PL EN


2007 | 1 | 15-34
Article title

Samowychowanie jako odrodzenie moralne

Content
Title variants
EN
Self-education as a moral rebirth
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Przedmiotem analizy jest samowychowanie jako jedno z podstawowych dla współczesnej pedagogiki pojęć ogólnych. W swoich badaniach ukazuję nie tylko jego genezę i znaczenie etymologiczne, ale także związek samowychowania z takimi pojęciami, jak: doskonalenie siebie, asceza, kształcenie siebie, kształtowanie woli i charakteru, samokształcenie, panowanie nad sobą, wychowanie właściwe, kierowanie własnym rozwojem, samorozwój, samosterowanie, samostanowienie, samorealizacja itp. Wiele jest szkół filozoficzno-religijnych, które podkreślały ważność i prymat skierowania przez człowieka uwagi na własne „Ja” czy na doskonalenie własnej psychiki. Przybliżam tu jedynie te koncepcje samowychowania, które stały się niewyczerpanym źródłem dla współczesnej psychologii i pedagogiki, w tym także nurty, które wywodzą się z filozofii hinduskiej i chrześcijańskiej. Zwracam przy tym uwagę na różne praktyki pracy człowieka nad sobą, w tym na dwa przeciwstawne sobie stanowiska teoretyczne, z których jedno traktuje samowychowanie jako perfectio prima, gdy dążenie do doskonałości jest wyłącznym motywem postępowania jednostki i celem samym w sobie, drugie zaś jako perfectio secunda, gdzie zasadniczym dla samowychowania jest wyjście z samego siebie, osiąganie doskonałości niejako per accidens.
Keywords
Year
Issue
1
Pages
15-34
Physical description
Contributors
References
  • Ciemniewski J. (1926). Poznanie i kształcenie charakteru, wyd. 2. Księgarnia św. Wojciecha: Poznań—Warszawa—Wilno—Lublin.
  • Dudzikowa M. (1993). Praca młodzieży nad sobą. Z teorii i praktyki. Spółka Wydawnicza TERRA: Warszawa.
  • Dupreel E. (1969). Traktat o moralności. PWN: Warszawa.
  • Foerster F. W. (1932). Szkoła i charakter. Zagadnienia moralno-pedagogiczne życia szkolnego. Nakł. Księgarni Wydawniczej L. Igla: Lwów.
  • Foerster F. W. (1934). Wychowanie i samowychowanie. Zagadnienia wytyczne dla rodziców, nauczycieli, księży i opiekunów młodzieży. Nakł. Księgarni Wydawniczej L. Igla: Lwów.
  • Folkierska A. (1979). Typy wartości, ich miejsce i funkcjonowanie w kulturze. W: H. Świda (red.), Młodzież a wartości. Warszawa.
  • Hessen S. (1939). O sprzecznościach i jedności wychowania. Książnica-Atlas: Lwów—Warszawa.
  • Hessen S. (1931). Podstawy pedagogiki. Nakładem „Naszej Księgarni”, SP. AKC. ZNP: Warszawa.
  • Hornowska M. (1912). Samowiedza a samowychowanie. Warszawa—Lwów.
  • Hume B. G. (1983). W poszukiwaniu Boga. IW PAX: Warszawa.
  • Kamiński A. (1979). Andrzej Małkowski. PAX: Warszawa.
  • Kasperkiewicz K. M. (1983). U podstaw permanentnej formacji. Problematyka chrześcijańskiej pokory. Wydawnictwo ATK: Warszawa.
  • Korewa A. (1946). Kształcenie charakteru. Nakładem Księgarni „Postęp”: Wrocław.
  • Kozielecki J. (1981). Psychologiczna teoria samowiedzy. PWN: Warszawa.
  • Kratochvil S. (1978). Psychoterapia. Kierunki, metody, badania. PWN: Warszawa.
  • Kreutz M. (1946). Kształcenie charakteru. Wskazówki praktyczne. NK: Warszawa.
  • Lutosławski W. (1909). Rozwój potęgi woli przez psychofizyczne ćwiczenia. Gebethner i Wolff: Warszawa.
  • Łukaszewski W. (1984). Szanse rozwoju osobowości. KiW: Warszawa.
  • Malczewski J. (1979). Szkolny słownik terminów nauki o języku. Warszawa.
  • Mazurkiewicz K. (1931). Znaczenie ideałów w samowychowaniu. W: „Szkoła”, z. 4.
  • Mellibruda J. (1977). Poszukiwanie samego siebie. NK: Warszawa.
  • Nasiukiewicz K. (1980). Joga. KAW: Warszawa.
  • Michalska M. (1978). Hatha-joga dla wszystkich. Sport i Turystyka: Warszawa.
  • Muszyński H. (1974). Ideał i cele wychowania. WSiP: Warszawa.
  • Okiński W. (1935). Procesy samokształceniowe. Próba ustalenia pojęcia samokształcenia ze stanowiska socjologii. Wydano z Zasiłkiem Funduszu Naukowego Uniwersytetu Poznańskiego: Poznań.
  • Ossowska M. (1947). Podstawy nauki o moralności. Czytelnik: Warszawa.
  • Pasek T. (1979). Ogólnoregeneracyjne i ogólnousprawniające ćwiczenia relaksowo-koncentrujące wzorowane na jodze i zen. W: S. Grochmala (red.), Teoria i metodyka ćwiczeń relaksowo-koncentrujących. Warszawa.
  • Pirożyński M. (1955). Kształcenie charakteru, wyd. 3. Londyn.
  • Podgórska T. (1983). Przez odrodzenie osobiste do wyzwolenia narodu. Główne założenia wychowawcze i działalność związku Eleusis przed I wojną światową. W: „Znak”, s. 342-343.
  • Puchalik J. (1936). Zarys ascetyki i ascetyka ogólna. Wydawnictwo Księży Orjonistów: Zduńska Wola.
  • Sujak E. (1972). Sprawy ludzkie. IW PAX: Kraków.
  • Swieżawski S. (1983). Święty Tomasz na nowo odczytany. Kraków.
  • Szyszko-Bohusz A. (1979). Funkcja ćwiczeń odprężających w nowoczesnym procesie kształcenia. Ossolineum: Wrocław—Warszawa—Kraków—Gdańsk.
  • Szyszko-Bohusz A. (1978). Joga — indyjski system filozoficzny, leczniczy i pedagogiczny. Ossolineum: Wrocław—Warszawa—Kraków—Gdańsk.
  • Ślipko T. (1981). Sens życia — sens dziejów. Refleksja ze stanowiska filozofii i etyki chrześcijańskiej. W: „Studia Filozoficzne”, 4.
  • Ślipko T. (1984). Zarys etyki ogólnej. Wydawnictwo Apostolstwa Modlitwy: Kraków.
  • Ślipko T. (1981). Zarys etyki szczegółowej, t. 1. Wydawnictwo Apostolstwa Modlitwy: Kraków.
  • Ślipko T. (1982). Zarys etyki szczegółowej, t. 2. Wydawnictwo Apostolstwa Modlitwy: Kraków.
  • Wistuba H. (1981). Człowiek. Kultura. Znaki czasu. Olsztyn.
  • Witek S. (1983). Chrześcijańska wizja moralności. Księgarnia św. Wojciecha: Poznań.
  • Wiśniewska-Roszkowska K. (1983). Asceza, moralność, zdrowie. IW PAX: Warszawa.
  • Wojtyła K. (1983). Elementarz etyczny. Tow. Naukowe KUL: Lublin.
  • Wojtyła K. (1965). Miłość i odpowiedzialność. Studium etyczne, wyd. 3. Katolicki Ośrodek Wydawniczy „Veritas”: Londyn.
  • Zawadzki B. (1970). Wstęp do teorii osobowości. PWN: Warszawa.
  • Zgierski-Strumiłło T. (1983). Dziennik 1906. W: „Znak”, s. 342-343.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-7edf09fb-7c88-4bd0-8529-bf0d9c6d6551
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.