PL EN


2011 | 2(12) | 35-44
Article title

Brutalnie mówiąc i inne wyrażenia metatekstowe sygnalizujące naruszenie norm zachowań językowych

Authors
Selected contents from this journal
Title variants
Brutalnie mówiąc ‘brutally speaking’ and other metatextual expressions signalizing a violation of standards of linguistic behaviour
Languages of publication
PL
Abstracts
The paper is a contribution to the stream of research on metatext, a phenomenon tightly bound to the plane of language use. It collects and displays expressions which speakers use to signalize a violation of standards of linguistic behaviour: brutalnie mówiąc ‘brutally speaking’ and others. These expressions are structures of different builds and different degrees of lexicalization – from trite sayings to ad-hoc syntactic constructions – which are attested more than once in the examined corpus of contemporary press statements. Pragmatic equivalence of these expressions allows for their mutual substitution in texts. Semantically, a few clear-cut groups can be seen: expressions which characterize the manner of speech (with the verb mówić ‘to speak’), expressions which define the speaker’s attitude in a given interaction, and expressions which apologize for the choice of words. All of them are introduced into texts deliberately, with the intention of having a persuasive effect on the listener.
Keywords
Contributors
  • Uniwersytet Gdański, Gdańsk
References
  • Antas J., 1999, O kłamstwie i kłamaniu. Studium semantyczno-pragmatyczne, Kraków.
  • Awdiejew A., 1999, Leksykon w gramatyce komunikacyjnej, [w:] idem (red.), Gramatykakomunikacyjna, Warszawa – Kraków, s. 133–160.
  • Awdiejew A., Habrajska G., 2006, Wprowadzenie do gramatyki komunikacyjnej, t. 2, Łask.
  • Dąbrowska A., 1991, Tekstowe sygnały wprowadzania eufemizmów, „Biuletyn PTJ” xliv,Kraków, s. 105–109.
  • Dąbrowska A., 1992, Eufemizmy mowy potocznej, [w:] J. Anusiewicz, F. Nieckula (red.), Języka kultura, t. 5: Potoczność w języku i kulturze, s. 119–178.
  • Dąbrowska A., 1993, Eufemizmy współczesnego języka polskiego, Wrocław.
  • Habrajska G., 2004, Komunikacyjna analiza i interpretacja tekstu, Łódź.
  • Habrajska G., 2006, Styl a cele komunikacyjne [w:] B. Witosz (red.), Style konwersacyjne,Katowice, s. 41–49.
  • Ożóg K., 1989, Funkcja leksemu po prostu w polszczyźnie mówionej, „Język Polski” lxix,z. 3–5, s. 152–161.
  • Ożóg K., 1990, Leksykon metatekstowy współczesnej polszczyzny mówionej. Wybrane zagadnienia,Kraków.
  • Pisarkowa K., 1975, Składnia rozmowy telefonicznej, Wrocław.
  • Widłak S., 1963, Tabu i eufemizm w językach nowożytnych, „Biuletyn PTJ” xxii, Kraków.
  • Wierzbicka A., 1969, Dociekania semantyczne, Wrocław – Warszawa – Kraków.
  • Wierzbicka A., 1971, Meatatekst w tekście, [w:] M.R. Mayenowa (red.), O spójności tekstu,Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk, s. 105–121.
  • Wierzbicka A., 1983, Genry mowy, [w:] T. Dobrzyńska, E. Janus (red.), Tekst i zdanie. Zbiórstudiów, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk – Łódź, s. 125–137.
  • Zgółkowa H., 1978, O użyciu niektórych wyrażeń przyimkowych w mówionej odmianie współczesnejpolszczyzny, [w:] T. Skubalanka (red.), Studia nad składnią polszczyzny mówionej,Wrocław, s. 195–202.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-4923a3cc-3f42-41de-937f-68384a0a1483
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.