PL EN


2014 | 10 |
Article title

Analiza krytyczna idei postępu historycznego

Content
Title variants
Languages of publication
PL
Abstracts
PL
W artykule przedstawiona jest analiza krytyczna idei postępu historycznego. Pokazana jest analogia tej idei z pojęciem postępu w życiu indywidualnym, a także jej kontekst aksjologiczny. Wskazane też są konieczne warunki praktycznej realizacji tej idei. Sam postęp  jest  zdefiniowany  jako  wzrastające  pod  względem  aksjologicznym   harmonizowanie różnych praktyk życia. W konkluzjach artykułu twierdzi się, że idea postępu nie może być prawomocnie zastosowana do procesu historycznego, ponieważ w historii nie ma jednego podmiotu, który mógłby świadomie i celowo harmonizować różne dziedziny tego, co historyczne.
DE
Im Artikel wird die kritische Analyse der Idee des historischen Fortschritts dargestellt. Gezeigt werden die Analogie dieser Idee mit dem Begriff des Fortschritts im individuel- len Leben sowie ihr werttheoretischer Kontext. Des weiteren wird auf die nötigen Bedin- gungen der praktischen Verwirklichung dieser Idee hingewiesen. Der Fortschritt selbst wird als eine in werttheoretischer Hinsicht wachsende Harmonisierung verschiedener Lebenspraktiken definiert. Abschließend wird behauptet, dass die Idee des Fortschritts nicht wirksam für den historischen Prozess angewandt werden kann, weil es in der Ge- schichte nicht ein einziges Subjekt gibt, das bewusst und zielsicher verschiedene Bereiche des Historischen harmonisch gestalten könnte.
EN
This article presents a critical analysis of the idea of historical progress. The analogy between that idea and the notion of progress in individual lives, as well as its axiological context, is demonstrated. The necessary conditions for a practical realization of this idea are also indicated. Progress itself is defined as an axiological increase in the harmonization of different life practices. The article concludes that the idea of progress cannot be lawfully applied to the historical process, because in history there is no singular subject that might consciously and deliberately harmonize various areas of that which is historical.
Year
Issue
10
Physical description
Dates
published
2014
online
2015-04-20
Contributors
References
  • Literatura: Krasnodębski Z., Upadek idei postępu, PIW, Warszawa 1991;
  • Kuderowicz Z., Filozofia dziejów, Wiedza Powszechna, Warszawa 1983;
  • Löwith K., Historia powszechna i dzieje zbawienia. Teologiczne przesłanki filozofii dziejów, tłum. J. Marzęcki, Wydawnictwo Antyk, Kęty 2002;
  • Niemczuk A., Filozoficzna świadomość kryzysu kultury (XIX-XX w.), [w:] W kręgu pesymizmu historycznego, red. Z. J. Czarnecki, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1992, s. 71–105;
  • Niemczuk A., Stosunek wartości do bytu. Dociekania metafizyczne, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2005;
  • Niemczuk A., Traktat o złu, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2013;
  • Popper K., Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie, tłum. H. Krahelska, Wydawnictwo PWN, Warszawa 1993.
  • Rickert H., Die Probleme der Geschichtsphilosophie. Eine Einführung, wyd. 3 poprawione, Carl Winters Universitätsbuchhandlung, Heidelberg 1924.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.ojs-doi-10_17951_kw_2014_10_7
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.