PL EN


2020 | 13 | 5-17
Article title

Ekonomia behawioralna w Pracowniczych Planach Kapitałowych – analiza skuteczności

Content
Title variants
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Celem artykułu jest analiza wprowadzonych w Polsce w 2019 roku Pracowniczych Planów Kapitałowych (PPK) w świetle ekonomii behawioralnej i odpowiedź na pytania, jakie narzędzia tej dziedziny zastosowano przy projektowaniu PPK i na ile skuteczne okazały się, biorąc pod uwagę skalę uczestnictwa w PPK. Wiązało się to z oceną dotychczasowego działania PPK, w szczególności w porównaniu z programami tego typu w krajach takich jak Nowa Zelandia czy Wielka Brytania. W artykule omówiono wybrane odkrycia i idee ekonomii behawioralnej oraz możliwość ich zastosowania w systemie emerytalnym, zwłaszcza w pracowniczych programach dodatkowego, prywatnego oszczędzania emerytalnego, wykorzystujących przede wszystkim automatyczny zapis (auto-enrolment) jako opcję domyślną z możliwością dobrowolnego odstąpienia od uczestnictwa. Przeanalizowano dane dotyczące pierwszego roku funkcjonowania PPK i odniesiono je do odpowiadającego okresu dla podobnych programów w Wielkiej Brytanii i Nowej Zelandii. Pozwoliło to „rzucić światło” na pewne aspekty działania PPK w przyszłości.
Year
Issue
13
Pages
5-17
Physical description
Dates
published
2020
Contributors
  • Uniwersytet Warszawski
References
  • Ainslie G., Monterosso J. (2004), A marketplace in the brain?, Science, 306 (5695), 421- 423.
  • Akin Z. (2012), Intertemporal decision making with present biased preferences, Journal of Economic Psychology, 33 (1), 30-47.
  • Bobrowska A., Maciejasz-Świątkiewicz M. (2012), The influence of subjective loss perception on individual prediction of pension scheme rate of return, Nauki o finansach, 1 (10), 11-20.
  • Czech S. (2016), Choice Overload Paradox and Public Policy Design. The Case of Swedish Pension System, Equilibrium. Quarterly Journal of Economics and Economic Policy, 11 (3), 559-584.
  • Department for Work and Pensions (2014), What is auto enrolment?, dostępny na: https://www.gov.uk/government/news/what-is-auto-enrolment (data dostępu: 1.12.2020).
  • Financial Market Authority New Zealand (2017), KiwiSaver annual report 2017, dostępny na: https://www.fma.govt.nz/assets/Reports/FMA-KiwiSaver-Report-2017.pdf (data dostępu: 1.12.2020).
  • Frederick S., Loewenstein F., O'Donoghue T. (2002), Time discounting and time preference: a critical review, Journal of Economic Literature, 40, 351-401.
  • Inland Revenue (2015), KiwiSaver evaluation: Final summary report, dostępny na: https://www.classic.ird.govt.nz/resources/3/8/38e71a99-51cd-4971-abb7-87ee68497b23/ksevaluation-final-summary-report.pdf (data dostępu: 1.12.2020).
  • Instytut Emerytalny (2020a), PPE i PPK w II kwartale 2020, Warszawa.
  • Instytut Emerytalny (2020b), Podsumowanie wyników PPK na koniec III kwartału 2020, Warszawa.
  • Johnson E.J., Shu S.B., Dellaert B.G.C., Fox C., Goldstein D.G., Häubl G., Larrick R.P., Payne J.W., Peters E., Schkade D., Wansink B., Weber E.U. (2012), Beyond nudges: Tools of a choice architecture, Marketing Letters, 23 (2), 487-504.
  • Kahneman D., Tversky A. (1979), Prospect Theory: An Analysis of Decision under Risk, Econometrica, 47 (2), 263-292.
  • Komisja Nadzoru Finansowego (2020), Informacja dotycząca pracowniczych planów kapitałowych (PPK) - II kwartał 2020, dostępny na: https://www.knf.gov.pl/?articleId=70609&p_id=18 (data dostępu: 1.12.2020).
  • Kooreman P. (2000), The Labeling Effect of a Child Benefit System. The American Economic Review, 90 (3), 571-583.
  • Loewenstein G., John L., Volpp K.G. (2013), Using Decisions Errors to Help People Help Themselves w: Shafir, E. (red.), The Behavioral Foundations of Public Policy, Princeton University Press, Princeton, Oxford, 361-379.
  • Rashbrooke G. (2013), New Zealand’s Experience with the KiwiSaver Scheme w: Hinz, R., Holzmann, R., Tuesta, D., Takayama, N. (red.), Matching Contributions for Pensions. A Review of International Experience, World Bank Publications, dostępny na: https://elibrary.worldbank.org/doi/abs/10.1596/978-0-8213-9492-2 (data dostępu: 1.12.2020).
  • Rutecka J. (2014), Dodatkowe zabezpieczenie emerytalne – charakterystyka i czynniki rozwoju, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 342, 256-266
  • Rzeszutek M., Szyszka A. (2017), Od homo oeconomicus do homo realis: o pożytkach płynących z większego otwarcia się ekonomii na psychologię, Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, 155, 73-94.
  • Solek A. (2010), Ekonomia behawioralna a ekonomia neoklasyczna, Zeszyty Naukowe PTE, 8, 21-34.
  • Sunstein C.R. (2013), Deciding by Default, University of Pennsylvania Law Review, 162 (1), 1-57.
  • Szczepański M. (2017), Badanie możliwości wykorzystania ekonomii behawioralnej w reformowaniu systemów emerytalnych, Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia, 5 (89), 423-433.
  • Szczepański M. (2018), Ekonomia behawioralna w służbie reform emerytalnych, Biuletynie Izby Gospodarczej Towarzystw Emerytalnych Fakty/Liczby/Opinie, 12, 13-17
  • Thaler R.H., Sunstein C.R. (2003), Libertarian Paternalism, American Economic Review, 93 (2), 175-179.
  • Thaler R.H., Sunstein C.R. (2008), Nudge. Improving Decisions About Health, Wealth, and Happiness, Yale University Press, New Haven & London.
  • The Pensions Regulatror (2019), Automatic enrolment Commentary and analysis: April 2018-March 2019, dostępny na: https://www.thepensionsregulator.gov.uk/- /media/thepensionsregulator/files/import/pdf/automatic-enrolment-commentary-analysis2019.ashx (data dostępu: 1.12.2020).
  • Townsend W. (2018), Behavioural Economics and Retirement Savings improving KiwiSaver, Policy Quarterly, 14 (1), 84-91.
  • Ustawa z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych, Dz.U.2020.1342 t.j.
  • Zyzik R. (2017), Od opcji domyślnej do manipulacji, czyli o wyborze pomiędzy OFE a ZUS. Perspektywa ekonomii behawioralnej, Studia Prawno-Ekonomiczne, 104, 345-358.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-c7b3744b-0fc8-4458-96f9-7e2263c48e27
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.