PL EN


2016 | 22 | 71-82
Article title

Czy derywaty prefiksalne wymienne wyrażają intensywność?

Selected contents from this journal
Title variants
EN
Do derivatives created by exchange of prefixes express intensity?
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
The paper aims to clarify the misunderstandings concerning the semantic description of derivative verbs created through exchange of prefixes. The description of a class of verbs which up to now have been regarded as expressing the intensity of an action (e.g. przekarmić ‘to overfeed’, przesolić ‘to oversalt’) had to undergo deep changes, including the elimination of lexemes which were created using two morphemes simultaneously (napracować się ‘to have worked a lot’ ← pracować ‘to work’). A detailed analysis has enabled us to prove that where others saw intensity, there was in fact effectiveness. Derivatives included in this category express three grades of effectiveness: high (as in ubawić się ‘to have rather enjoyed oneself’, wybiegać się ‘to have run enough’), excessive (as in przesolić ‘to oversalt’, zapić się ‘to loose life due to alcohol addiction’) and maximal (wytruć ‘to poison everyone’, domyć ‘to wash something clean’). Moreover, other lexemes need to be included in this class, namely those which are incorrectly seen as determining methodicalness (objeść ‘to eat all of someone’s food’), as well as exhaustivity (wybić ‘to kill everyone’, wyniszczyć ‘to thoroughly destroy’). Such a description will promote effectiveness, while eliminating small semantic sub-groups that are not uniform in their structure.
Contributors
  • Uniwersytet Warszawski, Warszawa
References
  • Krupianka A., 1969, Formacje czasownikowe z przedrostkiem o- (ob-) w języku polskim, Toruń.
  • Przybylska R., 2006, Schematy wyobrażeniowe a semantyka polskich prefiksów czasownikowych do-, od-, prze-, roz-, u-, Kraków.
  • SGS: M. Skarżyński (red.), Słownik gniazd słowotwórczych współczesnego języka ogólnopolskiego, t. III: Gniazda odczasownikowe, Kraków 2004.
  • SJPD: W. Doroszewski (red.), Słownik języka polskiego, Warszawa 1958–1969.
  • SJPSz: M. Szymczak (red.), Słownik języka polskiego, Warszawa 1978–1981.
  • Śmiech W., 1986, Derywacja prefiksalna czasowników polskich, Wrocław.
  • USJP: S. Dubisz (red.), Uniwersalny słownik języka polskiego, Warszawa 2003.
  • Wiśnicki M., 2009, Derywacja prefiksalna wymienna czasowników polskich w świetle danych gniazdowych, „LingVaria” nr 1 (7), s. 139–150.
  • Wiśnicki M., 2010, Derywacja prefiksalna wymienna w czasownikach polskich na materiale gniazdowym, Uniwersytet Warszawski, rozprawa doktorska, mszps.
  • Wróbel H., 1984, Słowotwórstwo czasownika, [w:] R. Grzegorczykowa, R. Laskowski, H. Wróbel (red.), Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, Warszawa, s. 467–506.
  • Wróbel H., 1998, Czasownik, [w:] R. Grzegorczykowa, R. Laskowski, H. Wróbel (red.), Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, Warszawa, s. 536–583.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-5f9c9d4c-bbf7-4825-bb39-1d89ca3004a0
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.