PL EN


2014 | 7 | 3(24) | 303-319
Article title

Inteligencja emocjonalna a poziom psychopatii u sprawców przestępstw seksualnych z art. 197 Kodeksu Karnego

Authors
Title variants
Languages of publication
PL
Abstracts
Głównym celem niniejszej pracy było ustalenie poziomu psychopatii i poziomu inteligencji emocjonalnej u sprawców przestępstw seksualnych z art. 197 kodeksu karnego, a także określenie związku pomiędzy zmiennymi. Zastosowano następujące narzędzia badawcze: Kwestionariusz PSYCHOPATHY CHECKLIST REVISED (PCL-R) Hare’a, Kwestionariusz Inteligencji Emocjonalnej INTE Nicole S. Schutte, John M. Malouff, Lena E. Hall, Donald J. Haggerty, J. T. Cooper, C. J. Golden, L. Dornheim oraz Dwuwymiarowy Inwentarz Inteligencji Emocjonalnej DINEMO w opracowaniu Anny Matczak, Aleksandry Jaworowskiej, Anny Ciechanowicz, Joanny Stańczak i Ewy Zalewskiej. Grupę badawczą tworzyli sprawcy przestępstw seksualnych z art. 197 (N=31) osadzeni w Zakładzie Karnym nr 1 o zaostrzonym rygorze we Wrocławiu. Badani byli w wieku od 21 do 60 lat. Spośród badanych (N=31), u ponad 60% (N=19) sprawców przestępstw seksualnych stwierdzono wysoki poziom psychopatii, co jest równoznaczne ze zdiagnozowaniem osobowości psychopatycznej według kwestionariusza PCL-R Hare’a. Blisko 40% (N=12) sprawców uzyskało niższe wyniki. Wśród nich u 5 zdiagnozowano umiarkowany poziom psychopatii, a u 7 nieznaczne symptomy psychopatii według kwestionariusza PCL-R Hare’a. W badanej grupie (N=31), u 21 sprawców przestępstw seksualnych odnotowano niski poziom inteligencji emocjonalnej, u 8 badanych przeciętny poziom, a u 2 wysoki poziom inteligencji emocjonalnej według kwestionariusza INTE. W inwentarzu DINEMO niski poziom inteligencji emocjonalnej uzyskało 20 badanych, a u 11 stwierdzono przeciętny poziom inteligencji emocjonalnej. Na podstawie badań stwierdzono, iż sprawcy przestępstw seksualnych z art. 197 przejawiają inklinacje psychopatyczne i mają niski lub przeciętny poziom inteligencji emocjonalnej, w zależności od poziomu psychopatii. Ponadto przeprowadzone analizy wykazały istotne statystycznie, ujemne korelacje pomiędzy ogólnym poziomem psychopatii oraz jej dwoma czynnikami: bezwzględność w samolubnym wykorzystywaniu innych ludzi i chroniczna skłonność do antysocjalnych zachowań, a ogólnym poziomem inteligencji emocjonalnej i jej czynnikami. Czynnikami w kwestionariuszu INTE były: zdolność do wykorzystywania emocji w celu wspomagania myślenia i działania oraz zdolność do rozpoznawania emocji, a w kwestionariuszu DINEMO: zdolność do rozpoznawania, rozumienia i respektowania emocji innych i zdolność do uświadamiania sobie, rozumienia, respektowania i wyrażania własnych emocji. Uzyskano również silne, dodatnie zależności pomiędzy wynikami dwóch kwestionariuszy mierzących inteligencję emocjonalną.
Keywords
Contributors
  • Wyższa Szkoła Bezpieczeństwa w Poznaniu
References
  • Bonnet G., Perwersje seksualne, GWP. Gdańsk 2006
  • Gierowski J. K., Diagnoza procesów motywacyjnych jako przedmiot opinii sądowo-psychiatrycznej. (w:) J. M. Stanik (red.), Problemy psychologiczno-psychiatryczne w procesie karnym, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 1985
  • Gierowski J. K., Sariusz-Skąpska M., Kontrowersje wokół pojęcia psychopatii i jego użyteczności dla psychiatrii i psychologii sądowej, „Palestra” 2007, 3-4
  • Goleman D., Inteligencja emocjonalna w praktyce, Wydawnictwo Media Rodzina. Poznań 1999
  • Gołębiowski J., Profilowanie kryminalne, Wydawnictwo LOGOS. Warszawa 2008
  • Groth A. N., Man who rape: The psychology of the offender, Plenum. New York 1979
  • Hanausek T., Marek Z., Widacki J., Zgwałcenia, Wydawnictwo MSW. Warszawa 1976
  • Hare R., The Hare Psychopathy Checklist – Revised, Multi-Health Systems. Toronto 1991
  • Hendl C., Konrad S., Inteligencja emocjonalna, Wydawnictwo Videograf II. Katowice 2000
  • Hołyst B., Psychologia kryminalistyczna (2 wyd.), Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis. Warszawa 2006
  • http://www.google.pl
  • http://www.policja.pl
  • Huget P., Rodzinne uwarunkowania zaburzeń w zachowaniu u dzieci. (w:) B. Urban (red.), Dewiacje wśród młodzieży, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków 2001
  • Jaworowska A., Matczak A., Dwuwymiarowy Inwentarz Inteligencji Emocjonalnej DINEMO, Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Warszawa 2006
  • Jaworowska A., Matczak A., Kwestionariusz Inteligencji Emocjonalnej INTE (2 wyd.), Pracownia Testów Psychologicznych. Warszawa 2008
  • Krahe B., Agresja, GWP. Gdańsk 2005
  • Lernell L., Przestępczość seksualna. Zagadnienia prawne i kryminologiczne. (w:) K. Imieliński (red.), Seksuologia społeczna, PWN. Warszawa 1974
  • Lowen A., Bioenergetyczna analiza charakterów. (w:) J. Santorski (red.), Ciało i charakter, Wydawnictwo Jacek Santorski & Co. Warszawa 1995
  • Mayer J. D., Salovey P., Czym jest inteligencja emocjonalna?. (w:) D. J. Sluyter, P. Salovey (red.), Rozwój emocjonalny a inteligencja emocjonalna, Wydawnictwo Rebis. Poznań 2002
  • Orzechowski J., Śmieja M., Inteligencja emocjonalna. Fakty, mity, kontrowersje, Wydawnictwo Naukowe PWN. Warszawa 2008
  • Pastwa-Wojciechowska B., Psychospołeczne uwarunkowania zachowań aspołecznych nieletnich sprawców przestępstw z użyciem agresji. (w:) B. Urban (red.), Dewiacje wśród młodzieży, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków 2001
  • Pospiszyl K., Przestępstwa seksualne, Wydawnictwo Naukowe PWN. Warszawa 2006
  • Pospiszyl K., Psychopatia, Wydawnictwo Naukowe PWN. Warszawa 1985
  • Rathus S., Psychologia współczesna, GWP. Gdańsk 2006
  • Salter A., Drapieżcy. Pedofile, gwałciciele i inni przestępcy seksualni, Wydawnictwo Media Rodzina. Poznań 2005
  • Sierzpowska-Ketner A., Czyny seksualne niezgodne z prawem: portret przestępcy seksualnego, „Postępy Psychiatrii i Neurologii” 1993, 2
  • Urban B., Osobowościowe i społeczne predykatory zachowań przestępczych. (w:) B. Urban (red.), Dewiacje wśród młodzieży, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków 2001
  • Urban B., Zaburzenia w zachowaniu i przestępczość młodzieży, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków 2000
  • Wojciechowski J., Kodeks Karny, Wydawnictwo LIBRATA. Warszawa 1997
  • Wojciszke B., Człowiek wśród ludzi. Zarys psychologii społecznej (3 wyd.), Wydawnictwo SCHOLAR. Warszawa 2006
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
1899-3524
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-31d434da-10d9-410b-82d3-618eb2e2ba70
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.