PL EN


2020 | 21 | 238-248
Article title

Zygmunta Baumana myśli o ciele i zdrowiu – w kontekście edukacji do/dla/w starości

Content
Title variants
EN
Zygmunt Bauman on body and health in the context of education for/to/in old age
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Wielu badaczy zauważa, że ciało/zdrowie interpretowane są na co najmniej dwóch płaszczyznach. Pierwsza z nich odnosi się do ludzkich deklaracji i zobowiązań, druga zaś dotyczy wartości faktycznie realizowanej. Wskazują, że zdrowie (np. społeczno-psychiczne) jest największym skarbem – o niewymiernej wartości – w życiu człowieka, a równocześnie aktywnie umniejszają jego wagę, na rzecz innych, subiektywnych wartości. Niejednokrotnie okazuje się, że np. zdrowie fizyczne staje się dopiero wtedy znaczącą wartością, gdy się je utraci lub pojawi się choroba utrudniająca prawidłowe funkcjonowanie i realizowanie założonych celów życiowych. Ciało, zdrowie to kategorie leżące u podstaw edukacji całożyciowej – swoisty problem/zagadnienie z zakresu edukacji dla starości (kadry opiekuńcze i medyczne), do starości (całe społeczeństwo), przez starość (od najmłodszego pokolenia) oraz edukacja w starości (osoby starsze). W artykule podjęto próbę określenia współczesnych ram dyskursów o ciele i zdrowiu oraz kierunków analiz (kontekstów) teoretycznych i zarysowania praktycznych odniesień w obszarach wspomnianych edukacji.
EN
Many researchers point to the fact that body/health is interpreted on at least two levels. The first one relates to human declarations and commitments, while the second relates to the value actually realized. They indicate that health (e.g. socio-mental) is the greatest treasure of immeasurable value in human life, and at the same time actively diminishes its weight, in favor of other, subjective values. It often turns out that, for example, physical health only becomes a significant value when it is lost or when a disease appears that hinders proper functioning and the achievement of life goals. Body and health are the categories underlying lifelong education, a specific problem/issue in the field of education for old age (care and medical staff), to old age (the whole society), through old age (from the youngest generation) and education in old age (older people). The article attempts to define the contemporary framework of discourses about the body and health, as well as the directions of theoretical analyses (contexts) and to outline practical references in the areas of the mentioned forms of education.
Year
Volume
21
Pages
238-248
Physical description
Dates
published
2020
Contributors
  • Uniwersytet Zielonogórski
References
  • Amsterdamski S. (1973), Między doświadczeniem a metafizyką. Z filozoficznych zagadnień rozwoju nauki, Wydawnictwo „Książka i Wiedza”, Warszawa.
  • Bauman Z. (1995a), Ciało i przemoc w obliczu ponowoczesności, Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń.
  • Bauman Z. (1995b), Wieloznaczność nowoczesna, nowoczesność wieloznaczna, tłum. J. Bauman, PWN, Warszawa.
  • Bauman Z. (1998a), Prawodawcy i tłumacze, tłum. A. Ceynowa, J. Giebułtowski, Wydawnictwo Instytutu Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk, Warszawa.
  • Bauman Z. (1998b), Śmierć i nieśmiertelność. O wielości strategii życia, tłum. N. Leśniewski, PWN, Warszawa.
  • Bauman Z. (2004), Życie na przemiał, tłum. T. Kunz,Wydawnictwo Literackie, Kraków.
  • Bauman Z. (2018), Retrotopia. Jak rządzi nami przeszłość, tłum. K. Lebek, PWN, Warszawa.
  • Blackburn S. (2004), Oksfordzki słownik filozoficzny, J. Woleński (red.), Książka i Wiedza, Warszawa.
  • Derrida J. (1998), Psyche. Odkrywanie innego, tłum. M.P. Markowski, w: Postmodernizm. Antologia przekładów, R. Nycz (red.), Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków, s. 81-107.
  • Dzięgielewska M. (2009), Edukacja jako sposób przygotowania do starości, „Chowanna” 2009, t. 2 (33), s. 49-62.
  • Folkierska A. (1990), Pytania o pedagogikę, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa.
  • Gellner E. (1997), Postmodernizm, rozum i religia, tłum. M. Kowalczuk, PIW, Warszawa.
  • Giddens A. (2001), Nowoczesność i tożsamość, PWN, Warszawa.
  • Kowalik S. (2005), O możliwości stosowania metody eksperymentalnej w pedagogice. O statusie naukowym pedagogiki, „Przegląd Badań Edukacyjnych”, nr 1, s. 119-134.
  • Kowalski M., Dróżdż M. (2008), Przemoc i zdrowie w obrazach telewizyjnych. Edukacja przez „codzienność” telewizyjną, „Impuls, Kraków.
  • Kowalski M., Gaweł A. (2006), Zdrowie – wartość – edukacja, Impuls, Kraków.
  • Lacey A.R. (1999), Słownik filozoficzny, tłum. R. Matuszewski, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań.
  • Lewowicki T. (1999), Problemy życia społecznego a tradycyjne i nowe zadania pedagogiki społecznej, w: Pedagogika społeczna w Polsce – między stagnacją a zaangażowaniem, E. Górnikowska‑Zwolak, A. Radziewicz-Winnicki (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice.
  • Lyotard J.-F. (1998), Odpowiedź na pytanie: co to jest postmodernizm?, tłum. M.P. Markowski, w: Postmodernizm. Antologia przekładów, R. Nycz (red.), Wydawnictwo Baran i Suszczyński, Kraków, s. 47-61.
  • Perkowska H. (2003), Postmodernizm a metafizyka, Wydawnictwo „Scholar”, Warszawa.
  • Rudnik A. (2017), Edukacja w starości – życzenie czy szansa na przeciwdziałanie marginalizacji osób starszych?, „Pedagogika Społeczna”, nr 1(63), s. 111-128.
  • Syrek E. (2000), Zdrowie w aspekcie pedagogiki społecznej, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice.
  • Szlendak T. (2004), Supermarketyzacja. Religia i obyczaje seksualne młodzieży w kulturze konsumpcji, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław.
  • Śliwerski B. (2004), Współczesne teorie i nurty wychowania, Impuls, Kraków.
  • Śliwerski B. (2013), Pedagogika jako (nie-)gorsza inna nauka, „Studia Edukacyjne”, nr 28, s. 57-84.
  • Tobera P. (2000), Niepokojąca nowoczesność, „Kultura i Społeczeństwo”, nr 3, s. 3-21.
  • Welsch W. (1998), Nasza postmodernistyczna moderna, tłum. R. Kubicki, A. Zeidler-Janiszewska, Oficyna Naukowa, Warszawa.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
2084-2740
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-d6169af2-b7e3-4025-b241-c643abdff394
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.