PL EN


Journal
2019 | 2(58) | 29–56
Article title

Szara strefa – definicje, przyczyny, szacunki. Polska perspektywa zjawiska

Content
Title variants
EN
Grey economy: definitions, causes, and size
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
The main objective of this article is to assess the causes and scope of activities preformed in the Polish informal economy with the focus on the small and medium-sized enterprises. It begins with the definitions and causes of the grey economy. Next, the author applies descriptive statistics to analyse the range of the scope of it Poland and selected countries. The research for the years 2010–2019 was conducted in an attempt to evaluate the phenomenon of tax fraud and qualitative methods of forecasting used to identify the opinions of Polish entrepreneurs regarding the extent of state budget’s losses due to the tax evasion.
Journal
Year
Issue
Pages
29–56
Physical description
Contributors
  • Doktor nauk ekonomicznych, Politechnika Rzeszowska im. Ignacego Łukaszewicza, Zakład Finansow i Bankowości;, malicka@prz.edu.pl
  • ORCID: https://orcid.org/0000-0002-0011-7626
References
  • Balcerowicz L., Socjalizm, kapitalizm, transformacja. Szkice z przełomu epok, PWN, Warszawa 1997
  • Bednarski M., Kokoszczyński R., Czwarty sektor, „Przegląd Organizacji” 1989, nr 1.
  • Bednarski M., Kokoszczyński R., Nieoficjalna gospodarka i jej społeczne następstwa, „Ekonomista” 1988, nr 3–4.
  • Bezpieczny podatnik. Pod lupą fiskusa, AXA, YE, Warszawa, grudzień 2018
  • Buszko A., Poziom szarej strefy w Polsce w kontekście luki podatkowej, „Annales, Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, Sectio H” 2017, vol. LI, nr 4.
  • Cassel D., Caspers A., Was ist Schattenwirtschaft? Begriff und Erscheinungsformen der Sekond Economy, „Wirtschaftswissenschaftliches Studium” 1984, Heft 1.
  • Cichocki S., Determinanty zatrudnienia nierejestrowanego w Polsce w okresach wysokiej i niskiej koniunktury gospodarczej, „Gospodarka Narodowa” 2011, nr 3.
  • Dzierżawski K., Krótki kurs ekonomii praktycznej, Wydawnictwo Zysk i Spółka, Warszawa 2006.
  • Enste D.H., The Shadow Economy and Institutional Change in EU Accession Countries – A Two Pillar Strategy for the Challenges ahead, Working Paper, Center for the Study of Democracy, 2002.
  • Feige E.L., The underground economy. Tax evasion and information distortion, Cambridge University Press, 1989.
  • Fundowicz J., Łapiński K., Wyżnikiewicz B., Wyżnikiewicz D., Szara strefa 2019, IPAG, Warszawa, marzec 2019.
  • Gaudemet P., Finanse publiczne, PWE, Warszawa 2000.
  • Gikas G., Przyczyny i konsekwencje gospodarki drugiego obiegu, „Gospodarka Narodowa” 1992, nr 9.
  • Gołębiowski G., Zjawisko szarej strefy z uwzględnieniem gospodarki polskiej, „Współczesna Ekonomia” 2007, nr 1.
  • Górka K., Łuszczyk M., Gospodarka nieobserwowalna w Polsce i na świecie, „Studia i Prace Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Szczecińskiego” 2015, t. 2, nr 41, DOI:10.18276/SIP.2015.44/2-19.
  • Grabowski M., Jędrzejowski P., Kubacki R., Szymańska A., Szara strefa w transformacji gospodarki, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Gdańsk 1995.
  • GUS, Rachunki narodowe według sektorów i podsektorów instytucjonalnych w latach 2012–2015, Warszawa 2017.
  • GUS, Rachunki narodowe według sektorów i podsektorów instytucjonalnych w latach 2013–2016, Warszawa 2018.
  • Gutmann P.M., The Subterranean Economy, „Financial Analysts Journal” 1977, vol. 33, November–December.
  • Gutmann P.M., The Subterranean Economy. Redux [w:] The Economics of the Shadow Economy, red. W. Gaertner, A. Wenig, Berlin 1985.
  • Herer W., Sadowski W., Wpływ szarej strefy na makroproporcje gospodarki narodowej [w:] Szara gospodarka w Polsce. Rozmiary, przyczyny, konsekwencje, Zakład Badań Statystyczno-Ekonomicznych GUS i PAN, Warszawa 1996.
  • Kalinowski M., Granice legalności unikania opodatkowania w polskim systemie podatkowym, TNOiK, Toruń 2001.
  • Kearney A.T., Digital Payments and the Global Informal Economy, Financial Services, 2015, https://www. atkearney.com/financial-services/digital-payments-and-the-global-informal-economy.
  • Kloc K., Szara strefa w Polsce w okresie transformacji, seria „Raporty CASE”, Centrum Analiz Społeczno-Ekonomicznych, Warszawa 1998.
  • Krajewska A., Podatki. Unia Europejska. Polska. Kraje nadbałtyckie, PWE, Warszawa 2004.
  • Kryńska E. i in., Praca nierejestrowana na Mazowszu – jej skala, charakter i skutki społeczne, Wojewódzki Urząd Pracy, Obserwatorium Rynku Pracy, Warszawa 2015
  • Kubiczek A., Gospodarka nieformalna jako wyraz zawodności państwa, „Prawo i Ekonomia” 2010, t. VI.
  • Magda I. i in., „Rodzina 500+” – ocena programu i propozycje zmian, SGH, UW, Instytut Badań Strukturalnych, Warszawa 2019.
  • Mars G., Cheats at Work. An Anthropology of Workplace Crime, London 1984.
  • Martinez J.C., La fraude fiscale, Paris 1984.
  • Medina L., Schneider F., Shadow Economies Around the World: What Did We Learn Over the Last 20 Years?, WP/18/17, International Monetary Fund, styczeń 2018.
  • Mróz B., Gospodarka nieoficjalna w systemie ekonomicznym, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2002.
  • Mróz B., Metody pomiaru gospodarki nieoficjalnej, „Ekonomista” 2001, nr 1.
  • Mruk H., Rynek równoległy a sfera oficjalna, „Handel Wewnętrzny” 1988, nr 6.
  • Nogalski B., Karpacz J., Wójcik-Karpacz A., Małe przedsiębiorstwa w obliczu gospodarczego cienia [w:] Polski przedsiębiorca we współczesnym otoczeniu prawno-ekonomicznym, red. J. Ostaszewski, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2004.
  • Pasternak-Malicka M., Zatrudnienie nierejestrowane w kontekście problematyki bezrobocia w Polsce, „Studia BAS” 2013, nr 4(36) [Praca Polaków, red. A. Grycuk, B. Kłos].
  • Pauch D., Zjawisko szarej strefy w gospodarce, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” 2015, t. 76, nr 1.
  • Piecuch T., Szczygieł E., Przedsiębiorczość szarej strefy, „Roczniki Ekonomii i Zarządzania” 2018, t. 10 (46), nr 2, http://dx.doi.org/10.18290/reiz.2018.10.2-6.
  • Pietrzak A.M., Bołkunow W., Szara strefa a gospodarka w okresie kryzysu, Wydawnictwo ECE, Toruń 2013.
  • Popławska Ż., Humenyuk V., Seniv L., Wpływ państwowych regulacji biznesu na wielkość szarej strefy, „Ekonomia i Zarządzanie” 2018, t. 10(46), nr 2, http://dx.doi.org/10.18290/reiz.2018.10.2-5.
  • Pozo S., Exploring the Underground Economy. Studies of Illegal and Unreported Activity, W.E. Upjohn Institute for Employment Research, Kalamazoo 1996.
  • Praca nierejestrowana – charakterystyka zjawiska w województwie łódzkim, red. E. Kryńska, IBC, IPiSS, Łódź 2015.
  • Rajewski Z., Zienkowski L., Szara gospodarka w systemie rachunków narodowych [w:] Szara gospodarka w Polsce. Rozmiary, przyczyny, konsekwencje, ZBSE GUS i PAN, Warszawa 1996.
  • Raport EY, Ograniczanie szarej strefy poprzez płatności elektroniczne, Warszawa, 5 kwietnia 2016 r., https://www.ey.com/pl.
  • Schneider F., Implausible Large Differences of the Size of the Underground Economies in Highly Developed European Countries?, A Comparison of Different Estimation Methods, http://www.econ.jku.at/ members/ Schneider/ files/publications/ 2017/EstShadEc_ OECD Countries.pdf.
  • Schneider F., Medina L., Shadow Economies Around the World: What Did We Learn Over the Last 20 Years?, WP/18/17, International Monetary Fund, January 2018.
  • Schneider F., Shadow Economies and Corruption All Over the World: New Estimates for 145 Countries, Jahannes Kepler University of Linz, 24 July 2007 r.
  • Schneider F., Shadow Economies of 145 Countries all over the World: What do we really know?, 2006.
  • Schneider F., Size and Development of the Shadow Economy of 31 European and 5 other OECD Countries from 2003 to 2015, January 20, 2015, www.Econ.jku.at/Schneider/foles/publications.
  • Schneider F., The Size of the Shadow Economies of 145 Countries all over the World, First Results over the Period 1999 to 2003, IZA, Discussion Paper No. 1431, 2004.
  • Schneider F., Buehn A., Shadow Economy: Estimation Methods, Problems, Results and Open Questions, „Open Economics” 2018, nr 1, DOI 10,1515/openec-2017-0001.
  • Schneider F., Williams C., The Shadow Economy, Institute of Economic Affairs, Profile Books, Ltd. – Hobbs the Printers, London 2013.
  • Smuga T., Metodologia badań szarej strefy rynku usług turystycznych, Instytut Koniunktur i Cen Handlu Zagranicznego, Warszawa 2005.
  • Szablewski A., Przedsiębiorczość a rozwój nie rejestrowanej działalności gospodarczej, „Gospodarka Planowa” 1988, nr 3.
  • Szara gospodarka w rachunkach narodowych [w:] Rachunki narodowe według sektorów i podsektorów 2000–2003, Zakład Wydawnictw Statystycznych, Warszawa, czerwiec 2005.
  • Szarek S., Okliński D., Czynniki wpływające na akceptację szarej strefy w społeczeństwie, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach, Seria Administracja i Zarządzanie” 2016, nr 109.
  • Tanzi V., The Underground Economy in the United States and Abroad, LexingtonBooks D.C. Heath and Company, 1982.
  • Torgler B., Schneider F., Shadow Economy, Tax Morale, Governance and Institutional Quality: A Panel Analysis, IZA Discussion Paper Series 2007.
  • Wiśniewski M., Źródła i rozmiary drugiego obiegu gospodarczego w Polsce, „Ekonomista” 1985, nr 6.
  • Wolański R., Unikanie i uchylanie się od opodatkowania w sektorze małych i średnich przedsiębiorstw – przyczyny, specyfika, skutki, „Ekonomiczne Problemy Usług” 2018, nr 3(132), doi:10.18276/epu.2018.132-12
  • Wójcik W.J., Pranie pieniędzy. Kryminologiczna i kryminalistyczna ocena transakcji podejrzanych, Twigger, Warszawa 2002.
  • Wyżnikiewicz B., Fundowicz J., Łapiński K., Szara strefa 2018, IPAG, Warszawa 2018.
  • Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 549/2013 z 21 maja 2013 r. w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych w Unii Europejskiej, Dz.Urz. UE L 174 z 26 czerwca 2013 r.
Document Type
Publication order reference
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-9987af6c-db24-49b3-9828-837e66706611
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.