PL EN


2016 | 4(22) | 15-40
Article title

Public financing of research projects in Poland – its image and consequences?

Authors
Content
Title variants
PL
Publiczne finansowanie projektów badawczych w Polsce – jaki ma wizerunek i co z tego wynika?
Languages of publication
EN PL
Abstracts
EN
Both the size of appropriation as well as their distribution have had a profound impact on the shape and activities of the science sector. The creation of a fair system of distribution of public resources to research that will also facilitate the effective implementation of the pursued scientific policy goals represents a major challenge. The issue of the determination of the right proportions of individual distribution channels remains critical. Despite this task being the responsibility of the State, establishing cooperation in this respect with the scientific community is desirable. The implementation of solutions that raise the concerns of scientists leads to system instability and reduced effectiveness which is manifest among others in a lower level of indicators of scientific excellence and innovation in the country. These observations are pertinent to Poland where the manner in which scientific institutes operate were changed under the 2009–2011 reform. A neoliberal operating model based on competitiveness and rewarding of top rated scientific establishments and scientists was implemented. In light of these facts, the initiation of research that will provide information on how the implemented changes are perceived by the scientific community seems to be appropriate. The aim of this article is in particlar presenting how the project model of financing laid down under the reform is perceived and what kind of image has been shaped among Polish scientists. In order to gain a comprehensive picture of the situation, both the rational and emotional image was subject to analysis. The conclusions regarding the perception of the project model were drawn on the basis of empirical materials collected in a qualitative study the specifics of which will be presented in the chapter on methodology. Prior to that, the author discusses the basic models for the distribution of state support for science and characterises the most salient features of the system in place in Poland. To conclude, the possible implications of the shaped image of the project model on the national science system will be presented.
PL
Na kształt i działalność sektora nauki przemożny wpływ wywiera zarówno wielkość alokowanych środków, jak i sposób ich dystrybucji. Stworzenie sprawiedliwego systemu podziału środków publicznych na badania, który jednocześnie pozwoli w efektywny sposób realizować wytyczone cele polityki naukowej, stanowi poważne wyzwanie. Kluczową kwestią pozostaje określenie właściwych proporcji poszczególnych kanałów dystrybucji środków. Chociaż zadanie to znajduje się w gestii państwa, pożądane jest podjęcie w tym zakresie współpracy ze środowiskiem naukowym. Wprowadzanie rozwiązań, które budzą sprzeciw naukowców powoduje bowiem, że system jest niestabilny i osiąga mniejszą skuteczność, co przejawia się między innymi niższym poziomem wskaźników doskonałości naukowej i innowacyjności kraju. Powyższe spostrzeżenia zyskują na aktualności w Polsce, gdzie na mocy reform z lat 2009–2011 zmianie uległy zasady działania instytucji naukowych. Wprowadzono neoliberalny model funkcjonowania, którego podstawą jest konkurencyjność i premiowanie najlepiej ocenianych jednostek naukowych i naukowców. W obliczu tych faktów zasadne wydaje się podjęcie badań, które dostarczą wiedzy o tym, jak dokonane zmiany odbierane są przez środowisko naukowe. Celem niniejszego artykułu jest w szczególności przedstawienie, jak postrzegany jest ustanowiony w wyniku reform projektowy model finansowania i jaki jego wizerunek ukształtował się w oczach polskich naukowców. Aby uzyskać kompletny obraz sytuacji, przeanalizowano zarówno wizerunek racjonalny, jak i emocjonalny. Wnioski dotyczące postrzegania modelu projektowego wysunięto na podstawie materiału empirycznego zgromadzonego w badaniu jakościowym, którego szczegóły zostaną zaprezentowane w rozdziale metodologicznym. Wcześniej zaś autorka omówi podstawowe modele dystrybucji środków publicznych na naukę oraz scharakteryzuje najistotniejsze cechy systemu funkcjonującego w Polsce. Na zakończenie zaś przedstawione zostaną implikacje, jakie ukształtowany wizerunek modelu projektowego może mieć dla krajowego systemu nauki.
Publisher
Year
Issue
Pages
15-40
Physical description
Dates
online
2016-12
Contributors
author
  • Ośrodek Przetwarzania Informacji – Państwowy Instytut Badawczy
References
  • Altkorn, J. (2004). Wizerunek firmy. Dąbrowa Górnicza: Wyższa Szkoła Biznesu w Dąbrowie Górniczej.
  • Auranen, O., Nieminen, M. (2010). University research funding and publication performance: An international comparison. Research Policy, 39(6), 822–834.
  • Daraio, C., Bonaccorsi, A., Geuna, A., Lepori, B., Bach, L., Bogetoft, P., Cardoso, M.F., Castro-Martinez, E., Crespi, G., Fernandez de Lecio, I., Fried, H., Garcia-Aracil, A., Inzelt, A., Jongbloed, B., Kempkes, G., Llerena, P., Matt., M., Pohl, C., Raty, T., Rosa, M.J., Sarrico, C.S., Simar, L., Slipersaeter, S., Teixeria, P.N., van den Eeckaut, P. (2011). The European university landscape: A micro characterization based on evidence from the Aquameth project. Research Policy, 40(1), 148–164.
  • Feldy, M. (2016). Czy kultura ma znaczenie? Systemy finansowania nauki w kontekście kulturowym. W: Systemy publicznego finansowania nauki w ujęciu międzynarodowym. Warszawa: OPI PIB, 119–153.
  • Feldy, M., Bojko, M.M., Knapińska, A., Kowalczyk, B., Tomczyńska, A. (2015). Nauka w Polsce 2015. Raport przygotowany dla Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Warszawa: OPI PIB.
  • GUS (2005). Nauka i technika w 2004 r. Warszawa: GUS.
  • GUS (2015). Nauka i technika w 2014 r. Warszawa: GUS.
  • Kwiek, M. (2015). Słowo wstępne: W obliczu nadchodzącej fali reform szkolnictwa wyższego w Polsce. Argumentacja i wizja wspierająca najważniejsze kierunki zmian. Nauka i Szkolnictwo Wyższe, 2(46), 7–16.
  • LeDoux, J. (1998). Mózgowe reakcje poznawczo-emocjonalne. W: P. Ekman, R.J. Davidson (red.), Natura emocji. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, 190–197.
  • Lepori, B. (2011). Coordination modes in public funding systems. Research Policy, 40(3), 355–367.
  • MNiSW (2013). Sprawozdanie z realizacji zadań i budżetu w 2012 r. w zakresie Nauki oraz realizacji budżetu w części 28 – Nauka. Warszawa: MNiSW.
  • MNiSW (2014). Sprawozdanie z realizacji zadań i budżetu w 2013 r. w zakresie Nauki oraz realizacji budżetu w części 28 – Nauka. Warszawa: MNiSW.
  • MNiSW (2015). Sprawozdanie z realizacji zadań i budżetu w 2014 r. w zakresie Nauki oraz realizacji budżetu w części 28 – Nauka. Warszawa: MNiSW.
  • MNiSW (2016). Sprawozdanie z realizacji zadań i budżetu w 2015 r. w zakresie Nauki oraz realizacji budżetu w części 28 – Nauka. Warszawa: MNiSW.
  • OECD, 2011. Performance-based funding for public research in tertiary education institutions. Workshop proceedings. Web annex: Additional country detail. Brussels: OECD, http://www.oecd.org/sti/sci-tech/46756874.pdf (25.10.2016).
  • Sandström, U., Heyman, U., van den Besselaar, P. (2014). The complex relationship between competitive funding and performance. In: Context counts: Pathways to master big and little data. Proceedings of the science and technology indicators conference 2014 Leiden. Leiden: Universiteit Leiden, 523–533.
  • Tomczyńska, A. (2016). Typologia i ewolucja publicznych systemów finansowania nauki. W: Systemy publicznego finansowania nauki w ujęciu międzynarodowym. Warszawa: OPI PIB, 21–42.
  • Van Dalen, R., Mehmood, S., Verstraten, P., van der Wiell, K. (2014). Public funding of science. An international comparison. CPB Netherlands Bureau for Economic Policy Analysis.
  • Zajonc, R.B. (1985). Uczucia a myślenie: nie trzeba się domyślać, by wiedzieć, co się woli. Przegląd Psychologiczny, 1, 27–72.
Notes
EN
Available in Open Access.
PL
Publikacja w otwartym dostępie (Open Access).
Document Type
Publication order reference
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-76fe5ca6-57b9-4e2f-88ee-4f88f1447142
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.