PL EN


2019 | 38 | 4 |
Article title

Poczucie tożsamości osób w wieku późnej dorosłości na przykładzie południowej części pogranicza polsko-czeskiego

Content
Title variants
Languages of publication
EN
Abstracts
EN
Identity is created throughout the whole life of a person, however, after sixties self-perceptions undergoes significant metamorphosis. At the stage of development, a human being searches for contacts with another person, finds aspects in common, things which may connect, and uniqueness and otherness of a person are moved to the background. The research and deliberating about the issue of identity creation are based on distinguishing aspects whichare identical and those which are different. The study is a statement of a research conducted in Cieszyn and Czech Cieszyn – the southern part of Polish – Czech borderline. Quantity and quality strategies were used as complimentary ones. The aim of deliberating was to know the sense of identity among people in their late adulthood who reside Polish and Czech parts of Cieszyn Silesia. The results of research conducted allow to notice similarities and differences in sense of identity declarations amongpeople in their late adulthood who live in Cieszyn and Czech Cieszyn. Identity creation is a long-term process, time-consuming, contemplative, with elements of inner retrospection. People in their late adulthood develop their sense of identity against the background of differenced which are noticed in their childhood, adolescence, youth, and adulthood.
PL
Tożsamość kształtuje się przez całe życie jednostki, jednak po 60. roku życia postrzeganie samego siebie ulega znaczącym przeobrażeniom. Na tym etapie rozwoju człowiek szuka kontaktów z drugą osobą, odnajduje to, co wspólne, co łączy, na dalszy plan schodzi niepowtarzalność i odmienność jednostki. Badania oraz rozważania nad problemem kształtowania się tożsamości bazują na dokonaniu rozróżnienia między tym, co identyczne a tym, co odmienne. Opracowanie jest komunikatem z badań przeprowadzonych w Cieszynie oraz Czeskim Cieszynie – południowej części pogranicza polsko-czeskiego. Strategia ilościowa i jakościowa zastosowano jako komplementarne względem siebie. Celem podjętych rozważań było poznanie poczucia tożsamości osób w wieku późnej dorosłości żyjących w polskiej oraz czeskiej części Śląska Cieszyńskiego. Wyniki przeprowadzonych badań pozwalają dostrzec podobieństwa i różnice w deklaracjach poczucia tożsamości osób w wieku późnej dorosłości żyjących w Cieszynie oraz Czeskim Cieszynie. Kształtowanie się tożsamości to proces długotrwały, czasochłonny, refleksyjny z elementami wewnętrznej retrospekcji. Osoby w wieku późnej dorosłości kształtują swoje poczucie tożsamości na tle różnic, które dostrzegają w okresie dzieciństwa, adolescencji, młodości oraz dojrzałości.
Year
Volume
38
Issue
4
Physical description
Dates
published
2019
online
2019-12-30
Contributors
References
  • Chlebowczyk J., 1983, O prawie do bytu małych i młodych narodów: kwestia narodowa i procesy narodotwórcze we wschodniej Europie środkowej dobie kapitalizmu (od schyłku XVIII do początków XX w). Warszawa-Kraków, WN PWN.
  • Erikson E.H., 2012, Dopełniony cykl życia. Wersja rozszerzona o nowe rozdziały autorstwa Joan M. Erikson poświęcone dziewiątemu etapowi rozwoju osobowości człowieka. Gliwice, Wydawnictwo HELION .
  • Ferguson G.A., Takane Y., 2004, Analiza statystyczna w psychologii i pedagogice. Warszawa, WN PWN.
  • Frankfort-Nachmias C., Nachmias D., 2001, Metody badawcze w naukach społecznych. Poznań, Wydawnictwo Zysk i S-ka.
  • Grabowska B., 2013, Poczucie tożsamości młodzieży uczącej się w szkołach z polskim językiem nauczania na Białorusi, Ukrainie, i w Republice Czeskiej. Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek.
  • Griese M., 1996, Socjologiczne teorie młodzieży. Wprowadzenie. Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
  • Guilford J.P., 1960, Podstawowe metody statystyki w psychologii i pedagogice. Warszawa, WN PWN.
  • Harwas-Napierała B., Trempała J., 2002, Psychologia rozwoju człowieka. Charakterystyka okresów życia człowieka. Warszawa, WN PWN.
  • Havighurst R.J., 1981, Developmental Tasks and Education. New York-London, Longman.
  • Januszewska-Jurkiewicz J., 2001, Zaolzie w polityce rządu i opinii społeczeństwa polskiego (1925–1937). Katowice, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
  • Kłoskowska A., 1996, Kultury narodowe u korzeni. Warszawa, WN PWN.
  • Lewowicki T., 1994, Poczucie tożsamości narodowej młodzieży – stałość i zmienność. W: T. Lewowicki (red.), Poczucie tożsamości narodowej młodzieży. Studium z pogranicza polsko-czeskiego. Cieszyn, Uniwersytet Śląski – Filia w Cieszynie, 133.
  • Nikitorowicz J., 1995, Pogranicze, tożsamość, edukacja międzykulturowa. Białystok, Wydawnictwo „Trans Humana”.
  • Nikitorowicz J., 1997, Szanse i zagrożenia tożsamości rodzinnej na pograniczu kultur. W: J. Nikitorowicz (red.), Rodzina wobec wyzwań edukacji międzykulturowej. Białystok, Wydawnictwo „Trans Humana”, 66–71.
  • Nikitorowicz J., 2000, Młodzież pogranicza kulturowego Polski, Białorusi i Ukrainy wobec integracji europejskiej. Białystok, Wydawnictwo „Trans Humana”.
  • Nikitorowicz J., 2001, Wielopłaszczyznowa i ustawicznie kreująca się tożsamość w społeczeństwie wielokulturowym a edukacja międzykulturowa. W: J. Nikitorowicz, M. Sobecki, D. Misiejuk (red.), Kultury tradycyjne a kultura globalna. Konteksty edukacji międzykulturowej. Białystok, Wydawnictwo „Trans Humana”, 15–35.
  • Nikitorowicz J., Misiejuk D., Sobecki M., 2005, Region, Tożsamość, Edukacja. Białystok, Wydawnictwo „Trans Humana”.
  • Nikitorowicz J., Tożsamość. W: T. Pilch (red.), Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku, t. 6. Warszawa, Wydawnictwa Akademickie „Żak”, 754.
  • Pilch T., Bauman T., 2001, Zasady badań pedagogicznych. Strategie ilościowe i jakościowe. Warszawa. Wydawnictwo Akademickie „Żak”.
  • Rembierz M., 1999, Źródła i dylematy tożsamości. „Colloquia communia” Tożsamość człowieka wobec życia i śmierci, nr 2, 14.
  • Rubacha K., 2008, Metodologia badań nad edukacją. Warszawa. WAiP.
  • Sobecki M., 2007, Kultura symboliczna a tożsamość. Studium tożsamości kulturowej Polaków na Grodzieńszczyźnie z perspektywy edukacji międzykulturowej. Białystok, Wydawnictwo „Trans Humana”, 119.
  • Suchodolska J., 1999, Edukacja na pograniczu wobec wielokulturowości – na przykładzie Śląska Cieszyńskiego. W: J. Nikitorowicz, M. Sobeckie (red.), Edukacja międzykulturowa w wymiarze instytucjonalnym. Białystok, Wydawnictwo „Trans Humana”, 147.
  • Szacki J., 2004, O tożsamości (zwłaszcza narodowej). „Kultura i Społeczeństwo”, nr 3, 11–12.
  • Taylor C., 1995, Źródła współczesnej tożsamości. W: C. Taylor (red.), Tożsamość w czasach zmiany. Rozmowy w Castel Gandolfo. Kraków, Warszawa, Wydawnictwo Znak, Fundacja im. Stefana Batorego, 9–21.
  • Witkowski L., 1988, Tożsamość i zmiana (wstęp do epistemologicznej analizy kontekstów edukacyjnych). Toruń, Wyd. UMK, 113 i nn.
  • Wrzesień W., 2007, Czy pokoleniowość nam się nie przydarzy? Kilka uwag o współczesnej polskiej młodzieży. „Nauka”, nr 3, 132.
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.ojs-doi-10_17951_lrp_2019_38_4_9-23
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.