PL EN


2014 | 14 | 151-160
Article title

Reportaże o końcach świata. Dawna Galicja i Białostocczyzna według Martina Pollacka i Włodzimierza Pawluczuka

Authors
Content
Title variants
EN
REPORTAGES ABOUT THE END OF THE WORLDS. OLD GALICIA AND BIAŁOSTOCCZYZNA ACCORDING MARTIN POLLACK AND WŁODZIMIERZ PAWLUCZUK
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
Praca jest próbą pokazania, jak dwa współczesne utwory nawiązujące do formuły gatunkowej reportażu przedstawiają schyłek dziewiętnastowiecznego świata doświadczanego przez mieszkańców wielonarodowego Cesarstwa Austro-Węgierskiego (Martin Pollack) lub też w jaki sposób z jego utratą radzą sobie zwykli ludzie mieszkający na wschodnich rubieżach imperium Romanowów. Pollack patrzy na mieszkańców dawnej Galicji z perspektywy wielokulturowości i cywilizacyjnego rozwoju. Włodzimierz Pawluczuk opisuje grupę związaną z Prorokiem Ilją w perspektywie religioznawczej i antropologicznej. Obaj autorzy pokazują światy, które musiały odejść w niebyt, ale Pawluczuk widzi w nich rezerwuar wartości duchowych.
EN
The article is an attempt of showing how two contemporary works which refer to the form of reportage depict the late 19th century experience of the multinational Austro-Hungarian Empire (Pollack). On the other hand, it shows how this loss is experienced by regular people on the eastern edges of the Romanov empire. Pollack takes a look at the inhabitants of former Galicia from a multicultural and civilisational development perspective. Pawluczuk describes the group formed around the prophet Ilja from the perspective of religious and anthropological studies. Both authors show worlds which had to go away, yet Pawluczuk sees it as a reservoir of spiritual values.
Contributors
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza
References
  • Adorno Theodor, Podsumowanie rozważań na temat przemysłu kulturowego. W: Sztuka i sztuki. Przeł. K. Sauerland. Warszawa 1990, s. 13.
  • ---
  • Głowiński Michał, Ewolucja polskiej prozy narracyjnej w XX wieku. „Nurt” 1974, nr 12.
  • ---
  • Głowiński Michał, Gatunek literacki i problemy poetyki historycznej. W: Genologia polska. Wybór tekstów. Red. E. Miodońska-Brookes, A. Kulawik, M. Tatara. Warszawa 1983.
  • ---
  • Jawłowska Aldona, Wolność w systemie zniewolenia. Rozmowy o polskiej kontrkulturze. Warszawa, Wydawnictwo UW 2008.
  • ---
  • Levi-Strauss Claude, Smutek tropików. Przeł. A. Steinsberg, Warszawa, PIW 1966.
  • ---
  • Mackiewicz Józef, Bunt rojstów. Wilno 1938.
  • ---
  • Naganowski Egon, Podróż bez końca. O życiu i twórczości Roberta Musila. Kraków, Wydawnictwo Literackie 1980, s. 278.
  • ---
  • Orłowicz Mieczysław, Ilustrowany przewodnik po Galicyi, Bukowinie, Spiżu, Orawie i Śląsku Cieszyńskim, z mapą Galicyi i 250 ilustracyami. Lwów 1914.
  • ---
  • Orłowski Hubert, Warmia z oddali. Odpominanie. Olsztyn 2000.Witryna internetowa: http://www.amazon. de/Galizien-verschwundene-Ostgaliziens-Bukowina-taschenbuch/dp/3458344470 (data dostępu: 28 IV 2013).
  • ---
  • Ossendowski Ferdynand, Huculszczyzna. Gorgany i Czarnohora. Poznań 1936.
  • ---
  • Pawluczuk Włodzimierz, Wierszalin. Reportaż o końcu świata trzydzieści lat później. Białystok, Biblioteka Kartek 1999.
  • ---
  • Pawluczuk Włodzimierz, Wierszalin. Reportaż o końcu świata. Warszawa 1983.
  • ---
  • Pollack Martin, Po Galicji. O chasydach, Hucułach, Polakach i Rusinach. Imaginacyjna podróż po Galicji Wschodniej i Bukowinie, czyli wyprawa w świat, którego nie ma. Przeł. A. Kapacki. Wołowiec, Czarne 2007.
  • ---
  • Pollack Martin, Cesarz Ameryki. Wielka Ucieczka z Galicji. Przeł. K. Niedenthal. Wołowiec, Czarne 2012.
  • ---
  • Pruszyński K., Kiełkowanie na bagnie. W: Podróż po Polsce, Warszawa 1937.
  • ---
  • Roth Joseph, Marsz Radetzky’ego. Przeł. W. Kragen. Kraków, Austeria 1995.
  • ---
  • Shore Marci, Kosmopolityzm, awangarda i utracona naiwność Europy środkowej, w: Nowoczesność jako źródło cierpień. Przeł. M. Sutowski. Warszawa, Krytyka Polityczna 2012.
  • ---
  • Vincenz Stanisław, Prawda starowieku. Obrazy, dumy i gawędy z Wierchowiny Huculskiej. Sejny, Pogranicze 2002.
  • ---
  • Wereszycki Henryk, Historia Austrii. Wrocław 1972, s. 301.
  • ---
  • Wiegandt Ewa, „po”, w: Z perspektywy końca wieku. Studia o literaturze i jej kontekstach. Red. J. Abramowska, A. Brodzka. Poznań, Rebis 1997.
  • ---
  • Wiegnadt Ewa, Austria Felix, czyli o micie Galicji w polskiej prozie współczesnej. Poznań, Bene Nati 1997.
  • ---
  • Wildstein Bronisław, Mistrz. Warszawa, świat książki 2004.
  • ---
  • http://www.kresy.pl/publicystyka,omowienia?zobacz/pollack-oprowadza-pogalicji-1 (data dostępu: 28 IV 2013).
  • ---
  • Wyka Kazimierz, Dwugłos o Schulzu. „Ateneum” 1939, nr 1.
  • ---
  • Zweig Stefan, Świat wczorajszy. Przeł. M. Wisłowska. Warszawa, PAX 1957, s. 158.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.ojs-doi-10_14746_p_2014_14_10960
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.