PL EN


Journal
2018 | 47 | 2 | 65-82
Article title

Semantyka znaku językowego w badaniach i postępowaniu logopedycznym

Content
Title variants
EN
Semantics of the Language Sign in Speech Therapy Studies and Procedure
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Badanie rozumienia wyrazów to jeden z podstawowych etapów logopedycznej procedury diagnostycznej, której zadaniem jest sprawdzenie, czy badana osoba wie, co wyrazy znaczą. Stosowane w tym celu metody pozwalają na rejestrowanie ograniczonego zakresu struktury semantycznej. W artykule przedstawiono sposoby opisywania znaczenia wyrazów w naukach, które uwzględniają je w obszarze swoich zainteresowań, głównie psychologii i językoznawstwie. Autorka prezentuje zmieniające się poglądy badaczy na temat powstawania struktury semantycznej wyrazów w rozwoju mowy i postuluje konieczność wprowadzenia badań nad znaczeniem podstawowej jednostki języka – wyrazu w badaniach nad rozwojem mowy i jej zaburzeniach oraz w procedurach postępowania logopedycznego.
EN
Studying the comprehension of a word is one of the basic stages of the speech therapy diagnostic procedure. Hence, the procedure itself, is to check whether an examined person knows what given words mean. The methods used, however, allow to register only a limited range of semantic structure. The article demonstrates possibilities of describing words’ meaning applied by the scholarly disciplines that actually deal with those units, i.e. psychology and linguistics. Thus, while introducing ongoing alterations of scholars’ views on the formation of the semantic structure of words in speech development, the author urges the need to instigate a study on the meaning of the basic unit – word – in both the research on speech development and disorders, and speech therapy procedures.
Journal
Year
Volume
47
Issue
2
Pages
65-82
Physical description
Dates
published
2020-08-27
Contributors
  • Uniwersytet Przyrodniczo-Humanistyczny w Siedlcach Wydział Humanistyczny
References
  • Apresjan J.D., 1980, Semantyka leksykalna. Synonimiczne środki języka, tłum. Z. Kozłowska, A. Markowski, Warszawa.
  • Barrett M.D., 1978, Lexical development and overextension in child language, „Journal Child Language”, v. 5, nr 2, s. 205–219.
  • Bartmiński J., Tokarski R. red., 1993, O definicjach i definiowaniu, Lublin.
  • Bergen B.J., 2017, Latające świnie. Jak umysł tworzy znaczenie, Kraków.
  • Bokus B., Shugar G.W., red., 2007, Psychologia języka dziecka. Osiągnięcia, nowe perspektywy, Gdańsk.
  • Boniecka B., 2001, Definicje i eksplikacje dziecięce, [w:] Mowa. Teoria – praktyka, red. S. Grabias, t. 1. Zaburzenia mowy, Lublin, s. 159–174.
  • Borowiec H., 2014, Dziecięce rozumienie świata (studium lingwistyczne), Lublin.
  • Carey S., 1983, Constrains on the meanings of natural kind terms, [w:] Th. Seiler, W. Wannenmacher, Concept Development and the Development of Word Meaning, New York, s. 126–143.
  • Chomsky N. 2005, O naturze i języku. przeł. J. Lang, Poznań.
  • Cieszyńska J., Korendo M., 2006, Wczesna interwencja terapeutyczna, Kraków.
  • Clarc E., 1979, The ontogenesis of meaning, Wiesbaden.
  • Eco U., 1993, Wahadło Foucaulta, Warszawa.
  • Dąbrowska E., Kubiński W., red., 2003, Akwizycja języka w świetle językoznawstwa kognitywnego, Kraków.
  • Furtak-Muzyka E., 2017, Wykorzystanie metody gniazd słowotwórczych w terapii surdologopedycznej, „Logopedia”, t. 46, s. 157–172.
  • Geppertowa L.,1968, Rozwój rozumienia i posługiwania się przez dziecko pojęciami stosunków określanymi przez przyimki i spójniki, [w:] O rozwoju języka i myślenia dziecka, red. S. Szuman, Warszawa.
  • Gleason J.B., Ratner N.B., red., 2005, Psycholingwistyka, Gdańsk.
  • Grabias S., 2012, Teoria zaburzeń mowy. Perspektywy badań, typologie zaburzeń, procedury postępowania logopedycznego, [w:] Logopedia. Teoria zaburzeń mowy, red. S. Grabias, M. Kurkowski, Lublin, s. 15–71.
  • Grabowska A., Budohoska W., 1995, Procesy percepcji, [w:] Psychologia ogólna, red. T. Tomaszewski, Warszawa, s. 9–89.
  • Grzegorczykowa R., 1995, Wprowadzenie do semantyki językoznawczej, Warszawa.
  • Haman M., 1993, Rozwój pojęciowy i semantyczny dziecka, [w:] Psychologia a semiotyka. Pojęcia i zagadnienia, red. I. Kurcz, Warszawa, s. 209–242.
  • Jurkowski A. 1975, Ontogeneza mowy i myślenia dziecka, Warszawa.
  • Kaczmarek L., 1977, Nasze dziecko uczy się mowy, Lublin.
  • Keil F.C., 1979, Semantics and Concept Development, Cambridge MA.
  • Kielar-Turska M., 1989, Język dziecka. Słowo i tekst. Kraków.
  • Kowalski S., 1962, Rozwój mowy i myślenia dziecka. Analiza rozwoju mowy i myślenia w sytuacjach społeczno-wychowawczych przedszkola, Warszawa.
  • Lyons J., 1984, Semantyka, Warszawa.
  • Maciejewska A., 1999, Analiza semantyczna wyrazów w języku dzieci czteroletnich (niepublikowana praca doktorska).
  • Maciejewska A., 2005, Wyraz w diagnozie i terapii logopedycznej. „Logopedia”, t. 34, s. 37–46.
  • Maciejewska A., 2007, Wiedza zakrzepła w języku. Językowy obraz świata DOMU w wypowiedziach pisemnych dzieci z trudnościami w czytaniu i pisaniu, [w:] Zaburzenia komunikacji językowej w czytaniu i pisaniu, red. Maciejewska A., Siedlce, s. 177–204.
  • Maciejewska A., 2008, Świadomość wyrazu a zaburzenia komunikacji językowej, „Conversatoria Linguistica”, I/2007, 13–25.
  • Maciejewska A., 2010/11, „Zwyczajnie o domu” – językowy obraz świata domu w tekstach studentów, „Conversatoria Linguistica”, IV/2010, 34–44.
  • Maciejewska A., 2011, Świat ukryty między słowami – interpretacja treści zagadek przez studentów z uszkodzonym słuchem, [w:] Miedzy znakami – między słowami, red. A. Maciejewska, Siedlce, s. 37–70.
  • Maciejewska A., 2015, Analogia w języku i umyśle. Teoria „grup proporcjonalnych relacji” w badaniach nad kompetencją językową uczniów i studentów, Siedlce.
  • Macnamara J., 1993, Logika i psychologia. Rozważania z pogranicza nauk, przeł. M. Zagrodzki, Warszawa.
  • Miodunka W., 1980, Teoria pól językowych. Społeczne i indywidualne ich uwarunkowania, Kraków.
  • Nelson K, 1974, Concept, Word and Sentencje:Interrelations In aquisition and Development, „Psychological Review”, 81, s. 267–285.
  • Ogden K. i I.A. Richards, 1923, The Meaning od Meaning, London.
  • Piaget, 1992, Mowa i myślenie u dziecka, przeł. J. Kołudzka, Warszawa.
  • Polański K. red., 1993, Encyklopedia językoznawstwa ogólnego, Wrocław.
  • Przetacznikowa M., Kielar M., 1973, Rozumienie odrębności gramatycznej i semantycznej klas wyrazów (części mowy) przez dzieci od 3 do 15 lat, „Przegląd Pedagogiczny”, s. 33–51.
  • Rosch E., 1978, Principles of Categorization, [w:] Cognition and Categorization, red. E. Rosch, B. Lloyd, Hillsolale, s. 27–48.
  • Rozwadowski J., 1921, O zjawiskach i rozwoju języka, „Język Polski” 6, s. 129–139.
  • Saussure F. de, 1991, Kurs językoznawstwa ogólnego, przeł. K. Kasprzyk. Warszawa.
  • Szuman S., 1968, O rozwoju języka i myślenia dziecka, Kraków.
  • Tokarski R., 1984, Struktura pola znaczeniowego (studium językoznawcze), Warszawa.
  • Tomasello M., 2002, Kulturowe źródła ludzkiego poznania, Warszawa.
  • Wierzbicka A., 2006, Semantyka. Jednostki elementarne i uniwersalne, Lublin.
  • Wierzchowski J., 1976, Wyraz – analiza pregramatyczna, Siedlce.
  • Wierzchowski J., 1990, Leksykalno-frazeologiczna struktura języka, Wrocław.
  • Włodarski Z., Matczak A.,1987, Wprowadzenie do psychologii, Warszawa.
  • Wygotsky L.S., 1989, Myślenie i mowa, tłum. E. Flesznerowa, J. Fleszner, Warszawa.
  • Zarębina M., 1994, Język polski w rozwoju jednostki. Analiza tekstów dzieci. Rozwój semantyczny. Dyskusja nad teorią Chomskiego, Gdańsk.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-cdca67f6-7304-48fd-9ccf-dcd05f69d6d6
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.