PL EN


2016 | 107 | 2 | 240-246
Article title

Wczesny modernizm w demonicznej odsłonie. Rec.: Gabriela Matuszek, Maski i demony wczesnego modernizmu. (Kraków 2014)

Title variants
EN
Early Modernism in a Demonic Scene. Review: Gabriela Matuszek, Maski i demony wczesnego modernizmu. (Kraków 2014)
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Recenzja omawia książkę Gabrieli Matuszek „Maski i demony wczesnego modernizmu” (Kraków 2014), stanowiącą zbiór 13 szkiców monograficznych, publikowanych wcześniej w tomach zbiorowych, wydaniach pokonferencyjnych i czasopismach naukowych. Jest to ciekawa pozycja wśród ostatnich opracowań historycznoliterackich i kulturoznawczych dotyczących aury myślowej i dokonań artystycznych przełomu XIX i XX wieku, trafnie rozpoznająca trudną samowiedzę twórców na temat skrywanych fobii, lęków i obsesji człowieka „progu nowoczesności”, które odważnie odsłaniają to, co do tej pory było wypierane ze świadomości albo w zamierzony sposób maskowane. Szkice Matuszek poświęcone są interpretacji twórczości ważnych pisarzy młodopolskich (m.in. Stanisława Wyspiańskiego, Stefana Żeromskiego, Stanisława Przybyszewskiego i Stanisława Brzozowskiego), a także analizie charakterystycznych zjawisk polskiego premodernizmu, takich np. jak mizoginizm, incest, neuroza, histeria, artystowski narcyzm, nihilizm, emancypacja kobiet. W swoich rozważaniach autorka korzysta z narzędzi psychoanalizy, psychiatrii, antropologii kulturowej, feministycznej teorii literatury i badań nad płcią kulturową.
EN
The review discusses Gabriela Matuszek’s book “Maski i demony wczesnego modernizmu (Masks and demons of early modernism)” (Cracow 2014), an assortment of 13 monographic sketches published earlier in collective volumes, conference proceedings and scholarly periodicals. It is an interesting edition among the recent literary historical and cultural studies analyses about the strand of thought and artistic achievements of the turn of 19th and 20th centuries which rightly recognises the writers’ self-knowledge about the hidden phobias, anxiety and obsessions of a man at the “threshold of modernity” - all of which so far either rejected from awareness or intentionally dissembled. Matuszek’s sketches are devoted to the interpretation of important Young Poland’s writers’ creativity (inter alia Stanisław Wyspiański, Stefan Żeromski, Stanisław Przybyszewski and Stanisław Brzozowski) as well as to the analysis of Polish premodernism phenomena as, e.g. misogyny, incest, neurosis, hysteria, formalistic narcissism, nihilism, emancipation of women. In her considerations the author employs the tools used in psychoanalysis, psychiatry, cultural anthropology, feminist literary theory and gender studies.
Year
Volume
107
Issue
2
Pages
240-246
Physical description
Dates
printed
2016-06-27
Contributors
  • Uniwersytet Jana Kochanowskiego, Kielce
References
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
0031-0514
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-4c1a6af0-312f-4a38-804a-7bf29098c465
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.