PL EN


2014 | 15 | 85-98
Article title

Ignacy Solarz (1891-1940) w polskim powojennym piśmiennictwie pedagogicznym. Wnioski dla współczesnych

Content
Title variants
EN
Ignacy Solarz (1891-1940) in Polish post-war educational literature. Conclusions for the contemporaries
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
In the article the author tries to analyze the place of Ignacy Solarz and his educational activity in the publishing output of the theoreticians and practitioners of Polish education/andragogics from the end of the Second World War until modern times. The author indicates three post-war waves of increased interest in the achievements of this remarkable education activitist working mostly in rural areas among Polish teachers/andragogues. Each of these waves resulted in an increased number of publications devoted to his educational ideas and practice: firstly in the 1940s, when the authors tried to refer directly to Solarz’s post-war activity, then between the 1960s and the 1980s, when Solarz was mainly presented as a promoter of people’s the People’s Republic of Poland, whose educational ideas could be used for education in the new – people’s – social reality, and lastly at the beginnings of the Third Republic of Poland, when the authors tried to focus on Solarz’s achievements in the context of the search for Polish models of civic education and democratization of rural education. The second part of the article presents a proposition of the author to read anew the educational/andragogic achievements of I. Solarz, emphasizing the common, socially universal educational values and practical educational actions. Only such an approach to Solarz’s legacy, as the author of the article believes, can help to integrate him in the general Polish educational legacy and to save the activist from gradual but clearly progressing sinking into oblivion.
Year
Volume
15
Pages
85-98
Physical description
Dates
published
2014
Contributors
  • Akademia Pomorska w Słupsku, Wydział Nauk Społecznych, Instytut Pedagogiki i Pracy Socjalnej, ul. Westerplatte 64, 76-200 Słupsk, pedtm@univ.gda.pl
References
  • Bednarzak-Libera M., Ignacy Solarz (1891-1940) – wychowawca młodzieży wiejskiej i spółdzielca, [w:] Ideały wychowania i wzory osobowe narodu polskiego w XIX i XX wieku, t. 2, red. E.J. Kryńska, Białystok 2006.
  • Cichy W., Kółko Rolnicze im. Władysława Orkana, [w:] Cichy W., Wspomnienia wiciarza, Warszawa 1980.
  • Dominko J., Rola Ignacego Solarza i jego Uniwersytetów Ludowych w rozwijaniu spółdzielczości na wsi, „Trybuna Spółdzielcza” 1961, nr 10.
  • Dyksiński S., Koncepcja uniwersytetu ludowego Ignacego Solarza, [w:] Moja droga do uniwersytetu ludowego. Wspomnienia wychowawców i wychowanków uniwersytetów ludowych, red. S. Dyksiński, Warszawa 1967.
  • Fołta W., Głos w dyskusji, [w:] Uniwersytety ludowe w Polsce. Sprawozdanie z pierwszego walnego zgromadzenia członków T.U.L.R.P. w Pabianicach 11, 12 i 13 października 1945 roku, Warszawa 1946.
  • Gołębiowski B., Cywilizacja słońca. O aktualności i perspektywach idei Polskich Uniwersytetów Ludowych Zofii i Ignacego Solarzów, Warszawa 1994.
  • Gzella G., Czytelnictwo w Uniwersytetach Ludowych Ignacego Solarza, „Młodzież – Kultura – Wieś” 1988.
  • Ignacy i Zofia Solarzowie – twórcy wiejskiego uniwersytetu ludowego, [w:] Powiązania rodzinne wśród twórców polskiej teorii i praktyki edukacyjnej, red. W. Jamrożek, K. Kabacińska, K. Ratajczak, Poznań 2007.
  • Ignacy Solarz i jego dzieło. Wnioski dla współczesności, red. S. Gawor, Kraków 1992.
  • Ignacy Solarz i jego dzieło: referaty na Sesję Naukową z okazji 100. Rocznicy urodzin „Chrzestnego”, red. K. Cetnarowicz et al., Kraków 1991.
  • Ignacy Solarz i jego uniwersytet ludowy 1924-1939. Materiały z seminarium naukowego odbytego w Warszawie 5 i 6 X 1962 r., red. F. Popławski, S. Dyksiński, Warszawa 1965.
  • Ignar S., Rola i zadania uniwersytetów ludowych na tle kulturalnej sytuacji epoki, [w:] Uniwersytety ludowe w Polsce. Sprawozdanie z pierwszego walnego zgromadzenia członków T.U.L.R.P. w Pabianicach 11, 12 i 13 października 1945 roku, Warszawa 1946.
  • Jamrożek W., Wiejski uniwersytet ludowy Ignacego Solarza, [w:] Historia – społeczeństwo –wychowanie. Księga pamiątkowa dedykowana Profesorowi Jozefowi Miąso, red. K. Bartnicka et al., Pułtusk–Warszawa 2004.
  • Kaczor-Jędrzycka Z., Działalność Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych. Tradycje – teraźniejszość – przyszłość, [w:] Uniwersytety ludowe i inne formy oświaty dorosłych, red. E. Sapia-Drewniak, J. Janik-Komar, Opole 2010.
  • Key E., Oświata ludowa i sztuka ludowa w Danii, „Przewodnik Oświatowy” 1907, R. VII.
  • Kojder A., Ignacego Solarza utopia realizowana, „Wieś Współczesna” 1970, nr 8.
  • Korpała J., Po zjeździe Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych, „Orka” 1945, nr 16.
  • Kowal J., Ignacy Solarz (1891-1940), [w:] Przywódcy ruchu ludowego. Szkice biograficzne, red. A. Więzikowa, Warszawa 1968.
  • Król J.A., Drogowskazy na manowcach kultury ludowej, Warszawa 1947.
  • Kruczkowski L., Listy… do Ignacego Solarza (oprac. A. Żyga), „Ruch Literacki” 1970, z. 1.
  • Leczykiewicz S., O pełną ocenę dorobku oświatowego Ignacego Solarza, „Oświata Dorosłych” 1963, nr 1.
  • Maliszewski T., „Славянский Кристен Кольд” или пять принципов концепции образования Игнаци Солажа, „Образование через всю жизнь: Непрерывное образование для устойчивого раз- вития. Труды международного сотрудничетва” Выпуск 10, Часть I, Санкт-Петербург 2012.
  • Maliszewski T., Gacka Górka – miejsce znaczące, „Edukacja Dorosłych” 2011, nr 1 (64).
  • Maliszewski T., O losach uniwersytetów ludowych w Polsce w latach 1939-2010, [w:]
  • Maliszewski T., Od światłej włościanki do radykalnej feministki. Kobieta w szwedzkim uniwersytecie ludowym, [w:] Kobiety a edukacja dorosłych, red. E.A. Wesołowska, „Biblioteka Edukacji Dorosłych”, t. 21, Warszawa 2001.
  • Maliszewski T., Uniwersytety ludowe na ziemiach polskich w XX stuleciu, [w:] Uniwersytet ludowy – szkoła dla życia, red. M. Byczkowski, T. Maliszewski, E. Przybylska, Wieżyca 2003.
  • Mierzwińska -Szybka Z., Ignacy Solarz i jego uniwersytet, „Wieś Współczesna” 1980, nr 7.
  • Mierzwińska-Szybka Z., Ignacy Solarz – pedagog społeczny, [w:] eadem, Moje wędrowanie. Wspomnienia, refleksje, sylwetki przyjaciół, Warszawa 1997.
  • Miruś W., I Walny Zjazd Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych w Pabianicach w dn. 11-13.X.1945,„Wici” 1945, nr 26.
  • Modzykowska-Nowakowa J., Tam – gdzie najtrudniej, [w:] ZK TUL, Drogą prawdy iść… Pamiętnik ze spotkania wychowanków Szyc, Gaci i Brusu, Gać – Ołpiny 11-14 września 1987 r.[do użytku wewnętrznego], red. J. Kania, Warszawa 1988.
  • Nowicki E., Solarz Ignacy (1891-1940), „Chłopski Świat” 1947.
  • Olesińska B., Ignacy Solarz (1891-1940). Bibliografia w wyborze, Koszalin 1988.
  • Pierścieniak K., Model uczenia się w uniwersytecie ludowym. Od historii do współczesności, „Edukacja Dorosłych” 2012, nr 2 (67).
  • Popławski F., Ignacy Solarz w ruchu wiciowym, „Chłopi i Państwo” 1948, nr 13-14.
  • Radwan W., Rola i zadania uniwersytetów ludowych na tle kulturalnej sytuacji epoki, [w:] Uniwersytety ludowe w Polsce. Sprawozdanie z pierwszego walnego zgromadzenia członków T.U.L.R.P. w Pabianicach 11, 12 i 13 października 1945 roku, Warszawa 1946.
  • Radwan W., Polskie uniwersytety ludowe, „Siewba” 1947, nr 1-2.
  • Solarz I., Wiejski Uniwersytet Orkanowy w Gaci. Pierwsza chłopska niezależna uczelnia, Warszawa 1933.
  • Solarz I., Wiejski Uniwersytet Orkanowy. Cel i program, Warszawa 1937.
  • Stopińska-Pająk A., Uniwersytet ludowy w II Rzeczypospolitej. Społeczno-kulturowa przestrzeń spotkania i dialogu ludzi dorosłych, [w:] Uniwersytety ludowe i inne formy oświaty dorosłych, red. E. Sapia-Drewniak, J. Janik-Komar, Opole 2010.
  • Stopińskiej-Pająk A., Andragogika w Drugiej Rzeczypospolitej. Warunki rozwoju – problematyka – koncepcje, Katowice 1994.
  • Śliwa F., Idee UL oświetlały drogę mojego życia, [w:] Solarzowym gościńcem, red. Z. Kaczor-Jędrzycka, B. Gołębiowski, Warszawa–Łomża 2005.
  • Turos L., Aktualność idei oświatowych i koncepcji uniwersytetu ludowego Ignacego Solarza, „Edukacja Ustawiczna Dorosłych” 2003, nr 3.
  • Turos L., Autoreedukacja wychowanków Uniwersytetu Ludowego Zofii i Ignacego Solarzów, [w:] Uniwersytety ludowe i inne formy oświaty dorosłych, red. E. Sapia-Drewniak, J. Janik-Komar, Opole 2010.
  • Turos L., Cenne źródło wiedzy o aktualności i perspektywach idei uniwersytetów ludowych Zofii i Ignacego Solarzów, [w:] Pokolenia – kultura – polityka. Księga Jubileuszowa na 65-lecie Profesora Bronisława Gołębiowskiego, red. T. Mołdawa et al., Warszawa 1999.
  • Turos L., Dumania – składnik systemu dydaktyczno-wychowawczego UL Ignacego Solarza, [w:] Budujemy dom nowy. Dwudziestolecie odrodzenia Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych, red. Z. Kaczor-Jędrzycka, J. Socha, Warszawa 2008.
  • Turos L., Edukacja dorosłych wobec problemów wykluczenia społecznego, [w:] Edukacja dorosłych wobec społecznego wykluczenia: przeszłość i teraźniejszość, red. T. Maliszewski, J. Żerko, „Biblioteka Edukacji Dorosłych”, t. 44, Warszawa–Gdańsk 2012.
  • Turos L., Ignacy Solarz (1891-1940), „Oświata Dorosłych” 1982, nr 6.
  • Turos L., Rola uniwersytetu ludowego Solarza w wychowaniu młodzieży wiejskiej, „Oświata Dorosłych” 1973, nr 5.
  • Turos L., Solarz Ignacy, [w:] Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku, t. V, red. T. Pilch, Warszawa 2006.
  • Turos L., Solarzowa Rzeczpospolita Spółdzielcza (aktualność koncepcji I. Solarza w zakresie wychowania do spółdzielczości i samorządności młodzieży wiejskiej), „Przegląd Humanistyczny” 2003, nr 4.
  • Turos L., Społeczno-wychowawcze funkcje śpiewu i teatru w Uniwersytecie Ludowym Ignacego Solarza (1924-1931) w Szycach i 1932-1939 w Gaci Przeworskiej, „Przegląd Historyczno‑Oświatowy” 1967, nr 1.
  • Uniwersytety ludowe (Materiał z plenum Rady Uniwersytetów Ludowych przeprowadzonego w dniach 20-21 kwietnia 1959), Warszawa 1960.
  • W tradycji idei Ignacego Solarza (w stulecie urodzin), red. A. Koprukowniak, A. Krawczyk, Lublin 1993.
  • Wiktor J., Prawem naszym braterska wspólnota, [w:] Wspomnienia o Ignacym Solarzu Chrzestnym, red. Z. Mierzwińska-Szybka, Warszawa 1983.
  • Wroczyński R., Ignacego Solarza koncepcja uniwersytetu ludowego i jej źródła, „Przegląd Historyczno-Oświatowy” 1962, nr 4.
  • Wspomnienia o Ignacym Solarzu Chrzestnym, red. Z. Mierzwińska-Szybka, Warszawa 1983.
  • Z kochania się rodzi, red. J. Socha, Warszawa–Łomża 2013.
  • Z kochania się rodzi, red. J. Socha, Warszawa–Łomża 2013.
  • Zadrożny M., Walne zgromadzenie Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych RP, „Głos Nauczycielski” 1945, nr 5.
  • Zięba A.A., Solarz Ignacy (1891-1940?), [w:] Polski słownik biograficzny, t. XL/1, z. 164, Warszawa–Kraków 2000.
  • ZK ZMW, „Z ludźmi ku ludziom” – Materiały z II Zjazdu Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych. Opalenie 4-6 grudnia 1981 r. [do użytku wewnątrzorganizacyjnego], Warszawa 1982.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISBN
978-83-7842-129-0
ISSN
2084-2740
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-4c369e22-36f7-4fa4-b1a0-af128d22def4
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.