PL EN


2020 | 12 | 23 | 239-253
Article title

Uprawnienia śledcze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego jako instrument w działaniach służących poprawie bezpieczeństwa państwa

Authors
Content
Title variants
EN
Investigative powers of the Internal Security Agency as a tool to improve state security
Languages of publication
PL
Abstracts
Niniejszy artykuł przybliża problematykę związaną z uprawnieniami procesowymi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. W pierwszej części artykułu dokonano rozważań prawnych nad uprawnieniami procesowymi wynikającymi bezpośrednio z ustawy o ABW oraz AW. Potrzeba wprowadzenia zmian ustawowych w tym zakresie wynikała z orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. W drugiej części zwrócono uwagę na dyskusję o modelu funkcjonowania służb specjalnych, trwającą od lat w przestrzeni publicznej. Na podstawie literatury przedmiotu, materiałów sejmowych, materiałów prasowych i danych przytaczanych w mediach zaprezentowano poglądy i argumenty będące podstawą wniosków dotyczących zasadności i słuszności odebrania lub pozostawienia Urzędowi Ochrony Państwa (a później Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego) uprawnień procesowych.
EN
This article introduces the readers to the issues related to the procedural rights of the Internal Security Agency. In the first part of the article, there were legal considerations made regarding procedural rights directly resulting from the Act on the Internal Security Agency and the Intelligence Agency. The need for statutory changes stemmed from the decisions of the Constitutional Tribunal. The second part draws attention to the discussion on the secret services shaping model that has lasted in the public space for years. On the basis of the subject literature, parliamentary materials, press materials and data cited in the media, in the article there are views and arguments presented which are the basis for conclusions regarding the justification and legitimacy of taking away or leaving the State Protection Office (and later – the Internal Security Agency) with procedural rights.
Year
Volume
12
Issue
23
Pages
239-253
Physical description
Dates
published
2020-12-03
Contributors
author
  • funkcjonariusz Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, doktorant Krakowskiej Akademii im. A.F. Modrzewskiego w Krakowie
References
  • Główczewski A., ABW w 2018 r. 375 postępowań i 418 osób z zarzutami w śledztwach Agencji, PAP, 23 stycznia 2019 r.
  • Główczewski A., Ponad połowa śledztw ABW w 2017 r. dotyczyła spraw gospodarczych, PAP, 26 stycznia 2018 r.
  • Grzegorczyk T., Tylman J., Polskie postępowanie karne, Warszawa 2011, Lexis Nexis.
  • Hoc S., Geneza ustawy o Urzędzie Ochrony Państwa, „Przegląd Bezpieczeństwa Wewnętrznego” 2011, wydanie specjalne.
  • Marszałek A., Służby specjalne chcą nieusuwalnego szefa, „Rzeczpospolita” z dnia 16 czerwca 1999 r., s. 3.
  • Mąka J., Wyzwania stojące przed służbami specjalnymi – 20 lat temu i obecnie, „Przegląd Bezpieczeństwa Wewnętrznego” 2011, wydanie specjalne.
  • Skoneczny Ł., Rola Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w systemie bezpieczeństwa Rzeczypospolitej, „Przegląd Bezpieczeństwa Wewnętrznego” 2009, nr 1, s. 27–28.
  • Sprawozdanie stenograficzne z 16. posiedzenia Sejmu IV kadencji z 13 marca 2002 r.
  • Sprawozdanie stenograficzne z 20. posiedzenia Sejmu IV kadencji z 25 kwietnia 2002 r.
  • Sprawozdanie stenograficzne z 25. posiedzenia Sejmu X kadencji z 6 kwietnia 1990 r.
  • Świecki D., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2013, C.H. Beck.
  • Walczuk K., Bożek M., Konstytucyjne i ustawowe uwarunkowania organizacji i funkcjonowania Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Siedlce 2015, Unitas.
  • Walentek A., Reforma czy czystka? Sojuszu monopol na agentów, „Życie Warszawy” z 15 lutego 2001 r.
  • Wołk-Łaniewska A., UOP do remontu, „Trybuna” z 21 czerwca 1999 r.
  • Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (t.j.: DzU z 2020 r. poz. 27).
  • Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (t.j.: DzU z 2019 r. poz. 1950, ze zm.).
  • Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (t.j.: DzU z 2020 r. poz. 30, ze zm.).
  • Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 kwietnia 2005 r. w sprawie wydawania osobom poleceń określonego zachowania się, legitymowania, zatrzymywania, przeszukania, kontroli osobistej, przeglądania bagaży i sprawdzania ładunku oraz rejestrowania zdarzeń przez funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (DzU z 2005 r. nr 86 poz. 733).
  • Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 1990 r. w sprawie trybu legitymowania i zatrzymywania osób, dokonywania kontroli osobistej, przeglądania zawartości bagaży i sprawdzania ładunku w portach, dworcach oraz środkach transportu przez funkcjonariuszy Urzędu Ochrony Państwa (DzU z 1990 r. nr 56 poz. 325).
  • Wyrok Trybunał Konstytucyjnego z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. K 17/14, OTK-A 2018/4 (DzU z 2017 r. poz. 2405).
  • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2004 r. sygn. K 45/02, OTK-A2004/4/30 (DzU z 2004 r. nr 109 poz. 1159).
  • https://tvn24.pl/polska/abw-wykorzystala-sprawe-zamachu-konflikt-z-premierem-o-uprawnienia-ra289829-3513150 [dostęp: 20 XI 2012].
  • https://wiadomosci.wp.pl/cba-i-abw-straca-uprawnienia-sledcze-powstanie-nowa-megasluzba-6031535620420225a/ [dostęp: 28 XI 2012].
  • https://wpolityce.pl/polityka/158498-uprawnienia-dochodzeniowo-sledcze-abw-budza uzasadnione-watpliwosci-plk-grzegorz-malecki-o-reformie-sluzb-nasz-wywiad/ [dostęp: 29 V 2013].
  • https://www.ipo.trybunal.gov.pl/ [dostęp 25 X 2019].
  • https://www.newsweek.pl/polska/konferencja-premiera-ws-abw/x8vxtzg [dostęp: 26 II 2018].
  • https://www.wprost.pl/gielda/456794/ekspert-abw-nalezy-odebrac-uprawnienia-sledcze.html [dostęp: 9 VII 2014].
Document Type
Publication order reference
Identifiers
ISSN
2080-1335
YADDA identifier
bwmeta1.element.mhp-768f6983-b5e9-4fd3-9792-1a4c5a312a2a
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.