PL EN


2018 | 2(22) | 79-98
Article title

Zakres podmiotowy prawa do petycji w Niemczech

Selected contents from this journal
Title variants
EN
The subjective scope of rights to petition in Germany
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Przedmiotem artykułu jest prawo do petycji unormowane w art. 17 Ustawy Zasadniczej Republiki Federalnej Niemiec. Przepis ten normuje prawo jednostki do zwracania się z prośbami i skargami do organów władzy publicznej. Opracowanie zawiera analizę tej instytucji pod kątem podmiotów, które są uprawnione do korzystania z tego prawa, a także podmiotów zobowiązanych do rozpatrzenia przedkładanych petycji. Rozważania rozpoczynają się od omówienia ewolucji historycznej prawa do petycji, która od czasów starożytnego Rzymu wykształciła się z instytucji supliki. Wskazuje się zmiany zachodzące w zakresie podmiotowym prawa do petycji, z podkreśleniem dorobku konstytucjonalizmu niemieckiego XIX w. Następnie przedstawiono obecną regulację gwarantującą prawo do petycji w RFN w jej otoczeniu normatywnym. Analizie poddano organy władzy publicznej, które są adresatami petycji. Wskazano zakres ich obowiązków związany z otrzymaniem przez nie skargi lub prośby. Ponadto opisano poszczególne rodzaje podmiotów, którym Ustawa Zasadnicza RFN gwarantuje prawo do składania petycji, oraz wprowadzone w tym zakresie ograniczenia. Ostatnia część opracowania zawiera charakterystykę różnych form petycji ze względu na rodzaj autora oraz adresata. Analizie poddano funkcje, jakie obecnie spełnia instytucja petycji. W tym kontekście zostało dokonane rozróżnienie na petycje indywidualne oraz zbiorowe z uwzględnieniem ich tematyki oraz celów zamierzonych przez petenta. Wskazano też perspektywę rozwoju omawianej instytucji w postaci petycji publicznej do Bundestagu, która ma formę elektroniczną.
EN
The subject of this article is the right to petitions specified in Article 17 of the Basic Law of the Federal Republic of Germany. This provision regulates the individual's right to address requests and complaints to public authorities. This publication contains an analysis of this institution with regard to entities that are entitled to exercise this right, as well as entities obliged to consider submitted petitions. The author begins the analysis of the indicated institution be reviewing the evolution of the historical right to petition, which has evolved from the institution of supplication known in ancient Rome. He indicates changes in the subjective scope of the right to petitions, focusing on the achievements of German constitutionalism in the 19th century. Next, the current regulation that guarantees the right to petition in Germany in its normative environment is presented. The public authorities that are the addressees of the petition have been analysed, and the scope of duties associated with receiving a complaint or request indicated. Furthermore the author describes particular types of entities that are guaranteed the right to submit petitions under the Basic Law of the Federal Republic of Germany. In this respect, various kinds of restrictions of this right, depending on the type of the petitioner, are identified. The last part of the work contains the characteristics of various forms of petitions due to the type of author and the addressee. Various functions which currently are fulfilled by the institution of petitions were subjected to analysis. In this context, a distinction was made between individual petitions and collective petitions, taking into account their subject matter and the aims intended by the petitioner. The author also shows the future possibility of a development of the discussed institution, describing the public petition to the Bundestag, which has an electronic form.
Year
Issue
Pages
79-98
Physical description
Contributors
  • Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie
References
  • Bauer H., Art. 17, w: Grundgesetz-Kommentar, Bd. 1, Hrsg. von H. Dreier, Tübingen 2013.
  • Bauer H., Art. 45c, w: Grundgesetz-Kommentar, Bd. 2, Hrsg. von H. Dreier, Tübingen 2015.
  • Bauer H., Das Petitionsrecht: Eine Petitesse? Zugleich ein Beitrag zum Institut des Öffentlichen Petition, w: Der grundrechtsgeprägte Verfassungsstaat. Festschrift für Klaus Stern zum 80. Geburtstag, Hrsg. von M. Sachs, H. Siekmann, Berlin 2012.
  • Bauer H., Demokratisch inspirierte Petitionsrechtsmodernisierungen, w: Verfassungsstaatlichkeit im Wandel. Festschrift für Thomas Würtenberger zum 70. Geburtstag, Hrsg. von D. Heckmann, R. Schenke, G. Sydow, Berlin 2013.
  • Bauer H., § 117 Petitionsrecht, w: Handbuch der Grundrechte in Deutschland und Europa, Bd. 5: Grundrechte in Deutschland: Einzelgrundrechte II, Hrsg. von D. Merten, H. Papier, Heidelberg 2013.
  • Bauer H., Partizipation durch Petition – Zu Renaissance und Aufstieg des Petitionsrechts in Deutschland und Europa, „Die Öffentliche Verwaltung” 2014, Nr. 11.
  • Bornhak C., Das Petitionsrecht, „Archiv des öffentlichen Rechts” 1901, Nr. 16.
  • Brocker L., Art. 17, w: BeckOK Grundgesetz, Hrsg. von V. Epping, C. Hillgruber, München 2017.
  • Burmeister J., Das Petitionsrecht, w: Handbuch des Staatsrechts der Bundesrepublik Deutschland, Bd. 2: Demokratische Willensbildung – Die Staatsorgane des Bundes, Hrsg. von J. Isensee, P. Kirchof, Heidelberg 1987.
  • Czarny P., Opinia prawna w sprawie dopuszczalności składania petycji przez jednostki samorządu terytorialnego, „Zeszyty Prawnicze BAS” 2017, nr 3(55).
  • Coelln C., Art. 17, w: Grundrechte-Kommentar, Hrsg. von K. Stern, F. Becker, Köln 2016.
  • Gerner T., Das Petitionsrecht nach Artikel 17 des Grundgesetzes, „Neue Zeitschrift für Sozialrecht” 2012, Nr. 22.
  • Guckelberger A., Art. 17a, w: Kommentar zum Grundgesetz, Hrsg. von H. Hofmann, H. Henneke, Köln 2014.
  • Guckelberger A., Neue Erscheinungen des Petitionsrechts: E-Petitionen und öffentliche Petitionen, „Die Öffentliche Verwaltung” 2008, Nr. 3.
  • Hatschek J., Deutsches und preussisches Staatsrecht, Bd. 2, Berlin 1922.
  • Hornig M., Die Petitionsfreiheit als Element der Staatskommunikation, Baden-Baden 2000.
  • Jungherr A., E-Petition in Deutschland: Zwischen niedrigschwelligem Partizipationsangebot und quasi-plebiszitärer Nutzung, „Zeitschrift für Parlamentsfragen” 2011, Nr. 3.
  • Klein H., Art. 17, w: Grundgesetz-Kommentar, Bd. 1, Hrsg. von R. Herzog, R. Scholz, M. Herdegen, H. Klein, München 2017.
  • Kluth W., Art. 45c, w: Kommentar zum Grundgesetz, Hrsg. von H. Hofmann, H. Henneke, Köln 2014.
  • Krings G., Die Petitionsfreiheit nach Art. 17 GG, „Juristische Schulung” 2004, Nr. 6.
  • Krüper J., Bürgerschaftlicher Einfluss auf das Parlament, w: Parlamentsrecht, Praxishandbuch, Hrsg. von M. Morlok, U. Schliesky, D. Wiefelspütz, Baden-Baden 2016.
  • Langenfeld C., Das Petitionsrecht, w: Handbuch des Staatsrechts der Bundesrepublik Deutschland, Bd. 3: Demokratie – Bundesorgane, Hrsg. von J. Isensee, P. Kirchhof, Heidelberg 2005.
  • Münch I. von, Vorbemerkung zu den Art. 1–19, w: Grundgesetz-Kommentar, Bd. 1, Hrsg. von P. Kunig, München 1992.
  • Pagenkopf M., Art. 17, w: Grundgesetz Kommentar, Hrsg. von M. Sachs, München 2018.
  • Pawłowski S., Opinia Biura Analiz Sejmowych z dnia 16.01.2017 r. dotycząca petycji w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej mającej na celu doprecyzowanie charakteru dotacji uzdrowiskowej oraz zmianę przepisów prawa podatkowego, która umożliwi skuteczniejszy pobór opłaty uzdrowiskowej, sygn. BAS-WPTK-2736/16.
  • Rauball R., Art. 17, w: Grundgesetz-Kommentar, Bd. 1, Hrsg. von I. von Münch, P. Kunig, München 1992.
  • Wójcicka E., Prawo petycji w Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 2015.
  • Schmidt R., Grundrechte, Bremen 2006.
  • Schmidt-Radefeldt R., Art. 45b, w: BeckOK Grundgesetz, BeckOK Grundgesetz, Hrsg. von V. Epping, C. Hillgruber, München 2017.
  • Sokolewicz W., Wojtyczek K., Art. 63, w: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, t. 2, pod red. L. Garlickiego, M. Zubika, Warszawa 2016.
  • Würtenberger T., Massenpetitionen als Ausdruck politischer Diskrepanzen zwischen Repräsentanten und Repräsentierten, „Zeitschrift für Parlaments Frage” 1987, Nr. 3.
Notes
PL
I. Artykuły
EN
I. Papers
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-75227c27-4b72-48d2-ae76-5fd4582be853
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.