PL EN


2020 | 15 | 1(55) | 9-22
Article title

Spotkanie dziecka z kulturą audiowizualną: obraz konstytuujący się w rodzicielskim dyskursie o dziecięcej codzienności

Content
Title variants
EN
Children's Encounters with Audio-Visual Culture: Image Forming in Parental Discourse about the Everyday Life of Children
Languages of publication
PL
Abstracts
EN
The paper deals with the issue of the presence of audio-visual culture in the child’s everyday life as seen from the parents’ perspective. Children spend a lot of time watching television or other screen media. The media reality, by offering a variety of content and forms of communication, ease of reception, image variability, and ludicity, is one which is attractive for children. However, an audiovisual experience of the world is not without significance for developing cultural competence. Parents, guided by concern for their children, usually regulate the accessibility of the media and become involved in family media education. They may take on a variety of roles, perhaps actively introducing the child to the screen culture, or allow them for lonely, hours long interactions with it. The paper describes parents’ perception of television in their child’s everyday life based on the author’s own study. It was assumed that the meanings attributed to the media reality by parents are determined by the experience gathered by the child. The content of the statements made available on Internet discussion forums was analysed. The analysis was aimed at reconstructing the type of conceptual frameworks held by parents through which they conceptualize the contexts of the functioning of television in children’s everyday life. The author sought answers to the question of what areas of screen culture they make available to children at preschool age, and what might be the motives for the choices made. The analysis revealed the ways in which parents intervene in their children’s television viewing and the meanings attributed to practices considered to be appropriate in organizing contact with television. In the discussion, the results obtained were referred to the problem of placing the child in a role usually reserved for the daily practices of adults.
PL
Tekst dotyczy problematyki obecności kultury audiowizualnej w codzienności dziecka widzianej z perspektywy rodziców. Oglądaniu telewizji czy innych mediów ekranowych dzieci poświęcają wiele czasu. Rzeczywistość medialna, oferując zróżnicowane treści i formy przekazu, łatwość odbioru; ludyczność jest atrakcyjna dla dzieci. Audiowizualne doświadczanie świata nie pozostaje bez znaczenia dla rozwijającej się kompetencji kulturowej. Rodzice, kierując się troską o dziecko, zazwyczaj regulują dostępność mediów, angażują się w rodzinną edukację medialną. Mogą przyjmować zróżnicowane role: aktywnie wprowadzać w kulturę ekranu lub pozwalać na samotne, wielogodzinne obcowanie z nią. W odwołaniu do wyników badań własnych opisano sposoby postrzegania przez rodziców telewizji obecnej w codzienności dziecka. Założono, że znaczenia nadawane rzeczywistości medialnej przez rodziców wyznaczają doświadczenia gromadzone przez dziecko. Analizie poddano treść wypowiedzi udostępnianych na internetowych forach dyskusyjnych. Miało to na celu odtworzenie rodzaju ram pojęciowych posiadanych przez rodziców, za pomocą których konceptualizują konteksty funkcjonowania telewizji w dziecięcej codzienności. ­Poszukiwano odpowiedzi na pytania, jakie obszary kultury ekranu udostępniają dziecku w wieku przedszkolnym rodzice oraz jakie mogą być motywy podejmowanych wyborów. Analiza ujawniła sposoby interwencji rodziców w oglądanie telewizji przez dzieci oraz znaczenia przypisywane praktykom uznawanym za celowe w organizowaniu kontaktu z telewizją. W dyskusji otrzymane wyniki odniesiono do problemu umiejscawiania dziecka w codziennych praktykach dorosłych.
Year
Volume
15
Issue
Pages
9-22
Physical description
Dates
published
2020-05-12
Contributors
References
  • Berger P.L.; Luckmann T. (2010). Społeczne tworzenie rzeczywistości. Traktat z socjologii wiedzy; tłum. J. Niżnik; Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
  • Bogunia-Borowska M. (2008). Codzienność życia społecznego – wyzwania dla socjologii XXI wieku; [w:] P. Sztompka; M. Bogunia-Borowska (red.); Socjologia codzienności; Kraków: Wydawnictwo Znak; s. 53-93.
  • Bogunia-Borowska M. (2019). Kamil czyli historia dojrzewania z nowymi mediami. Analiza krytycznej i kreatywnej postawy wobec mediów i kultury konsumpcyjnej; [w:] M. Bogunia-Borowska (red.); Współczesny świat dziecka. Media i konsumpcja; Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego; s. 13-26.
  • Buckingham D. (2008). Nowe media – nowe postaci dzieciństwa? Zmieniające się środowisko kulturowe dzieci w erze technologii cyfrowej; [w:] M. J. Kehily (red.); Wprowadzenie do badań nad dzieciństwem; tłum. M. Kościelniak; Warszawa: Wydawnictwo WAM; s. 151-169.
  • Chyła W. (1999). Kultura audiowizualna. W stulecie ekranu w kulturze; Poznań: Wydawnictwo Fundacji Humaniora.
  • Czerepaniak-Walczak M. (2011). „Świat życia” jako kategoria pedagogiczna; „Przegląd Pedagogiczny”; nr 1(25); s. 152-168.
  • Grzeszczyk E. (2009). Jak pochwycić rozmówcę w sieci; czyli wywiady przeprowadzane przez Internet jako technika socjologii jakościowe użyteczna w badaniu życia codziennego; [w:] M. Bogunia-Borowska (red.); Barwy codzienności. Analiza socjologiczna; Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar; s. 322-340.
  • Hawarth D. (2008). Dyskurs; tłum. A. Gąsior-Niemiec; Warszawa: Oficyna Naukowa.
  • Hopfinger M. (2002). Wprowadzenie; [w:] M. Hopfinger (red.); Nowe media w komunikacji społecznej w XX wieku. Antologia; Warszawa: Oficyna Naukowa; s. 9-22.
  • Izdebska J. (2007). Dziecko w świecie mediów elektronicznych: niepokoje i nadzieje; Białystok: Trans Humana.
  • Juza M. (2007). Wiedza ekspercka a mądrość zbiorowa w komunikacji internetowej; „Studia Socjologiczne”; nr 3; s. 37-58.
  • Kołodziejczyk A. (2003). Dziecięca koncepcja fikcji; czyli co jest „na niby” w telewizji; Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  • Kövecses Z. (2011). Język; umysł; kultura. Praktyczne wprowadzenie; tłum. A. Kowalcze-Pawlik; M. Buchta; Kraków: Universitas.
  • Kubicka D.; Kołodziejczyk A. (2007). Psychologia wpływu mediów. Wybrane teorie; metody; badania; Kraków: Impuls.
  • Lemish D. (2008). Dzieci i telewizja. Perspektywa globalna; tłum. A. Sadza; Kraków: ­Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
  • Łaciak B. (1998). Świat społeczny dziecka; Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.
  • Ogonowska A. (2014). Edukacja telewizyjna jako forma edukacji kulturowej (ujęcie psychokulturowe); „Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis”; Studia de Cultura VI; nr 168; s. 68-79.
  • Pulak I. (2018). Zabawki w cyfrowym świecie – implikacje edukacyjne; „Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce”; t. 13; nr 3(49); s. 189-201; DOI: 10.35765/eetp.2019.1453.01.
  • van Dijk T.A. (2001). Badania nad dyskursem; [w:] T.A. van Dijk (red.); Dyskurs jako struktura i proces; tłum. G. Grochowski; Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN; s. 9-44.
  • Valkenburg P.M.; van der Voort H.A. (1995). The influence of television on children’s day dreaming styles: a one-year panel study; [w:] P.M. Valkenburg (red.); The impact of television on children’s imagination; Leiden: Center for Child and Media Studies; s. 127-150.
  • Wilk E. (2008). Wstęp; [w:] E. Wilk; I. Kolasińska-Pasterczyk (red.); Nowa audiowizualność – nowy paradygmat kultury; Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego; Kraków; s. 7.
  • Zwiernik J. (2002). Różne wymiary dziecięcej codzienności; [w:] D. Waloszek (red.); Nowe stulecie dziecka; Zielona Góra: ODN; s. 161-169.
  • Zwiernik J. (2005). „Globalny dzieciak”; [w:] J. Bińczycka; B. Smolińska-Theiss (red.); Wymiary dzieciństwa. Problemy dziecka i dzieciństwa w zmieniającym się społeczeństwie; Kraków: Impuls; s. 188-193.
  • Hopfinger M. (1992). Literatura w kulturze audiowizualnej; „Pamiętnik Literacki: czasopismo kwartalne poświęcone historii i krytyce literatury polskiej”; LXXXIII; 1992; z. 1; s. 98-113. http://bazhum.muzhp.pl/czasopismo/8/?idno=11592 (dostęp: 10.12.2019).
Document Type
Publication order reference
Identifiers
YADDA identifier
bwmeta1.element.ojs-doi-10_35765_eetp_2020_1555_01
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.