PL EN


2015 | 1(9) | 11-29
Article title

Multicentryczność systemów standardów etycznych administracji publicznej

Selected contents from this journal
Title variants
EN
Multicentricity of the ethical standards systems in public administration
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
W ostatnich dekadach na świecie, a w Polsce po 1989 r., obserwujemy wzrastającą rolę etyki w administracji publicznej. Pojawienie się społeczeństwa postindustrialnego, procesy globalizacji i konwergencji kultur administracyjnych wykreowały nowe spojrzenie na zadania administracji w realizacji potrzeb społecznych. W tych zmienionych warunkach pojawiają się takie kategorie myślenia o administracji, jak otwartość, transparentność, społeczna odpowiedzialność i partycypacja obywateli w sprawowaniu władzy. Wobec tych złożonych powodów formułuję koncepcję rozbudowanego lub multicentrycznego systemu standardów etycznych administracji publicznej. Swoje rozważania autor koncentruje na dwóch płaszczyznach: 1. teoretycznej i 2. normatywnej. W pierwszym przypadku argumentuje, że złożony system standardów można wyjaśnić na gruncie analizy kulturowej, np. intelektualnego dorobku myśli zachodniej. Argument ten opiera się na tym, iż z jednej strony, prawo jako pewien system norm budowane jest zgodnie z zasadą niesprzeczności, zaś z drugiej strony, prawo stanowione nie może być oderwane od innych regulatorów życia społecznego. Zgodnie z zastosowanym argumentem społeczno-kulturowym zasada niesprzeczność odnosi się do całego systemu aksjonormatywnego danej kultury. Zastosowane tu podejście kulturowe wskazuje zarówno na różnorodność, jak i jedność wzorców oraz reguł kulturowych życia społecznego. Natomiast na płaszczyźnie normatywnej autor wskazuje odpowiednio, zgodnie z przyjętymi założeniami teoretycznym, na multicentryczny system źródeł standardów etycznych administracji publicznej, który stanowią: 1. ustawy, 2. soft law, kodeksy etyki, 3. standardy kultury organizacyjnej i misja administracji, 4. polecenia przełożonego, 5. normy moralności społecznej oraz 6. normy moralności ogólnoludzkiej. W praktyce ze względu na złożoność i różnorodność systemu dochodzić może między różnymi standardami do konfliktów, ale podłoże – tożsamość kulturowa – wskazuje jednocześnie na metody rozwiązywania tych konfliktów.
EN
In the last few decades throughout the world, and since 1989 in Poland, we have observed a growing role of ethics in public administration. The emergence of a postindustrial society, the processes of globalization and the convergence of administrative cultures have created a new perspective on the tasks of administration in accomplishing the needs of the society. In the new social environment there have appeared new categories of thinking about administration such as openness, transparency, social responsibility and citizen participation in executing powers. In this paper, a concept of an expanded or multi-central system of ethical standards in public administration has been formulated against these complex causes. The reflections are focused on the theoretical as well as the normative level. In the case of the former it is argued that the complex system of standards can be explained on the basis of a cultural analysis, for example, the intellectual heritage of the western thought. This argument is based on the fact that, on the one hand, law as a certain system of norms is founded on the principle of non-contradiction, while on the other hand, the constituted law cannot be isolated from other regulators of social life. In accord with the applied social and cultural argument, the principle of non-contradiction refers to the whole axiological and normative system of a given culture. The cultural approach applied here points to both the diversity as well as the unity of cultural patterns and rules in social life. On the normative level, and in accord with the accepted theoretical assumptions, the multi-central system of the source of ethical standards of public administration is identified as one that is based on the following sources: 1. legal regulations (acts or statutes), 2. soft law and codes of ethics, 3. standards of the organizational culture and mission of administration, 4. orders or recommendations of a superior, 5. social norms of morality, and 6. general human morality. In practice, due to the complexity and diversity of the system, different standards may lead to a conflict; at the same time however, the foundations and cultural identity indicate a method in which such conflict may be resolved.
Year
Issue
Pages
11-29
Physical description
Contributors
  • Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
References
  • Barankiewicz T., Edukacja w zakresie etyki zawodów prawniczych – o potrzebie pewnej akademickiej eutopii, „Prawo i Więź” 2014, nr 4.
  • Barankiewicz T., W poszukiwaniu standardów etycznych administracji publicznej w Polsce, Lublin 2013.
  • Blau P.M., The Dynamics of Bureaucracy, Chicago 1955.
  • Błaś A., Normy etyczne pracownika administracji publicznej w państwie prawa, w: Administracja publiczna, pod red. J. Bocia, Wrocław 2004.
  • Broekman J.M., Minimalna zawartość pozytywizmu w prawie i w teorii prawa, „Studia Prawno-Ekonomiczne” 1987, t. 38.
  • Drobny W., Mazuryk M., Zuzankiewicz P., ABC służby cywilnej, Warszawa 2010.
  • Grosenick L.E., Gibson P.A., Governmental Ethics and Organizational Culture, w: Handbook of Administrative Ethics, ed. by T. Cooper, New York 2001.
  • Izdebski H., Kulesza M., Administracja publiczna, Warszawa 2004.
  • Izdebski J., Koncepcja misji administracji publicznej w nauce prawa administracyjnego, Lublin 2012.
  • Kiciński K., Czy etyki można się nauczyć, „Przegląd Służby Cywilnej” 2011, wydanie specjalne nr 1.
  • Kość A., Podstawy filozofii prawa, Lublin 2005.
  • Leszczyński L., Gyoseishido w japońskiej kulturze prawnej, Lublin 1996.
  • Łukasiewicz J., Zarys nauki administracji, Warszawa 2004.
  • Przywora B., Transformacje ustrojowe polskiej służby cywilnej, Kraków 2012.
  • Selznick P., TVA and the Grass Roots, Berkeley 1949.
  • Sztompka P., Socjologia. Analiza społeczeństwa, Kraków 2002.
  • Ura E., Prawo administracyjne, Warszawa 2012.
  • Ura E., Prawo urzędnicze, Warszawa 2007.
  • Walczak W., Wpływ kultury organizacyjnej na skłonność do dzielenia się wiedzą, „e-mentor” 2012, nr 2.
  • Wart M. Van, Denhardt K.G., Organizational Structure. A Reflection of Society’s Values and Context for Individual Ethics, w: Handbook of Administrative Ethics, ed. by T. Cooper, New York 2001.
  • Wrzosek S., System: administracja publiczna. Systemowe determinanty nauki administracji, Lublin 2008.
  • Ziembiński Z., Podstawowe problemy prawoznawstwa, Warszawa 1980.
Notes
PL
I. Artykuły
EN
I. Papers
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-c37918b3-63af-4287-a953-ea5c73b3be36
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.