PL EN


2016 | 34 | 2 |
Article title

Postapokaliptyczna wizja człowieka w trylogii Dmitra Głuchowskiego: "Metro 2033", "Metro 2034", "Metro 2035"

Authors
Content
Title variants
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
W artykule przedstawiam różnorodne wyobrażenia człowieka w literackiej trylogii rosyjskiego pisarza Dmitrija Głuchowskiego, przedstawione w Metrze 2033, Metrze 2034 i Metrze 2035. Pisarz ukazał losy ludzi żyjących w korytarzach moskiewskiego metra po wojnie nuklearnej. Epicka forma, jaką Głuchowski nadał swojej wizji postapokaliptycznego świata, sprawia, iż postacie z jego powieści reprezentują bogate spektrum możliwych postaw człowieka wobec realiów alternatywnego świata „po końcu”. Artem, Hunter, Sasza czy Homer to postacie wykreowane na antybohaterów, jednakże mogą stać się również bohaterami nowego świata, o ile potrafią przetrwać i pokonać antropocentryczny sposób postrzegania świata. Głuchowski stworzył alternatywną wizję rzeczywistości zbudowaną na archetypicznych motywach walki dobra ze złem, piękna z brzydotą, przypominającą opowieści mitologiczne przedstawiające jak funkcjonuje nowy, postapokaliptyczny świat. Reguły nowej rzeczywistości różnią się od tych, do których przyzwyczajony jest czytelnik. Pisarz wprowadza wiele kulturowych odniesień do historii mitologicznych (Prometeusz, Syzyf, Marduk, Hiob), narracji literackich (Odyseja, Wehikuł czasu H. G. Wellsa, Nowy wspaniały świat A. Huxleya, czy Rok 1984 G. Orwella). Kwestia zmienionego rozumienia człowieczeństwa i relacje transgatunkowe są tematami, które w mojej opinii wprowadzają czytelnika w zagadnienia określane w nauce jako nowa humanistyka, skupione wokół kwestii poruszanych w debacie wokół posthumanizmu i postsekularyzmu, a także problemów, jakimi zajmuje się ekologia. Wyobrażenie człowieczeństwa w trylogii Głuchowskiego jest ukryte w mrocznych, tajemniczych i nieznanych korytarzach moskiewskiego metra oraz ludzkiej wyobraźni.
EN
This article presents a variety of images of a man in the literary trilogy by a Russian writer Dmitry Glukhovsky which he presented in Metro 2033, Metro 2034 and Metro 2035. The writer revealed the fate of the people living in the corridors of the Moscow subway after a nuclear war. The epic form which Glukhovsky gave his vision of a post-apocalyptic world, makes the characters of his novels represent a wide spectrum of possible attitudes of people in the alternative world “after the end.” Artem, Hunter, Sasha, or Homer appear to be anti-heroes. However, they can also become heroes of a new world, as long as they can survive and overcome the anthropocentric way of perceiving the world. Glukhovsky created an alternative vision of reality based on the archetypal motifs of struggle between good and evil, beauty and ugliness, which remind of mythological stories, in which he presents how the new, post-apocalyptic world works. The rules of the new reality are different from those to which the reader is accustomed. The writer introduces many cultural references to the mythological stories (Prometheus, Sisyphus, Marduk, Job), or literature narratives (Odyssey by Homer, The Time Machine by H.G Wells, Brave New World by A. Huxley or Nineteen Eighty Four by G. Orwell). In my opinion the issue of a revised understanding of humanity and trans-species relationships are topics which introduce the reader to the issues which in science are reffered to as a new humanities, and which are centered around the issues raised in the debate on post-humanism and post-secularism as well as the problems ecology deals with. Humanity, which Glukhovsky presents in his novels, is hidden in the dark, mysterious and unknown corridors in the Moscow subway and in the human imagination.
Year
Volume
34
Issue
2
Physical description
Dates
published
2016
online
2016-12-22
Contributors
References
  • Adorno W., Horkhaimer M., Dialektyka oświecenia, przeł. M. Łukasiewicz, Warszawa 2010.
  • Braidotti R., The Posthuman, Cambridge–Malden 2013.
  • Domańska E., Humanistyka afirmatywna: władza i płeć po Butler i Foucaultcie, „Kultura Współczesna”
  • 2014, nr 4, s. 117–129.
  • Eliade M., Kowale i alchemicy, przeł. A. Leder, Warszawa 2007.
  • Głuchowski D., Metro 2033, przeł. P. Podmiotko, Kraków 2010.
  • Głuchowski D., Metro 2034, przeł. P. Podmiotko, Kraków 2010.
  • Głuchowski D., Metro 2035, przeł. P. Podmiotko, Kraków 2015.
  • Graves R., Mity greckiej, przeł. H. Krzeczkowski, Kraków 2009.
  • Guattari F., Schizochaosmoza, przeł. M. Gusin, „Kronos” 2015, nr 4, s. 9–14.
  • Land N., Fanged Noumena: Collected Writings 1987–2011, Nowy Jork 2011.
  • Levinas E., Całość i nieskończoność, przeł. M. Kowalska, J. Migasiński, Warszawa 2002.
  • Mackey R., Nick Land – antyhumanistyczny eksperyment, przeł. K. Rychter, „Kronos” 2015, nr 3, s. 94–102.
  • Nietzsche F., Z genealogii moralności, przeł. G. Sowiński, Kraków 2011.
  • Parandowski J., Mitologia i wierzenia Greków i Rzymian, Poznań 1987.
  • Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu. Biblia Tysiąclecia, [na:] http://biblia.deon.pl/ [data dostępu:
  • 10.04.2016].
  • Schipper M., Na początku nie było nikogo: jak pojawili się ludzie?, przeł. R. Pucek, Warszawa 2012.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.ojs-doi-10_17951_ff_2016_34_2_77
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.