Zwrot performatywny we współczesnej humanistyce. „Teksty Drugie” 5 (Wydawnictwo IBL PAN).
  • Eriksen, Thomas H. 2003. Tyrania chwili. Tłum. G. Sokół. Warszawa: PIW.
  • Fiske, Susan i Shelley Taylor. 1991. Social Cognition. New York: Random House Wyd. II.
  • Hardt, Michael i Antonio Negri. 2004. Multitude. The War and Democracy in the Age of Empire. New York: The Penguin Press.
  • Hofmokl, Justyna. 2008. Internet jako dobro wspólne. Warszawa: WAiP.
  • Jenkins, Henry. 2006. Kultura konwergencji. Tłum. M. Bernatowicz i M. Filipiak. Warszawa: WAiP.
  • Gleick, James. 2003. Szybciej – przyspieszenie niemal wszystkiego. Tłum. J. Bieroń. Poznań: Zysk i S-ka.
  • Granovetter. Marc. 1973. The Strength of Week Ties. „American Journal of Sociology” 73.
  • Kaczmarek, Jan. 2013. Affective Conception of Information and Affect Representation in Information. „Zagadnienia Informacji Naukowej” vol. 51, 2: 64–77.
  • Keen, Andrew. 2007. Kult amatora. Jak Internet zabija kulturę. Tłum. M. Bernatowicz i K. Topolska-Ghariani. Warszawa WAiP.
  • Kelly, Kevin. 2007. The Technium and the 7Th Kingdom of Life (http://www.edge.org/3rd_culture/kelly07/kelly07_index.html).
  • de Kerckhove, Derrick. 2001. Powłoka kultury. Odkrywanie nowej elektronicznej rzeczywistości. Warszawa: Mikom.
  • Krajewski, Marek. 2013. Przeciwzłożoność. Polityki prostoty. „Studia Socjologiczne” 4(211): 37–55.
  • Krzysztofek, Kazimierz. 2012. Zmiana permanentna? Refleksje o zmianie społecznej w epoce technologii cyfrowych. „Studia Socjologiczne” 4(207): 7–39.
  • Krzysztofek, Kazimierz. 2014. Społeczeństwo w XXI wieku: rozproszenie i nadzór. Analiza dwóch trendów. „Studia Socjologiczne” 1(212): 19–44.
  • Lanier, Jaron. 2006. Digital Maoism: The Hazards of the New Online Collectivism (http://www.sampletheweb.com/2006/06/09/digital-maoism-the-hazards-of-the-new-online-collectivism-by-jaron-lanier/).
  • Latour, Bruno. 1996. On Actor Network Theory. A Few Clarifications. „Soziale Welt” vol. 47, 4.
  • Lem, Stanisław.1999. Bomba megabitowa. Kraków: Wydawnictwo Literackie.
  • Lessig, Lawrence. 2005. Wolna kultura. Tłum. P. Białokozowicz i inni. Warszawa: WSiP.
  • Levy, Pierre. 1997. Collective Intelligence. Mankind’s Emerging World in Cyberspace, Reading. Mass: Perseus Books.
  • Luttwak, Edward. 1999. Turbo Capitalism. Winners and Loosers in the Global Econo¬my. New York: Harper Collins Publishers.
  • Marody, Mira. 2007. http://technopolis.polityka.pl/2007/rozmowa-z-miroslawa-marody-o-spoleczenstwie-informatycznym
  • McNair, Brian. 2004. Seks, demokratyzacja pożądania i media, czyli kultura obnażania. Tłum. E. Klekot. Warszawa: WWL Muza.
  • More, Max .1993. Technological Self-Transformation: Expanding Personal Extropy. „Extropy#10” vol. 4, 2.
  • Morin, Edgar. 1981. Pour sortir du XXe siècle. Paris: Seuil.
  • Morozov, Evgenij. 2013. To Save Everything, Click Here: The Folly of Technological Solutionism. New York: Public Affairs.
  • Ogburn, William. 1975. Hipoteza opóźnienia kulturowego. W: W. Derczyński, A. Jasińska-Kania, J. Szacki i in. Elementy teorii socjologicznych. Warszawa: PWN.
  • Pariser, Eli. 2012. The Filter Bubble: How the New Personalized Web Is Changing How We Read and What We Think. New York: Penguin Books.
  • Postman, Neal. 1995. Technopol. Triumf techniki nad kulturą. Tłum. A. Tanalska-Dulęba. Warszawa: PIW.
  • Prensky, Mark. 2001. Digital Natives, Digital Immigrants. „On The Horizon” vol. 9, 5, October.
  • Rainie, Lee i Barry Wellman. 2012. Networked. The New Social Operational System. Cambridge, Ma: MIT University Press.
  • Raymond, Eric S. 2001. The Cathedral and the Baazar. Musing on Linux and Open Source by an Accidental Revolutionary. New York: O’Reilly Media.
  • Rheingold, Howard. 2002. Smart Mobs. The Next Social Revolution. Transforming Cultures and Communities in the Age of Instant Access. Cambridge, Ma: Basic Books.
  • Rifkin, Jeremy. 2003. Wiek dostępu. Nowa kultura kapitalizmu, w której płaci się za każdą chwilężycia. Wrocław: Wyd. Dolnośląskie.
  • Rosen, Chris. 2004-2005. The Age of Egocasting. „The New Atlantis” #7.
  • Roszak, Theodore. 1969. The Making of Counter Culture. Reflections on the Technocratic Society and Its Youthful Opposition. Garden City NY: Doubleday.
  • Rychard, Andrzej. 1998. Ewolucja od zorganizowanego bezładu do niezorganizowanego ładu. W: Do i od socjalizmu. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN.
  • Sennet, Richard. 2011. Upadek człowieka publicznego. Tłum. H. Jankowska. Warszawa: WWL Muza.
  • Small, Gary i Gigi Vorgan. 2009. iBrain: Surviving the Technological Alteration of the Modern Mind. New York, N.Y.: William Morrow Paperbacks.
  • Solove, Daniel. 2004. The Digital Person. Technology and Privacy in the Information Age. New York, N.Y.: New York University Press.
  • Surowiecki, James. 2005. The Wisdom of Crowds: Why the Many Are Smarter Than the Few and How Collective Wisdom Shapes Business, Economies, Societies and Nations. New York: Doubleday.
  • Taleb, Nassim Nicholas. 2013. Antykruchość. O rzeczach, którym służą wstrząsy. Tłum. O. Siara. Warszawa: Kurhaus Publishing.
  • Tapscott, Don i D. Anthony Williams. 2006. Wikinomics, How Mass Collaboration changes Everything. Richmond: Microsoft Publisher.
  • Taylor, Charles. 2010. Nowoczesne imaginaria społeczne. Tłum. A. Puchejda i K. Szymaniak. Kraków: Znak.
  • Thompson, Clive. 2012. Smarter Than You Think. How Technology Is Changing Our Minds For the Better. New York: Penguin Press.
  • Touraine, Allain. 2013. La fin des sociétés. Paris: Seuil.
  • Toffler, Alvin. 2001. Trzecia fala. Tłum. E. Woydyłło. Warszawa: PIW.
  • Virilio, Paul.2006. Bomba informacyjna. Tłum. S. Królak. Warszawa: Wydawnictwo Sic!
  • Wu, Tim. 2011. The Master Switch: The Rise and Fall of Information Empires. New York-London: Vintage–Random House.
  • Weinberger, David. 2002. Small Pieces Loosely Joined: A Unified Theory of the Web. Cambridge, Ma: Perseus Publishing.
  • Zittrain, Jonathan L. 2008. The Future of Internet and How to Stop It. New Haven and London: Yale University Press.
  • Zybertowicz, Andrzej z zespołem. 2015. Samobójstwo Oświecenia? Jak neuronauka i nowe technologie pustoszą ludzki świat. Kraków: Wyd. Kasper.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-2a57457a-d94e-4dae-9613-c2f6f311c9f9
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.