PL EN


2010 | 84: Polskie rolnictwo w XX wieku (Produkcja i ludność) | 1-244
Article title

Polskie rolnictwo w XX wieku (Produkcja i ludność)

Title variants
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
1. W XX wieku dokonały się duże przemiany w polskim rolnictwie. Zmniejszył się udział zasiewów ziemniaków, żyta i owsa, natomiast zwiększył się udział pszenicy, rzepaku, jęczmienia i kukurydzy. Pojawiło się w zasiewach pszenżyto. Plony głównych ziemiopłodów zwiększyły się dwu-trzykrotnie. Radykalnie zmniejszyła się liczba koni i owiec zwiększyła się natomiast liczba trzody chlewnej. Produktywność zwierząt zwiększyła się około trzykrotnie. 2. Radykalne zmiany dokonały się w technicznych metodach produkcji rolniczej. Żywa siła pociągowa zastąpiona została przez ciągniki, maszyny samobieżne i siłę elektryczną. 3. Dużemu zmniejszeniu uległ udział ludności wiejskiej w ogólnej liczbie ludności, ale bardziej zmniejszył się udział ludności rolniczej z poziomu 70% przed I wojną światową do około 8% po 2000 r. Około pięciokrotnie zwiększył się w tym czasie obszar użytków rolnych na 1 osobę w pełni zatrudnioną w rolnictwie. W całym jednak XX wieku przejawiało się jednak przeludnienie agrarne o dużym zróżnicowaniu regionalnym. 4. Poziom materialnych i kulturowych warunków życia ludności rolniczej był gorszy niż ludności nierolniczej na skutek dysparytetu dochodowego. 5. Produktywność polskiego rolnictwa, jakkolwiek wzrosła około trzykrotnie w XX wieku, cechuje jednak znaczne opóźnienie w porównaniu z najbardziej rozwiniętymi krajami świata.
EN
1. Polish agriculture has been changed in XX century very much. The percentage of the sawn acreage of the potatoes, rye and oats has been demished, but wheat, rape, barley, corn-maize has been increased. The yields of the main crops have been increased by tree times. The number of horses and sheeps has been radical demished, but the number of pigs increased. The productivity of house-hold animals has been almost three times increased. 2. Radical changes have been accured in the technical methods of the agricultural production. Living horse-power has been substituted for tractors and electric power the self-acting machines. 3. The percentage of the rural-population in the universal Polish community decreased, but deeper dimished the percentage of agricultural population, from the level about 70% before first world war to about 8% after 2000. Almost five times increased the farm-land per 1 person full employed in the agriculture. However, the agrarian everpopulation has been appeared in the whole XX century. This overpopulation was regionally differentiated very much. 4. The level of the material and cultural condition of agricultural population has been lower than non-agricultural population, due the income disparity. 5. The productivity of Polish agriculture increased by three times in the XX century, but still shows the lower level in comparison with the most developed word-countries.
References
  • J. Czyszkowska-Dąbrowska, T. Smoleński, Rozwój rolniczych spółdzielni produkcyjnych i ich perspektywy, PWRiL, Warszawa, 1976.
  • A. Czyżewski i A. Henisz-Matuszczak, Rolnictwo Unii Europejskiej i Polski, Studium porównawcze struktur wytwórczych i regulatorów rynków rolnych, Akademia Ekonomiczna, Poznań, 2004.
  • J.A. Gierowski, Historia Polski, 1764-1864, PWN, Warszawa, 1989.
  • E. Gorzelak, Dochody ludności rolniczej w Polsce w okresie 1955-1960, Państwowe Wydawnictwo naukowe, Warszawa, 1963.
  • E. Gorzelak, Dochody ludności w Polsce, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, 1990.
  • E. Gorzelak, Polityka agrarna PRL, Państwowe Wydawnictwo naukowe, Warszawa, 1980, wydanie II, 1987.
  • E. Gorzelak, Rolnictwo polskie przed i w trakcie transformacji ustrojowej. Studium przemian w sytuacji ekonomicznej, SGH – IRG, Nr 44, Warszawa 1995.
  • E. Gorzelak, Ekonomiczno-finansowe instrumenty polityki rolnej w Polsce w latach 1990-1997 kształtujące sytuację społeczno-ekonomiczną ludności rolniczej, SGH-IRG, nr 57, Warszawa, 1998.
  • W. Grabski, Materiały w sprawie włościańskiej, Warszawa, 1919.
  • St. Kieniewicz, Historia Polski, 1795-1918, PWN, Warszawa 1983.
  • F. Kolbusz, Ewolucja struktury agrarnej w rolnictwie polskim, w: Rolnictwo w trzydziestoleciu Polski Ludowej, praca zbiorowa pod redakcją Franciszka Kolbusza, PWRiL, Warszawa, 1974.
  • 12. Z. Landau i J. Tomaszewski, Zarys historii gospodarczej 1918-1939, wyd. IV, Książka i Wiedza, Warszawa, 1981.
  • M. Mieszczankowski, Rolnictwo II Rzeczypospolitej, Książka i Wiedza, Warszawa, 1983.
  • M. Mieszczankowski, Struktura agrarna Polski Międzywojennej, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, 1960.
  • Polska w Unii Europejskiej, Pakiet Edukacyjny, Centralny Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli, pod redakcją Joanny Gospodarczyk i Mirosława Sielatyckiego, Warszawa 2004.
  • J. Poniatowski, Przeludnienie wsi i rolnictwa, Warszawa 1935.
  • Problemy gospodarcze Drugiej Rzeczypospolitej, PWN, Warszawa 1989, Wojciech Roszkowski, III Rolnictwo i Leśnictwo.
  • T. Rychlik, w: Rolnictwo w trzydziestoleciu, Rolnictwo w trzydziestoleciu Polski Ludowej, praca zbiorowa pod redakcją Franciszka Kolbusza, PWRiL, Warszawa, 1974.
  • S. Rychliński, Na marginesie wędrówki do miast, Warszawa 1936.
  • T. Stpiczyński, Ludność rolnicza w latach 1950-1982, GUS, Studia i Prace, Warszawa 1984.
  • St. Szumski, Wspólna Polityka Rolna Unii Europejskiej, Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne, Warszawa, 2007.
  • Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej Polski. Praca zespołowa pod kierunkiem T. Witka, IUNG, Puławy 1981.
  • Wieś w liczbach w Polsce Burżuazyjno - Obszarniczej i w Polsce Ludowej, Instytut Ekonomiki Rolnej, Wydanie II, Książka i Wiedza, Warszawa, 1954.
  • B. Zariko: Jajo i handel jajem, Warszawa 1938.
  • J. St. Zegar, Ludność rolnicza i gospodarstwa chłopskie w świetle powszechnego spisu rolnego 1996 roku, IERiGŻ, Studia i Monografie nr 88, Warszawa 1999 r.
  • J. St. Zegar. Źródła utrzymania rodzin związanych z rolnictwem, IERiGŻ, Studia i Monografie nr 133, Warszawa 2006.
  • J.St. Zegar, Dochody w rolnictwie w okresie transformacji i integracji Europejskiej, IERiGŻ, Warszawa, 2008.
  • A. Żabko-Potopowicz, Rolnictwo w Polsce, Warszawa, 1938.
  • J. Czyszkowska-Dąbrowska, T. Smoleński, Rozwój rolniczych spółdzielni produkcyjnych i ich perspektywy, PWRiL, Warszawa, 1976.
  • A. Czyżewski i A. Henisz-Matuszczak, Rolnictwo Unii Europejskiej i Polski, Studium porównawcze struktur wytwórczych i regulatorów rynków rolnych, Akademia Ekonomiczna, Poznań, 2004.
  • J.A. Gierowski, Historia Polski, 1764-1864, PWN, Warszawa, 1989.
  • E. Gorzelak, Dochody ludności rolniczej w Polsce w okresie 1955-1960, Państwowe Wydawnictwo naukowe, Warszawa, 1963.
  • E. Gorzelak, Dochody ludności w Polsce, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, 1990.
  • E. Gorzelak, Polityka agrarna PRL, Państwowe Wydawnictwo naukowe, Warszawa, 1980, wydanie II, 1987.
  • E. Gorzelak, Rolnictwo polskie przed i w trakcie transformacji ustrojowej. Studium przemian w sytuacji ekonomicznej, SGH – IRG, Nr 44, Warszawa 1995.
  • E. Gorzelak, Ekonomiczno-finansowe instrumenty polityki rolnej w Polsce w latach 1990-1997 kształtujące sytuację społeczno-ekonomiczną ludności rolniczej, SGH-IRG, nr 57, Warszawa, 1998.
  • W. Grabski, Materiały w sprawie włościańskiej, Warszawa, 1919.
  • St. Kieniewicz, Historia Polski, 1795-1918, PWN, Warszawa 1983.
  • F. Kolbusz, Ewolucja struktury agrarnej w rolnictwie polskim, w: Rolnictwo w trzydziestoleciu Polski Ludowej, praca zbiorowa pod redakcją Franciszka Kolbusza, PWRiL, Warszawa, 1974.
  • Z. Landau i J. Tomaszewski, Zarys historii gospodarczej 1918-1939, wyd. IV, Książka i Wiedza, Warszawa, 1981.
  • M. Mieszczankowski, Rolnictwo II Rzeczypospolitej, Książka i Wiedza, Warszawa, 1983.
  • M. Mieszczankowski, Struktura agrarna Polski Międzywojennej, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, 1960.
  • Polska w Unii Europejskiej, Pakiet Edukacyjny, Centralny Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli, pod redakcją Joanny Gospodarczyk i Mirosława Sielatyckiego, Warszawa 2004.
  • J. Poniatowski, Przeludnienie wsi i rolnictwa, Warszawa 1935.
  • Problemy gospodarcze Drugiej Rzeczypospolitej, PWN, Warszawa 1989, Wojciech Roszkowski, III Rolnictwo i Leśnictwo.
  • T. Rychlik, w: Rolnictwo w trzydziestoleciu, Rolnictwo w trzydziestoleciu Polski Ludowej, praca zbiorowa pod redakcją Franciszka Kolbusza, PWRiL, Warszawa, 1974.
  • S. Rychliński, Na marginesie wędrówki do miast, Warszawa 1936.
  • T. Stpiczyński, Ludność rolnicza w latach 1950-1982, GUS, Studia i Prace, Warszawa 1984.
  • St. Szumski, Wspólna Polityka Rolna Unii Europejskiej, Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne, Warszawa, 2007.
  • Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej Polski. Praca zespołowa pod kierunkiem T. Witka, IUNG, Puławy 1981.
  • Wieś w liczbach w Polsce Burżuazyjno - Obszarniczej i w Polsce Ludowej, Instytut Ekonomiki Rolnej, Wydanie II, Książka i Wiedza, Warszawa, 1954.
  • B. Zariko: Jajo i handel jajem, Warszawa 1938.
  • J. St. Zegar, Ludność rolnicza i gospodarstwa chłopskie w świetle powszechnego spisu rolnego 1996 roku, IERiGŻ, Studia i Monografie nr 88, Warszawa 1999 r.
  • J. St. Zegar. Źródła utrzymania rodzin związanych z rolnictwem, IERiGŻ, Studia i Monografie nr 133, Warszawa 2006.
  • J.St. Zegar, Dochody w rolnictwie w okresie transformacji i integracji Europejskiej, IERiGŻ, Warszawa, 2008.
  • A. Żabko-Potopowicz, Rolnictwo w Polsce, Warszawa, 1938.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
0866-9503
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-964b5c36-1ed2-4cd2-8348-ffaa75b53141
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.