PL EN


2020 | 159 | 1-26
Article title

Walka klas, czyli powrót wypartego

Content
Title variants
EN
Class Struggle, or the Return of the Repressed
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
Jerzy Hoffman’s film Trędowata (1976) belongs, according to Zygmunt Kałużyński, to the history of ‘Polish psychopathology’. Jagielski, drawing on tools developed on the basis of psychoanalysis, Marxism and affective film theory, points to the repressed class antagonisms and ideological contradictions which Hoffman attempts to work through in his film. The author traces the symptoms of what is repressed in society in the work’s melodramatic excess. It is in this excess that Trędowata’s political unconscious manifests itself. The problem of a conservative revolution restoring the old order based on gentry ideology is linked to the genealogy of the ‘new elite’ (‘upstart aristocracy’). These conflicts are expressed in the film through the figure of the class uncanny: the mechanical body of Stefcia-doll, which produces an alienation effect rather than one of proximity, disrupting the film’s conservative and reactionary message.
Year
Issue
159
Pages
1-26
Physical description
Dates
published
2020-10
Contributors
  • Uniwersytet Jagielloński
References
  • Althusser, Louis, „Piccolo”, Bertolazzi i Brecht (Zapiski o teatrze materialistycznym), [w:] tegoż, W imię Marksa, przeł. M. Herer, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa 2009.
  • Bourdieu, Pierre, Dystynkcja. Społeczna krytyka władzy sądzenia, przeł. P. Biłos, Scholar, Warszawa 2006.
  • Brooks, Peter, The Melodramatic Imagination: Balzac, Henry James, Melodrama, and the Mode of Excess, Yale University Press, New Haven – London 1995.
  • Cenzura PRL. Wykaz książek podlegających niezwłocznemu wycofaniu 1 X 1951 r., Wydawnictwo „Nortom”, Wrocław 2002.
  • Czapliński, Przemysław, Plebejski, populistyczny, posthistoryczny. Formy polityczności sarmatyzmu masowego, „Teksty Drugie” 2015 nr 1.
  • Duncan, Pansy, Tears, Melodrama and „Heterosensibility” in „Letter from an Unknown Woman”, „Screen” 2011 t. 52 nr 2.
  • Fidelis, Małgorzata, Kobiety, komunizm i industrializacja w powojennej Polsce, przeł. M. Jaszczurowska, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2015.
  • Freud, Sigmund, Niesamowite, [w:] tegoż, Pisma psychologiczne, przeł. R. Reszke, Wyd. KR, Warszawa 1997.
  • Gledhill, Christine, Rethinking Genre, [w:] Reinventing Film Studies, red. Ch. Gledhill, L. Williams, Arnold, London 2000.
  • Gledhill, Christine, The Melodramatic Field: An Investigation, [w:] Home Is Where the Heart Is, red. Ch. Gledhill, BFI, London 1987.
  • Goldberg, Jonathan, Melodrama. An Aesthetics of Impossibility, Duke University Press, Durham-London 2016.
  • Grzelecki, Stanisław, Urok starych fasad, „Życie Warszawy”, 7 XII 1976.
  • Horoszczak, Adam, Klucz rzucony w morze…, „Film”, 19 XII 1976.
  • Iskierko, Alicja, „Trędowata”, „Głos Pracy”, 9 XII 1976.
  • Iwaszkiewicz, Jerzy, Księżna będzie łaskawa, „Express Wieczorny”, 8 XII 1976.
  • Jameson, Fredric, The Political Unconscious. Narrative as a Socially Symbolic Act, Routledge, London – New York 2002.
  • Kałużyński, Zygmunt, Dla mas i dla nas, „Polityka”, 18 XII 1976.
  • Kula, Marcin, Narodowe i rewolucyjne, Aneks, Londyn-Warszawa 1991.
  • Kurz, Iwona, „Trędowata”, czyli czego brakuje Polakom, „Dialog” 2009 nr 10.
  • Leder, Andrzej, Prześniona rewolucja. Ćwiczenie z logiki historycznej, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa 2014.
  • Marszałek, Rafał, Walizka z ordynatem, „Literatura”, 23 XII 1976.
  • Menninghaus, Winfried, Wstręt. Teoria i historia, przeł. G. Sowinski, Universitas, Kraków 2009.
  • Michałek, Bolesław, Melodramat jako zaklęcie, „Kino” 1977 nr 3.
  • Nowell-Smith, Geoffrey, Minnelli and Melodrama, [w:] Home Is Where the Heart Is, red. Ch. Gledhill, BFI, London 1987.
  • Panie o Trędowatej, „Profile” 1977 nr 3.
  • Royle, Nicholas, Niesamowite, przeł. M. Choptiany, „Autoportret” 2014 nr 4.
  • Sef, Casus „Trędowatej”, „Ilustrowany Kurier Polski”, 1 XII 1976.
  • Siermiński, Michał, Dekada przełomu. Polska lewica opozycyjna 1968-1980, Instytut Wydawniczy Książka i Prasa, Warszawa 2016.
  • Sowa, Jan, Fantomowe ciało króla. Peryferyjne zmagania z nowoczesną formą, Universitas, Kraków 2011.
  • Stachówna, Grażyna, Niedole miłowania. Ideologia i perswazja w melodramatach filmowych, Rabid, Kraków 2001.
  • Szczepański, Jan Józef, „Trędowata”, „Tygodnik Powszechny”, 12 XII 1976.
  • Tatarkiewicz, Anna, Nowe listy na stary temat, „Polityka”, 26 III 1977.
  • „Trędowata”. Stenogram z posiedzenia Komisji Kolaudacyjnej Filmów Fabularnych w dniu 23 października 1976, Archiwum Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego, sygn. A-344, poz. 126.
  • Williams, Linda, Film Bodies: Gender, Genre, and Excess, [w:] Film and Theory: An Anthology, red. R. Stam, T. Miller, Blackwell, Malden 2000.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-56f56d63-d621-4288-875d-329572faacd7
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.