EN
The aim of this article is to examine a number of aspects of uncertainty faced by poverty-stricken residents in the western Polish city of Poznań from the perspective of their incomes, work and prospects for the future. The methodology and the concept behind this research both stem from the activities of “The Underclass of Poznań” Cross-Community Research Group, which conducted a number of paper-and-pencil interviews in 2012 and 2013 in order to collect detailed answers from respondents and a set of qualitative data. A random sample of beneficiaries of Poznań’s Municipal Family Support Center (MFSC) was selected in two measurement stages (n1=418, n2=196) from a total of 6,000 addresses. The selected sample size guarantees that, with 95% probability, the obtained research results do not differ from the distributions of the variables in the overall statistical population by more than 4%. The article includes an analysis of the notion of uncertainty from a socioeconomic angle, and it also lists the links between certainty and security. It has been stressed that income constitutes the primary factor influencing security, with respect to both its volume and the certainty of its receipt. It has also been noted that women receive higher incomes than men, which distinguishes this research from other research findings. In general, it needs to be emphasized that income levels are relatively low in all income groups, which results from the specific features of the studied population, whose members are all beneficiaries of social welfare programs. Needs deprivation in the analyzed population does not merely result from low incomes, but also reflects the lower level of need awareness in comparison with other social groups. The respondents’ general feeling of economic uncertainty is also affected by the range of available opportunities and the degree of need satisfaction. Incomes earned by the studied population are only sufficient for households to afford the cheapest food and, sometimes, clothes and to pay for basic accommodation. Apart from income uncertainty, this paper focuses on threats to job security because, in spite of their relatively high job insecurity, respondents tend to adopt passive attitudes on the job market, with a low overall level of activity and failure to actively look for employment. The respondents’ uncertainty of the future is a consequence of their uncertain incomes and unemployment, factors that can be viewed as either intrinsic or extrinsic.
PL
Celem artykułu jest przedstawienie oblicza niepewności ubogich mieszkańców Poznania w trzech wymiarach - dochodowym, pracy i przyszłości. Metodyka i koncepcja badań powstała jako rezultat pracy Międzyśrodowiskowej Grupy Badawczej Margines Społeczny Poznania. Badania zostały przeprowadzone metodą PAPI w latach 2012 i 2013 przez członków grupy badawczej, co miało na celu uzyskanie szczegółowych odpowiedzi oraz uzyskanie informacji o charakterze jakościowym. Dobór próby do badań polegał na wylosowaniu z listy beneficjentów MOPR reprezentacyjnej próby gospodarstw domowych w dwóch etapach pomiarowych (n1=418, n2=196), spośród 6000 adresów. Uzyskana liczebność próby pozwala przyjąć z 95‐procentowym prawdopodobieństwem, że uzyskane wyniki nie różnią się od rozkładów zmiennych występujących w populacji generalnej o więcej niż 4%. Artykuł zawiera analizę pojęcia niepewność w wymiarze socjo-ekonomicznym, oraz wskazanie na powiązania pomiędzy pewnością i bezpieczeństwem. Zwrócono uwagę, że czynnikiem zasadniczo wpływającym na bezpieczeństwo są dochody, ich wysokość, a także pewność ich uzyskania. Zauważono, że to kobiety otrzymują wyższe dochody niż mężczyźni, co jest odmienne w porównaniu z innymi badaniami. Warte podkreślenia są ogólnie niskie dochody we wszystkich grupach dochodowych, co wynika ze specyfiki grupy badawczej, zawierającej osoby korzystające z pomocy społecznej. Deprywacja potrzeb jest nie tylko wynikiem niskich dochodów, ale również uświadomienia niższego zaspokojenia potrzeb w stosunku do otoczenia. Niepewność sytuacji ekonomicznej jest również pochodną możliwości i stopnia realizacji potrzeb. Wśród badanej grupy posiadane zasoby pieniężne wystarczają wyłącznie na najtańsze jedzenie, czasem również ubranie i podstawowe wydatki mieszkaniowe. Oprócz niepewności w sensie dochodowym zwrócono uwagę na zagrożenie bezpieczeństwa pracy, przy czym zauważono, że pomimo dużego zagrożenia brakiem pracy respondenci przybierają pasywne postawy (niska aktywność, nieposzukiwanie pracy). Konsekwencją niepewności dochodów i braku pracy jest również niepewność przyszłości, które leżą zarówno wewnątrz jednostek, jak i poza nimi.