PL EN


2013 | 61 | 5: Neofilologia | 311-329
Article title

The Methodology of Art (Critical/Rationalist Aesthetics): Project of a New Philosophical Discipline

Title variants
PL
Metodologia sztuki (estetyka krytyczna/racjonalistyczna): Projekt nowej dyscypliny filozoficznej
Languages of publication
EN
Abstracts
EN
This essay presents a project of a new discipline – the methodology of art. By analogy with the methodology of science, the task of the new discipline would be to investigate art as a cognitive activity, in particular art’s cognitive method. The justification and closer description of the project takes the form of a table comparing the four types of cognition: the exact sciences (interpreted along the Popperian model), the humanities, the methodology of art and art in terms of their object, method, format of knowledge, relation to truth, ways of justifying beliefs, the possibility of constructing experiments and the like. In the conclusion the essay offers some comments on the “artistic” mode of cognition. The main thesis of the article concerns the need and possibility of rational reflection upon art conceived of as a non-scientific mode of exploration of the human psyche.
PL
Artykuł przedstawia projekt nowej dyscypliny – metodologii sztuki. Jej zadaniem, przez analogię do metodologii nauk, byłoby badanie sztuki jako aktywności poznawczej, w tym przede wszystkim poznawczej metody sztuki. Próbą uzasadnienia i bliższym opisem tego projektu jest zestawienie w postaci tabelki czterech typów poznania: nauk ścisłych (przedstawionych tu zgodnie z modelem Popperowskim), humanistycznych, metodologii sztuki i sztuki. Zostały one porównane pod kątem m.in. przedmiotu, metody, formatu uzyskiwanej wiedzy, relacji do prawdy, trybu uzasadniania przekonań czy możliwości stosowania eksperymentu. Artykuł kończą uwagi na temat trybu poznania, jakim posługuje się sztuka. Główną tezą artykułu jest potrzeba i możliwość racjonalnej refleksji nad sztuką pojętą jako nienaukowa forma badania świata psychiki.
Keywords
Contributors
  • Department of English Literature and Culture in the Institute of English Studies at the John Paul II Catholic University of Lublin, jteske@kul.pl
References
  • CHALMERS, Alan. Czym jest to, co zwiemy nauką? Rozważania o naturze, statusie i metodach nauki. Wprowadzenie do współczesnej filozofii nauki. Trans. Adam Chmielewski. Wrocław: Siedmioróg, 1993. What is this thing called Science?
  • DENNETT, Daniel. C. Natura umysłów. Trans. Witold Turopolski. Warszawa: Wydawnictwo CIS, 1997. Kinds of Minds: Toward an Understanding of Consciousness.
  • GROBLER, Adam. Metodologia nauk. Kraków: Aureus and Znak, 2006.
  • John, Eileen. “Art and Knowledge.” Routledge Companion to Aesthetics. Ed. Berys Gaut and Dominic McIves Lopes. London: Routledge, 2001. 329-340.
  • KLESSMANN, Eckart, ed. Über Bach. Von Musikern, Dichtern und Liebhabern. Eine Anthologie. Stuttgart: Philipp Reclam jun. Stuttgart, 1992.
  • POPPER, Karl. Conjectures and Refutations: The Growth of Scientific Knowledge. London: Routledge, 1969.
  • POPPER, Karl. In Search of a Better World: Lectures and Essays from Thirty Years. Trans. Laura J. Bennett. London: Routledge, 1992.
  • POPPER, Karl. Knowledge and the Body-Mind Problem: In Defence of Interaction. London: Routledge, 1994.
  • POPPER, Karl. The Logic of Scientific Discovery. London: Routledge, 2002.
  • POPPER, Karl. Unended Quest: An Intellectual Autobiography. London: Routledge, 2002.
  • TESKE, Joanna Klara. “The Methodology of the Humanities and Karl Popper’s Philosophy of Science and Art.” Studia Philosophica Wratislaviensia. Supplementary Volume, English Edition (2012): 275-301.
  • TESKE, Joanna Klara. Philosophy in Fiction. Lublin: UMCS, 2008.
  • TESKE, Joanna Klara. “Poznawcza koncepcja sztuki i metodologia nauk humanistycznych wobec sprzeczności w dziele sztuki.” Przegląd Filozoficzny 3.83 (2012): 59-80.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-a2a58c4a-e737-4ac3-b78d-ceb95676380e
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.