PL EN


2015 | Tom: 5 | Numer: 1 | 191-210
Article title

Dylematy i paradoksy etycznego ekstensjonalizmu.

Content
Title variants
Dilemmas and paradoxes in ethical extensionalism.
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
The principal postulate of environmental ethics is to include animals, or even all living entities, in the moral universe. However, questions include: Does this equally concern rats, mice, mosquitoes, bugs, parasites and other creatures which are dangerous for people’s health and life? If not, what are the criteria for selecting protected living beings and unprotected ones? Aren’t such criteria anthropocentric, and contrary to the biocentric assumptions of environmental ethics? Do the differences between the assumptions of environmental ethics and human ethics affect the particular rules of these two kinds of ethics, demanding different kinds of behaviour (towards human and towards nonhuman beings)? How should we appraise people who respect one kind of ethics, but break the other? Could we recognize those who live and act accordingly to the ethics of respect for nature, but don’t respect human rights, as ethically good? And do animals have rights in the same way as human beings? Are they the same rights, or different rights? And if they are different, should they nonetheless have ethical sources and foundations? These are some of the main dilemmas of environmental ethics which are considered in this article.
Year
Volume
Issue
Pages
191-210
Physical description
Dates
published
2015
References
  • Bonenberg, M. M. (1992). Etyka środowiskowa. Założenia i kierunki. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  • Cronon, W. (1995). The trouble with wilderness; or, getting back to the wrong nature. W: W. Cronon (Red.). Uncommon ground: rethinking the human place in nature (s. 69–90). New York: W. W. Norton & Co.
  • DeGrazia, D. (2011). O byciu osobą poza gatunkiem Homo sapiens. W: P. Singer (Red.).W obronie zwierząt (s. 63–83). (M. Betley, Przeł.). Warszawa: Czarna Owca.
  • Dombrowski, D. A. (1997). Babies and beasts: The argument from marginal cases. Chicago: University of Illinois.
  • Ferry, L. & Vincent, J.‑D. (2003). Co to jest człowiek? O podstawach filozofii i biologii. (M. Milewska, Przeł.). Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
  • Fiut, I. S. (2003). Ekofilozofia. Geneza i problemy. Kraków: Stowarzyszenie Twórcze Artystyczno‑Literackie.
  • Francione, G. L. (2010). The abolition of animal exploitation. W: G. L. Francione & R. Garner (Red.). The animal rights debate: Abolition or regulation? (s. 4–41). New York: Columbia University Press.
  • Francuz, G. (2011). Strategie przypisywania statusu moralnego istotom żywym. Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.
  • Ganowicz‑Bączyk, A. (2009). Spór o etykę środowiskową. Kraków: Wydawnictwo WAM.
  • Gołaszewska, M. (2000). Święto wiosny. Estetyka — nauka o pięknie natury. Kraków: Universitas.
  • Kalinowski, M. K. (2012). Czy życie na Ziemi zmierza do samounicestwienia?. W: J.A. Janik (Red.). Wiedza, prawda, wolność. XVI Seminarium z Castel Gandolfo (s. 97–109). Kraków: Polska Akademia Umiejętności.
  • Kołakowski, L. (2006). Wychowanie do nienawiści, wychowanie do godności. W: L. Kołakowski. Czy diabeł może być zbawiony i 27 innych kazań (s. 200–210). Kraków: Znak.
  • Lazari‑Pawłowska, I. (1992). Etyka. Pisma wybrane. Wrocław: Ossolineum.
  • Liszewski, D. (2006). Czy etyka ochrony zwierząt należy do etyki środowiskowej?. W: K. Kalka & A. Papuziński (Red.). Etyka wobec współczesnych dylematów (s. 326–337). Bydgoszcz: Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego.
  • Majcherek, J. A. (2012). Hipertrofia moralności jako zagrożenie dla demokracji. W: J. Miluska (Red.). Wartości w świecie polityki (s. 113–122). Poznań: Wydawnictwo Poznańskie.
  • Majcherek, J. A. (2015). Hipertrofia moralności jako instrument biowładzy. Studia Philosophica Wratislaviensia, 2, 29–39.
  • Mill, J. S. (2008). O naturze. (M. Warchala, Przeł.). Warszawa: Res Publica.
  • Paton, W. (1997). Człowiek i mysz. Badania medyczne na zwierzętach. (S. Kasicki, M. Umińska, & K. Turlejski, Przeł.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • Piątek, Z. (1996). Dylematy etyki środowiskowej. W: W. Tyburski (Red.). Ekofilozofia i bioetyka (s. 43–64). Toruń: Top Kurier.
  • Piątek, Z. (1997). Paula Taylora normy i zasady etyki środowiskowej. W: J. L. Krakowiak (Red.). Ziemia domem człowieka. Teoria i praktyka ochrony środowiska w Polsce (s. 209–217; t. 2). Warszawa: Centrum Uniwersalizmu Uniwersytetu Warszawskiego.
  • Piątek, Z. (1998). Etyka środowiskowa. Kraków: Księgarnia Akademicka.
  • Piątek, Z. (2008). Ekofilozofia. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  • Probucka, D. (2013). Filozoficzne podstawy idei praw zwierząt. Kraków: Universitas.
  • Rollin, B. E. (2006). Animal rights and human morality. New York: Prometheus Books.
  • Ryder, R. D. (1989). Animal revolution: Changing attitudes towards speciesism. Oxford: Blackwell.
  • Singer, P. (1997). O życiu i śmierci. Upadek etyki tradycyjnej. (A. Alichniewicz & A. Szczęsna, Przeł.). Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
  • Singer, P. (2007). Etyka praktyczna. (A. Sagan, Przeł.). Warszawa: Książka i Wiedza.
  • Spaemann, R. (1997). Szczęście a życzliwość. Esej o etyce. (J. Merecki, Przeł.). Lublin: Wydawnictwo Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.
  • Taylor, P. W. (2010). The ethics of respect for nature. W: D. R. Keller (Red.). Environmental ethics: The big questions (s. 172–181). Oxford Wiley‑Blackwell.
  • Tyburski, W. (1996). Etyka środowiskowa a paradygmat antropocentryzmu. W: W. Tyburski (Red.). Ekofilozofia i bioetyka (s. 65–72). Toruń: Top Kurier.
  • Tyburski, W. (2013). Dyscypliny humanistyczne i ekologia. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
  • Varner, G. (2001). Sentientism. W: D. Jamieson (Red.). A companion to environmental philosophy (s. 192–203). Malden: Wiley‑Blackwell.
  • Watts, M. J. (2004). Enclosure: a modern spatiality of nature. W: P. Cloke, Ph. Crang, & M. Goodwin (Red.). Envisioning human geographies (s. 48–64). New York: Routledge.
  • Yarri, D. (2005). The ethics of animal experimentation: A critical analysis and constructive Christian proposal. New York: Oxford University Press
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-98818a95-2a12-48c3-9f09-47a46d280bd7
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.