PL EN


Journal
2018 | 47 | 2 | 141-156
Article title

Zaburzenia płynności mowy – stan badań i praktyki logopedycznej na początku XXI wieku

Authors
Content
Title variants
EN
Speech Fluency Disorders – the State of Research and Speech-Language Therapy Practice at the Beginning of the 21st Century
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Artykuł jest próbą syntezy i uporządkowania najbardziej aktualnych danych na temat zaburzeń płynności mowy: jąkania i giełkotu. Rozpatrywane dane pochodzą zarówno z badań naukowych, opartych na najnowszych technikach diagnostycznych (np. fMRI, PET, badania audiologiczne), jak i refleksji nagromadzonej wokół praktyki logopedycznej. Wzięto pod uwagę czynniki predysponujące, wyzwalające i utrzymujące wyróżnione zaburzenia mowy, a także sposoby określania celów terapii osób z tymi zaburzeniami i sposoby jej prowadzenia. Wnioski wynikające z przeprowadzonej metaanalizy zebranych danych dowodzą istotnych zmian w teoretycznej i praktycznej perspektywie postrzegania jąkania i giełkotu. W przypadku jąkania zasadnicza zmiana dokonała się w rozumieniu przyczyn tego zaburzenia: obecnie powszechnie przyjmuje się, że przyczyna jąkania tkwi w mózgu. Artykuł omawia wnioski neuromorfologiczne i neurofunkcjonalne wynikające z wielu ostatnich badań. Terapia osób jąkających ma obecnie na celu dostosowanie się do oczekiwań klienta. Została omówiona w podziale na grupy wiekowe. W przypadku giełkotu również omówiono deficyty neuroanatomiczne leżące u jego podłoża, w tym głównie deficyty w okolicy obszarów czołowych lewej półkuli, odpowiedzialnych za planowanie motoryczne i kontrolę zachowania. W giełkocie stwierdza się głównie deficyty w zakresie kodowania gramatycznego: syntaktycznego i fonologicznego zdania oraz monitorowania wypowiedzi, co należy wziąć pod uwagę w terapii.
EN
The article is an attempt to synthesize and organize the most up-to-date data on speech fluency disorders: stuttering and cluttering. The analyzed data come from both scientific research based on the latest diagnostic techniques (e.g. fMRI, PET, audiological research) as well as the reflection accumulated around the speech-language therapy practice. The factors predisposing, triggering and maintaining distinguished speech disorders, as well as methods of determining the goals of therapy of people with these disorders and ways of its management were taken into account. Conclusions resulting from the meta-analysis of the collected data prove significant changes in the theoretical and practical perspective of stuttering and cluttering. In the case of stuttering, the fundamental change occurred in the understanding of the causes of this disorder: nowadays, it is widely accepted that the cause of stuttering is in the brain. The article discusses neuromorphological and neurofunctional conclusions resulting from many recent studies. The therapy of stutterers is now aimed at adapting to the client’s expectations. The therapy was discussed in the division of age groups. In the case of cluttering, the neuroanatomic deficits at its base are also discussed, mainly deficits in the frontal areas of the left hemisphere leading to motor planning and behavior control. In cluttering, there are mainly deficits in grammatical coding of sentences: syntactic and phonological and monitoring utterances, which should be taken into acount in the therapy.
Journal
Year
Volume
47
Issue
2
Pages
141-156
Physical description
Dates
published
2020-08-27
Contributors
  • Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie Zakład Logopedii i Językoznawstwa Stosowanego
References
  • Botterill W., & Kelman E., 2010, Palin Parent-Child Interaction, [w:] Treatment of Stuttering. Established and Emerging Interventions, red. B. Guitar, R. McCauley, Baltimore, s. 63–90.
  • Chang S.E., Zhu D.C., 2013, Neural network connectivity differences in children who stutter, Brain, 136 (2), 3709–3726; doi: 10.1093/brain/awt275. Epub 2013 Oct 16.
  • Chang S.E., Zhu D.C., Choo A.L., Angstadt M., 2015, White matter neuroanatomical differences in young children who stutter, Brain, 138 (3), s. 694–711; doi: 10.1093/brain/awu400. Epub 2015 Jan 24.
  • Harrison E., Onslow M., 2010, The Lidcombe Program for Preschool Children Who Stutter, [w:] Treatment of Stuttering, red. B. Guitar, R. McCauley, Established and Emerging Interventions, Baltimore, s. 118–140.
  • Giraud A.-L., Neumann K., Bachoud-Levi A.-C., von Gudenberg A.W., Euler H.A., Lanfermann H., Preibisch C., 2008, Severity of disfluency correlates with basal ganglia activity in persistent developmental stuttering, “Brain and Language”, 104, s. 190–194.
  • Kurkowski Z.M., 2013, Audiogenne uwarunkowania zaburzeń komunikacji językowej, Lublin.
  • Maguire G.A., Riley G., Franklin D.L., Gumusaneli E., 2010, The Physiologic Basis and Pharmacologic Treatment of Stuttering, Treatment of Stuttering. Established and Emerging Interventions, [w:] Treatment of Stuttering. Established and Emerging Interventions, red. B. Guitar, R. McCauley, Baltimore, s. 329–342.
  • McCauley R.J., Guitar B.E., 2010, Summary and Future Directions, [w:] Treatment of Stuttering. Established and Emerging Interventions, red. B. Guitar, R. McCauley, Baltimore, s. 378–391.
  • Neumann K., Euler H.A., 2010, Neuroimaging and Stuttering, [w:] Treatment of Stuttering. Established and Emerging Interventions, red. B. Guitar, R. McCauley, Baltimore, s. 355–377.
  • Onslow M., Packman A., Harrison E., 2003, The Lidcombe Program of Early Stuttering Intervention: A Clinicians’ Guide, Austin.
  • Schmolck H., Qureshi S.U., Schulz P.E., 2010, Neuropsychiatry and Behavioral Neurology, [w:] Neurology Secrets, Fifth Edition, red. L.A. Rolak, s. 247–260, Mosbi – Elsevier; https://doi.org/10.1016/C2009-0-55001-5
  • Sedláčková E., 1970, A contribution to Pharmacotherapy of Stuttering and Cluttering, “Folia Phoniatrica et Logopaedica”, 22(4–5), s. 354–375.
  • Sommer M., Koch M.A., Paulus W., Weiller C., Büchel C., 2002, Disconnection of speech-relevant brain areas in persistent developmental stuttering, “Lancet”, 360 (9330), s. 380–383.
  • St. Louis K., Mowry A., Hull F.M., 1985, Sudies of cluttering: disfluency and language measures in young poissible clutterers and stutterers, “Journal of Fluency Disorders”, 10 (3), s. 151–172.
  • Tarkowski Z., 1985, Terapia jąkania dzieci w wieku przedszkolnym, Warszawa.
  • Tarkowski Z., Smul M., 1988, Giełkot, Warszawa.
  • Van Riper Ch., 1973, The Treatment of Stuttering, Englewood Cliffs.
  • Van Zaalen-op’t Hof Y., 2009, Cluttering identified. Differential diagnostic between cluttering, stuttering and speech impairment related to learning disability, Utrecht.
  • Woźniak T., 2008a, Standard postępowania logopedycznego w przypadku jąkania, „Logopedia”, 37, s. 217–226.
  • Woźniak T., 2008b, Standard postępowania logopedycznego w przypadku giełkotu, „Logopedia”, 37, s. 227–234.
  • Woźniak T., 2015, Diagnoza i terapia osób z zaawansowanym jąkaniem, [w:] Logopedia. Standardy postępowania logopedycznego, red. S. Grabias, J. Panasiuk, T. Woźniak, Lublin, s. 797–835.
  • Yaruss J.S., Pelczarski K., Quesal R.W., 2010, Comprehensive Treatment for School-Age Children Who Stutter: Treating the Entire Disorder, [w:] Treatment of Stuttering. Established and Emerging Interventions, red. B. Guitar, R. McCauley, Baltimore, s. 215–244.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.desklight-f389c295-15d4-4ba6-ac8f-74b2b379ffe1
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.