PL EN


Journal
2018 | 51 | 459-470
Article title

Kilka refleksji nad aktualnym stanem nauki o translacji

Authors
Content
Title variants
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
Several Thoughts About The Current State of Translation Science This paper is devoted to the analysis and discussion of current problems concerning translation science and its disciplinary, paradigmatic, conceptual and definitory diversity. Within translation science there are several disciplines of various names which even adopt contradictory definitions of what constitutes translation, what types of translation there are, or they use the names of translation types inconsistently and therefore directly affect the development of translation teaching and its application in practice. Neophilological gravitation can still be observed and it is gradually changing into a new paradigmatic and conceptual gravitation which results in isolation of certain translation researchers and lack of acceptance and appreciation of their work by given academic circles represented by leading figures in similar fields. Consequently, the existing and significant scientific outputs of some Polish researchers in the field of translation science frequently face competition or disapproval of fellow researchers representing opposite views. Such attitudes are to be observed even within a particular neophilological institute at the same university. The paper not only presents critical remarks on the abovementioned issues but also attempts to introduce order into given terminology concerning translation science and to put its sub-disciplines in a given hierarchy. Furthermore, the paper aims at providing clear boundaries between such notions as translation (pol. translacja), translation of written texts (pol. przekład) and interpreting of spoken texts (pol. tłumaczenie). The most significant definitory criterion to be adopted is consistent conception of the process of translation in its strategic, communicative and cognitive dimension.
Journal
Year
Issue
51
Pages
459-470
Physical description
Contributors
  • Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie
References
  • Bonek, Anna (2017): Eyetracking-Analyse des computergestützten Übersetzungsprozesses. Warszawa: Peter Lang.
  • De Bończa Bukowski, Piotr / Heydel, Magdalena (red.) (2013): Polska myśl przekładoznawcza. Antologia. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  • Fast, Piotr (red. od 1994 r.): Studia o Przekładzie.
  • Gross-Dinter, Ursula (2009): „Komplexe Koordination. Vom-Blatt-Dolmetschen und Stegreifübersetzen”, (w) MDÜ 5/9; 28–32.
  • Grucza, Franciszek (1984): „Translatorik und Translationsdidaktik. Versuch einer formalen Bestimmung und Abgrenzung ihrer Gegenstände“, (w) Wolfram Wilss, Gisela Thome (red.) Die Theorie des Übersetzens und ihr Aufschlusswert für die Übersetzungs- und Dolmetschdidaktik. Tübingen: Gunter Narr; 28–36.
  • Grucza, Franciszek (1985): „Lingwistyka, lingwistyka stosowana, glottodydaktyka, translatoryka”, (w) Franciszek Grucza, (red.) Lingwistyka, glottodydaktyka, translatoryka. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe; 19–44.
  • Grucza, Franciszek (1986): „Tłumaczenie, teoria tłumaczeń, translatoryka”, (w) Franciszek
  • Grucza (red.) Problemy translatoryki i dydaktyki translatorycznej. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego; 9–27.
  • Grucza, Franciszek (1990): „Zum Forschungsgegenstand und –ziel der Übersetzungswissenschaft“, (w) Reiner Arntz, Gisela Thome (red.) Übersetzungswissenschaft: Ergebnisse und Perspektiven. Festschrift für Wolfram Wilss zum 65. Geburtstag. Tübingen: Gunter Narr; 9–18.
  • Grucza, Franciszek (1993): „Interkulturelle Translationskompetenz – ihre Struktur und Natur“,(w) Armin P. Frank, Frank Paul, Horst Turk, Kurt-Jürgen Maas (red.) Übersetzen verstehen, Brücken bauen. Geisteswissenschaftliches und Literaturwissenschaftliches Übersetzen im internationalen Kulturaustausch. Berlin: Erich Schmitt; 158–171.
  • Grucza, Franciszek (1996): „Wyodrębnienie się, stan aktualny i perspektywy świata translacji i translatoryki”, (w) Jerzy Snopek (red.) Tłumaczenie – rzemiosło i sztuka. Warszawa: Węgierski Instytut Kultury; 10–45.
  • Grucza, Franciszek (2008): „Germanistische Translatorik – ihr Gegenstand und ihre Aufgaben“, (w) Franciszek Grucza, Hans-Jürgen Schwenk, Magdalena Olpińska (red.) Translatorik in Forschung und Lehre der Germanistik. Warszawa: Wydawnictwo (Euro-Edukacja); 27–52.
  • Grucza, Sambor (2014): „Grundzüge der anthropozentrischen Translatorik“, (w) Aleksandra Łyp-Bielecka (red.) Mehr als Worte. Sprachwissenschaftliche Studien. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego; 127–138.
  • Gutt, Erns-August (1991): Translation and Relevance. Cognition and Context. Oxford: Basil Blackwell.
  • Pisarska, Alicja / Tomaszkiewicz, Teresa (1996): Współczesne tendencje przekładoznawcze. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.
  • Hejwowski, Krzysztof/ Szczęsny, Anna/ Topczewska, Urszula (red.) (2009): 50 lat polskiej translatoryki. Warszawa: Instytut Lingwistyki Stosowanej, Uniwersytet Warszawski.
  • Heydel, Magdalena (od 1995): Przekładaniec. Pismo Katedry UNESCO do Badań nad Przekładem i Komunikacją Międzykulturową UJ.
  • Kade, Otto (1968): Zufall und Gesetzmäßigkeit in der Übersetzung. Leipzig: VEB-Enzyklopädie.
  • Klimkowski, Konrad (2015): Towards a Shared Curriculum in Translator and Interpreter Education. Wrocław: Washington D.C.
  • Krysztofiak, Maria (1996): Przekład literacki we współczesnej translatoryce. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.
  • Krysztofiak, Maria (1999): Przekład literatury a translatologia. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.
  • Kuźnik, Anna (2014): „Translation as a Paradigmatic Universal, Post-Industrial, Know-ledge-Based and Innovative Service”, (w) Maria Piotrowska, Sergiy Tyupa (red.) Interalinea: Online Translation Journal. Special Issue: Challenges in Translation Pedagogy.[http://www.intralinea.org/specials/article/2098]
  • Kuźnik, Anna (2018): „Użycie terminów ‘przekładać’, ‘przekład’, ‘tłumaczyć’, ‘tłumaczenie’”. (w druku).
  • Legeżyńska, Anna (2002): „Translatologia z perspektywy końca wieku”, (w) Przestrzenie Teorii 1. Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań; 119–136.
  • Lewicki, Roman (2011): „Przekładoznawstwo w kontekście lingwistyki stosowanej”, (w) Lingwistyka Stosowana 4; 87–93.
  • Małgorzewicz, Anna (2012): Die Kompetenzen des Translators aus kognitiver und translationsdidaktischer Sicht. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
  • Małgorzewicz, Anna / Bartoszewicz, Iwona (red. od 2010 r.): Studia Translatorica. Neisse-Verlag, Dresden-Wrocław.
  • Piotrowska, Maria (2016): Proces decyzyjny tłumacza. Zarys metodyki nauczania przekładu. Warszawa: C.H. Beck.
  • Płużyczka, Monika (2015): Tłumaczenie a vista. Rozważania teoretyczne i badania eyetrackingowe. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Instytutu Komunikacji Specjalistycznej i Interkulturowej, Uniwersytet Warszawski.
  • Pöchhacker, Franz (1997): „(Vom-)Blatt-Übersetzen und (-) Dolmetschen“, (w) Nadja Grbic, Michaela Wolf (red.) Text – Kultur – Kommunikation: Translation als Forschungsaufgabe. Tübingen: Stauffenburg; 217–230.
  • Skibińska, Elżbieta (2015): „Polish translation studies at the turn of centuries: comments from the scientometric perspective” (On the Basis of Między Oryginałem a Przekładem [Between Original and Translation] Series) (w) Acta Universitatis Carolinae. Philologica 3; 113–126.
  • Skibińska, Elżbieta (2017): „Between Richness and ‘Not-existence’: Polish Translation Researchers as a Community”, (w) Kristiina Taivalkoski-Shilov, Liisa Tiittula and Maarit Koponen (red.) Communities in Translation and Interpreting. Montréal: Éditions québécoises de l’oeuvre; 253–274.
  • Skibińska, Elżbieta / Blumczyński, Piotr (2009): „Polish metaphorical perceptions of the translator and translation”, (w) Target. International Journal of Translation Studies 21 (1); 30–57.
  • Tabakowska, Elżbieta (2001): Językoznawstwo kognitywne i poetyka przekładu. Kraków: Universitas.
  • Tomaszkiewicz, Teresa (2008): „Dokąd zmierza współczesna translatoryka?”, (w) Kazimiera Myczko, Barabara Skowronek, Waldemar Zabrocki (red.) Perspektywy glottodydaktyki i językoznawstwa. Tom jubileuszowy z okazji 70. urodzin Profesora Waldemara Pfeiffera. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM; 313–325.
  • Tryuk, Małgorzata (2011): „Ile teorii przekładu w polskich tekstach translatorycznych?”, (w) Anna Kukułka-Wojtasik (red.) Translatio i literatura, Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego; 327–340.
  • Urbanek, Dorota (2004) Pęknięte lustro: Tendencje w teorii i praktyce przekładu na tle myśli humanistycznej. Warszawa: Wydawnictwo TRIO.
  • Żmudzki, Jerzy (2009): „Problemy, zadania i wyzwania translatoryki”, (w) Lingwistyka Stosowana/ Applied Linguistics/ Angewandte Linguistik 1; 41–61.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-97b1ad41-5e15-4a2d-83d3-073e39882719
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.