PL EN


2017 | 9 | 16 | 229-241
Article title

Operacja specjalna jako metoda zwalczania przestępczości zorganizowanej

Content
Title variants
EN
Special operation as a method of combating organized crime
Languages of publication
PL EN
Abstracts
PL
Operacje specjalne stanowią użyteczne narzędzie w zwalczaniu zaawansowanych form przestępczości grupowej, takich jak przestępczość zorganizowana i terrorystyczna. W literaturze przedmiotu podkreśla się trudności związane z badaniami tej sfery działań służb policyjnych i specjalnych. Wynika to nie tylko z ustawowych rygorów dotyczących informacji niejawnych, lecz także z mentalności i kultury organizacyjnej służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo wewnętrzne państwa. Mimo tych ograniczeń, istnieją wystarczające dane, aby spróbować opisać operację specjalną z teoretycznego punktu widzenia. Artykuł przedstawia charakterystykę operacji specjalnej z punktu widzenia nauki, jaką jest kryminalistyka. Przybliżono tu definicję oraz historyczne uwarunkowania tej instytucji. Podkreślono, że elementy właściwe dla operacji specjalnej były obecne w działaniach już pierwszych formacji policyjnych. W artykule przedstawiono operację specjalną na tle czynności kryminalistycznych oraz zaprezentowano teoretyczną analizę poszczególnych ogniw, które na nią się składają.
EN
Special operations are useful tool in combating advanced forms of organized crime, like classical organized crime or terrorist activities. In the literature it is stressed that there are many problems with the examination of law enforcement and special services’ activities. It is the result of both legal restrictions coming from the legislation on classified information and the mentality and organizational culture of the services responsible for the internal security of the state. Nevertheless there are sufficient data the special operation could be described from the theoretical point of view. The article provides characteristics of the special operation in the narrow view of forensics. It explains the definition of a special operation and its historical background. It stresses that features of special operations were present in the activities of the first police forces. It also presents a special operation among forensic activities and theoretical analysis of all the links constituting a special operation.
Year
Volume
9
Issue
16
Pages
229-241
Physical description
Dates
published
2017-03-15
Contributors
  • dr hab., adiunkt w Katedrze Kryminologii i Polityki Kryminalnej Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie
References
  • Baczyński S., Prokurator w postępowaniu operacyjno-rozpoznawczym, „Prokurator” 2000, nr 3.
  • Błachut J., Gaberle A., Krajewski K., Kryminologia, Gdańsk 2001, Arche.
  • Bożek M. i in., Służby specjalne w strukturze władz publicznych. Zagadnienia prawnoustrojowe, Warszawa 2014, Wolters Kluwer.
  • Chlebowicz P., Chuligaństwo stadionowe. Studium kryminologiczne, Warszawa 2009, Wolters Kluwer.
  • Chlebowicz P., Nielegalny handel bronią. Studium kryminologiczne, Warszawa 2015, Wolters Kluwer.
  • Chlebowicz P., Kamińska J., Operacyjna analiza kryminalna w służbach policyjnych, Warszawa 2015, Difin.
  • Chrabkowski M., Metody pracy operacyjnej, w: Przestępczość zorganizowana. Fenomen. Współczesne zagrożenia. Zwalczanie. Ujęcie praktyczne, W. Jasiński, W. Mądrzejowski, K. Wiciak (red.), Szczytno 2013, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie.
  • Czeczot Z., Tomaszewski T., Kryminalistyka ogólna, Toruń 1996, Comer.
  • Feix G., Sûreté. Wielkie ucho Paryża, Katowice 1988, Śląsk.
  • Gołębiewski J., Praca operacyjna w zwalczaniu przestępczości zorganizowanej, Warszawa 2008, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
  • Gruza E., Goc M., Moszczyński J., Kryminalistyka – czyli rzecz o metodach śledczych, Warszawa 2011, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
  • Hołyst B., Psychologia kryminalistyczna, Warszawa 2009, LexisNexis.
  • Instrukcje pracy operacyjnej aparatu bezpieczeństwa (1945–1989), T. Ruzikowski (oprac. i wstęp), Warszawa 2004, IPN [Materiały pomocnicze Biura Edukacji Publicznej IPN].
  • Jasiński W., Prawne i kryminalistyczne aspekty wykrywania przestępstwa prania pieniędzy, w: Proceder prania pieniędzy i jego implikacje, E.W. Pływaczewski (red.), Warszawa 2013, Wolters Kluwer.
  • Jasiński W., Przeciw szarej strefie. Nowe zasady zapobiegania praniu pieniędzy, Warszawa 2001, Poltex.
  • Jasiński W., Potakowski D., Uregulowania prawne dotyczące amerykańskich operacji „pod przykryciem”, „Prokuratura i Prawo” 1996, nr 11.
  • Koebcke S., Przyczynek do rozważań o teorii pracy operacyjnej, „Problemy Kryminalistyki” 1981, nr 150.
  • Kołecki H., Niespójność kryminalistyki uniwersyteckiej z realiami i potrzebami praktyki zwalczania zorganizowanej przestępczości gospodarczej w Polsce, w: Nauka wobec współczesnych zagadnień prawa karnego w Polsce. Księga pamiątkowa dedykowana Profesorowi Tobisowi, B. Janiszewski (red.), Poznań 2004, Wydawnictwo Poznańskie.
  • Kosmaty P., Granice tajnej inwigilacji obywateli w demokratycznym państwie prawa, „Prokurator” 2009, nr 3–4.
  • Kosmaty P., Prawo operacyjne, „Prokurator” 2010, nr 1–2.
  • Kryminalistyka, Widacki J. (red.), Warszawa 2008, C.H.Beck.
  • Kudła J., Kosmaty P., Ryzyko w czynnościach operacyjno-rozpoznawczych Policji.Aspekty kryminalistyczne i prawnodowodowe, Warszawa 2013, Difin.
  • Kulicki M., Kwiatkowska-Darul V., Stępka L., Kryminalistyka. Wybrane zagadnienia teorii i praktyki śledczo-sądowej, Toruń 2005, Wydawnictwo UMK.
  • Kurzępa B., Podstęp w toku czynności karnoprocesowych i operacyjnych, Toruń 2003, Wydawnictwo TNOiK.
  • Michna P., Safjański T., Żelazek J., Działania kontrwykrywcze zorganizowanych grup przestępczych, „Przegląd Policyjny” 2006, nr 4.
  • Minkina M., Sztuka wywiadu w państwie współczesnym, Warszawa 2014, Rytm.
  • Niemczyk P., Literatura piękna jako źródło informacji o służbach specjalnych, „Przegląd Bezpieczeństwa Wewnętrznego” 2015, nr 13.
  • Widacki J., Współczesny zakres nazwy „kryminalistyka”, „Studia Prawnicze. Rozprawy i materiały” 2013, nr 1.
  • Wójcik J.W., Przeciwdziałanie przestępczości zorganizowanej. Zagadnienia prawne, kryminologiczne i kryminalistyczne, Warszawa 2011, Wolters Kluwer.
  • Pikulski. S., Działania operacyjne Policji, „Wojskowy Przegląd Prawniczy” 1996, nr 2.
  • Pływaczewski W., Gangi motocyklowe – konglomerat motocyklowych pasji, skrajnej ideologii i przestępczości, w: Współczesne ekstremizmy. Geneza, przejawy, przeciwdziałanie, W. Pływaczewski, P. Lubiewski (red.), Olsztyn 2014, Katedra Kryminologii i Polityki Kryminalnej, WPiA, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie.
  • Sifakis C., Mafia amerykańska. Encyklopedia, Kraków 2007, Universitas.
  • Taracha A., Czynności operacyjno-rozpoznawcze. Aspekty kryminalistyczne i prawnodowodowe, Lublin 2006, Wyd. UMCS.
  • Thorwald J., Stulecie detektywów. Drogi i przygody kryminalistyki, Kraków 1971, Znak.
  • Tomaszewski T., Projekt ustawy o czynnościach operacyjno-rozpoznawczych – analiza krytyczna, w: Co nowego w kryminalistyce – przegląd zagadnień z zakresu zwalczania przestępczości, E. Gruza, M. Goc, T. Tomaszewski (red.), Warszawa 2010, Stowarzyszenie Absolwentów WPiA UW.
  • http://cba.gov.pl/pl/newsy-serwisu-antykorup/642,Dyrektywy-dotyczace-tajnychdzialan-FBI.html [dostęp: 17 II 2016].
  • http://inwentarz.ipn.gov.pl/slownik?znak=K [dostęp: 17 II 2016].
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Abscam [dostęp: 17 II 2016].
  • http://wiadomosci.onet.pl/swiat/niemieckie-media-wywiad-pomagal-amerykanomw-inwigilowaniu-francuzow-i-ke/8ggr9g [dostęp: 23 III 2016].
  • http://www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/914697,35-lat-wiezienia-za-przeciek-do-WikiLeaks-Bradley-Manning-skazany [dostęp: 23 III 2016].
  • http://wyborcza.pl/1,76842,9357915,Infiltracja__tona_koki_i_polski__general_.html [dostęp: 17 II 2016].
  • Miecik I.T., Wtyką będę ja [online], http://www.newsweek.pl/wtyka-bede-ja,49122,1,1.html [dostęp: 16 II 2016].
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
2080-1335
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-2c03933d-6f29-4466-a451-7e603433991d
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.