Full-text resources of CEJSH and other databases are now available in the new Library of Science.
Visit https://bibliotekanauki.pl


2020 | 14 | 223-235

Article title

Tragedy and the Limits of Pessimism in Ancient and Modern Realist Political Thought


Title variants

Tragedia i granice pesymizmu w starożytnej i współczesnej realistycznej myśli politycznej

Languages of publication



This article explores the question of what we might discover about the nature and significance of contemporary forms of so-called “political realism” – particularly with regard to their relationship to pessimism – from a philosophical consideration of Ancient Greek tragedy on the one hand, and of such supposed ancient precursors of this way of thinking about ethical and/or political matters as Thucydides on the other. The principal thesis put forward here will be that Greek tragedy can prompt us to notice a revealing equivocation within the thinking of prominent recent and contemporary exponents of such realism, connected with what, in practice, it means to withhold assent from forms of morality-centred optimism on the grounds that they are perceived to be dogmatic or speculative. Such political realism, I conclude, when thus formulated, implicitly involves elements that are dogmatically pessimistic, even when expressly aspiring to be anti-dogmatic themselves. In order to clarify the significance of this equivocation, I draw a parallel with some issues that have emerged in the context of the reception of Wittgenstein’s later philosophy.
Artykuł ten porusza kwestię tego, co możemy odkryć o naturze i znaczeniu współczesnych form tak zwanego „realizmu politycznego” – zwłaszcza w odniesieniu do ich związku z pesymizmem – z jednej strony poprzez filozoficzne rozważania na temat starożytnej greckiej tragedii i z drugiej poprzez takich rzekomych starożytnych prekursorów tego sposobu myślenia o sprawach etycznych lub politycznych jak Tukidydes. Główna teza, którą tu postawiono, jest następująca: tragedia grecka może nas skłonić do zauważenia ujawniającej się dwuznaczności w myśleniu wybitnych niedawnych i współczesnych przedstawicieli tego realizmu, związanej z tym, co w praktyce oznacza powstrzymywanie się od przyzwolenia na formy moralnego optymizmu, postrzegając je jako dogmatyczne lub spekulatywne. Dochodzę do wniosku, że taki realizm polityczny, gdy jest tak sformułowany, zawiera w sobie implicite elementy dogmatycznie pesymistyczne, nawet jeśli same aspirują do statusu antydogmatycznego. Aby wyjaśnić znaczenie tej dwuznaczności, przedstawię paralelę z niektórymi kwestiami, które pojawiły się w kontekście recepcji późniejszej filozofii Wittgensteina.






Physical description




  • Jesuit University Ignatianum in Cracow


  • Benjamin W., Theses on the Philosophy of History, [In:] Illuminations, ed. H. Arendt, New York 1969, pp. 253-264.
  • Carter D., The Politics of Greek Tragedy, Bristol 2007.
  • Conant J., Throwing Away the Top of the Ladder, “The Yale Review” 1991, vol. 79, No. 3, pp. 328-64.
  • Diamond C., The Realistic Spirit. Wittgenstein, Philosophy and the Mind , Cambridge MA 1991.
  • Geuss R., Philosophy and Real Politics, Princeton, NJ 2008.
  • Geuss R., Thucydides, Nietzsche and Williams, [In:] R. Geuss, Outside Ethics, Princeton, N.J. 2005, pp. 219-233; also [In:] Nietzsche on Time and History, ed. M. Dries, Berlin 2008, pp. 35-50.
  • Habermas J., The Concept of Human Dignity and the Realistic Utopia of Human Rights. “Metaphilosophy” 2010, vol. 41, No. 4, pp. 464-480.
  • Hacker P.M.S., Insight and Illusion: Themes in the Philosophy of Wittgenstein , Oxford 1986.
  • Leiter B., Nietzsche on Morality, Oxford 2002/2014.
  • Meier C., The Greek Discovery of Politics, Cambridge, MA 1990.
  • Meier C., The Political Art of Greek Tragedy, Cambridge 1993.
  • Nietzsche F., Daybreak, Thoughts on the Prejudices of Morality, ed. M. Clark, B. Leiter, Cambridge 1997.
  • Nozick R., Anarchy, State, and Utopia, New York 1974.
  • Rawls J., Justice as Fairness: A Restatement, Cambridge, MA 2001.
  • Rawls J., Political Liberalism, New York 1993.
  • Rawls J., The Theory of Justice , Cambridge, MA 1971.
  • Shapiro G., Nietzsche’s Earth: Great Events, Great Politics, Chicago 2016.
  • Shklar J., The Liberalism of Fear, [In:] Liberalism and the Moral Life, ed. N. Rosenblum, Cambridge, MA 1989, pp. 21-39.
  • Williams B., Ethics and the Limits of Philosophy, Cambridge, MA 1985.
  • Williams B., Shame and Necessity. (Sather Classical Lectures, Volume 57), Berkeley-Los Angeles-London 1993, pp. 75-102.
  • Williams B., The Liberalism of Fear, [In:] In the Beginning Was the Deed: Realism and Moralism in Political Argument, ed. G. Hawthorn, Princeton 2005, pp. 52-61.
  • Wittgenstein L., On Certainty, transl. D. Paul, G.E.M. Anscombe, ed. G.E.M. Anscombe and G.H. von Wright, Oxford 1969.
  • Wittgenstein L., Philosophical Investigations, transl. G.E.M. Anscombe, Oxford 1953.

Document Type

Publication order reference


YADDA identifier

JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.