PL EN


2017 | 11/I | 33-48
Article title

WĘZŁOWE PROBLEMY XX-WIECZNEGO KONSERWATORSTWA

Content
Title variants
EN
THE KEY ISSUES OF THE 20TH CENTURY ARCHITECTURAL CONSERVATION
Languages of publication
PL EN
Abstracts
PL
Z wielu względów XX wiek można uważać za przełomowy w ewolucji konserwatorstwa. W tym czasie doszło do pierwszych sformułowań teorii konserwatorskiej, obecnie uznawanej już za „klasyczną” lub „tradycyjną”. W drugiej połowie XX wieku pojawiła się także nowa, nie wymagająca refleksji teoretycznej tendencja konserwatorska określana jako scientific conservation, w której kluczową rolę odgrywają nauki ścisłe (matematyczno-przyrodnicze). Upowszechnienie zastosowania nauki w praktyce konserwatorskiej, jeżeli nie zakończyło, to w znacznym stopniu osłabiło teoretyczną debatę konserwatorską. Wraz z przyjęciem w 1964 roku Karty Weneckiej, w szeroko rozumianej konserwacji rozpoczął się okres doktrynalny, charakteryzujący się „masową produkcją” różnorodnych dokumentów doktrynalnych. Począwszy od lat 80. XX wieku w konserwatorstwie zaczęły pojawiać się także nowe trendy ideowe, alternatywne wobec dotychczasowych osiągnięć myśli konserwatorskiej lub wobec niej krytyczne. Ich charakter jest na ogół bardzo rozproszony i fragmentaryczny. Niektórzy stawiają nawet odważną tezę o istnieniu wynikającej z tego nowego obrazu konserwatorstwa „współczesnej” teorii konserwacji. Dokonana próba scharakteryzowania całokształtu XX-wiecznego konserwatorstwa, poparta analizą merytoryczną wybranych tekstów teoretycznych („klasycznych” i „współczesnych”) oraz dokumentów doktrynalnych, pozwoliła na wyodrębnienie i określenie następujących najistotniejszych problemów konserwatorskich formułowanych w odniesieniu do zabytków architektury: autentyczność, odtwarzalność, odwracalność zabiegu a ograniczenie interwencji do minimum, akceptacja społeczna.
EN
In many respects the 20th century can be regarded as a breakthrough in terms of the evolution of architectural conservation. It is during that period that the theory of architectural conservation had been formulated for the first time, the theory which nowadays is already considered as “classical” or “traditional”. In the second half of the 20th century there appeared a new tendency in architectural conservation which did not require theoretical reflection. This tendency is referred to as “scientific conservation“ and its key factors are exact sciences (mathematics and natural science). The dissemination of science applied in conservation practice has to a great extent weakened, if not put a stop to, the theoretical architectural conservation debate. The Venice Charter of 1964 brought about a doctrinal period in terms of architectural conservation in its broadest sense, characterised by the “mass production” of various doctrinal documents. Starting from the 80’s new ideological trends also began to appear in the architectural conservation, either alternative to its previous achievements, or critical of it. Their nature is in general rather dispersed and fragmentary. Some even daringly argue that this new image of architectural conservation has resulted in a “contemporary” conservation theory. This attempt to characterize the 20th century architectural conservation in its entirety backed up by a content analysis of theoretical texts (both “classical” and “contemporary”) and doctrinal documents has allowed to separate and determine the following conservation issues which have been formulated with regard to architectural heritage: authenticity, reproducibility, reversibility versus minimum intervention, social acceptance.
Year
Issue
Pages
33-48
Physical description
Dates
published
2017
Contributors
  • Politechnika Gdańska
  • Biuro Miejskiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku
References
  • Barbacci A., Konserwacja zabytków we Włoszech, Biblioteka Muzealnictwa i Ochrony Zabytków. Seria B – Tom XVI, Warszawa 1966.
  • Benjamin W., The Work of Art in the Age of Mechanical Reproduction, 1936, https://www.marxists.org/reference/subject/philosophy/works/ge/benjamin.htm, dostęp dnia 07.06.2017.
  • Brandi C., Teoria restauracji, Międzyuczelniany Instytut Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki, Warszawa 2006.
  • Jokilehto J., A History of Architectural Conservation, Elsevier, Amsterdam 2008.
  • Karta Ateńska. Urbanistyka C.I.A.M., Szeronos K. (tłumaczenie), Koło Naukowe Wydziału Architektury Wnętrz ASP, Warszawa 1941.
  • Kłosek–Kozłowska D., Społeczne wartościowanie przestrzeni miast historycznych a ochrona dziedzictwa miast, w: Międzynarodowa Konferencja Konserwatorska Kraków 2000: materiały konferencyjne, Politechnika Krakowska, Kraków 2000.
  • Małachowicz E., Konserwacja i rewaloryzacja architektury w środowisku kulturowym, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2007.
  • Muñoz Viñas S., Contemporary Theory of Conservation, Elsevier, Amsterdam 2005.
  • Riegl A., Nowoczesny kult zabytków. Jego istota i powstanie, w: Alois Riegl, Georg Dehio i kult zabytków, Kasperowicz R. (przekład i wstęp), Oficyna Wydawnicza „Mówią wieki”, Warszawa 2006.
  • Szmygin B., Współczesna doktryna konserwatorska – stan obecny i prognozy rozwoju, w: Doktryny i realizacje konserwatorskie w świetle doświadczeń krakowskich ostatnich 30 lat, Krasnowolski B. (red.), Wydawnictwo WAM, Kraków 2011.
  • Tomaszewski A., Ku nowej filozofii dziedzictwa, Międzynarodowe Centrum Kultury, Kraków 2012.
  • Vademecum Konserwatora Zabytków. Międzynarodowe Normy Ochrony Dziedzictwa Kultury /edycja 2015/, Szmygin B. (wybór tekstów i opracowanie), PKN ICOMOS, Warszawa 2015, http://bc.pollub.pl/Content/12727/vaddemecumpl.pdf, dostęp dnia 08.06.2017.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-ef2db402-b082-4233-ba32-71f40959c44f
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.