Full-text resources of CEJSH and other databases are now available in the new Library of Science.
Visit https://bibliotekanauki.pl

PL EN


2020 | 82 | 3 | 337-365

Article title

„Powołanie św. Mateusza” Caravaggia, czyli kto jest kim w obrazie i skąd to wiadomo?

Content

Title variants

EN
‘Calling of St Matthew’ by Caravaggio, Namely Who Is Who in the Painting and How Do We Know This?

Languages of publication

Abstracts

EN
Caravaggio’s painting Calling of St Matthew has been inciting vivid interest since its creation. Additionally, it is one of those works whose studying has been perfecting the methodology of art history. Despite the painting’s extensive studies what has remained controversial is such a basic issue as the identification of the protagonist: which of the figures in the painting is Matthew? Such a situation questions the appropriateness of to-date applied interpretation methods. This very issue is analysed against a general background: how do we know who is who in the painting, and a new justification of the traditional identification based on the presumptions resulting from the work’s contexts has been proposed.
PL
Obraz Powołanie św. Mateusza Caravaggia budził wielkie zainteresowanie już od czasu swojego powstania. Jest jednym z dzieł, na których badaniu doskonalone są metody historii sztuki. Mimo wielkiego dorobku badawczego, przedmiotem kontrowersji pozostaje nadal tak podstawowa kwestia, jak identyfikacja protagonisty: która z postaci na obrazie przedstawia Mateusza? Taka sytuacja stawia pod znakiem zapytania odpowiedniość dotychczas stosowanych metod interpretacji W artykule rozważono ten problem na generalnym tle: skąd w ogóle wiadomo kto jest kim w obrazie i zaproponowano nowe uzasadnienie tradycyjnej identyfikacji w oparciu o przesłanki wynikające z kontekstu dzieła.

Year

Volume

82

Issue

3

Pages

337-365

Physical description

Dates

published
2020

Contributors

  • Poznań, Instytut Historii Sztuki, Uniwersytet Adama Mickiewicza

References

  • Baglione, Giovanni. Le Vite de Pittori, Scultori et Architetti. Dal pontificato di Gregorio XIII del 1572. In fino a'tempi di Papa Urbano Ottavo nel 1642. Roma: Stamperia d’Andrea Fei, 1642.
  • Bellori, Giovanni Pietro. Le vite dei pittori, scultori ed architetti moderni. Roma: al Mascardi, 1672.
  • Bätschmann, Oskar. Einführung in die kunstgeschichtliche Hermeneutik. Die Auslegung von Bildern. Darmstadt: Wissenschaftliche Buchgesellschaft, 1984.
  • Bischoff, Bernhard. „Regensburger Beiträge zur mittelalterlichen Dramatik und Ikonographie.” W Bernhard Bischoff, Mittelalterliche Studien, t. 2, 156–168. Stuttgart: Hiersemann, 1967.
  • Bischoff, Bernhard. „Wendepunkte in der Geschichte der leteinischen Exegese im Frühmittelalter.” Sacris erudiri 6, nr 2 (1954): 189–281.
  • Bloch, Peter i Ursula Nilgen, Förster, Else. „Evangelisten.” W Reallexikon zur Deutschen Kunstgeschichte, t. 6, szp. 448–517. Stuttgart: Druckmüller, 1970.
  • Boromeusz, Karol św., „Pouczenia o budowie i wyposażeniu kościoła, 1577.” W Teoretycy, pisarze i artyści o sztuce 1500–1600, wybór i opracowanie Jan Białostocki, 403-404. Warszawa: PWN, 1985.
  • Braun, Josef. Tracht und Attribute der Heiligen in der deutschen Kunst. Stuttgart: Metzler, 1943.
  • Büchsel, Martin. „Das Christusporträt am Scheideweg des Ikonoklastenstreits im 8. und 9. Jahrhundert.” Marburger Jahrbuch für Kunstwissenschaft 25 (1998): 7–52.
  • Büchsel, Martin. Die Entstehung des Christusporträts. Bildarchäologie statt Bildhypnose. Mainz: Zabern, 2003..
  • Burgard, Peter. „The Art of Dissimulation. Caravaggio's Calling of St. Matthew.” Pantheon 56 (1998): 95–102
  • Czekalski, Stanisław. Intertekstualność i malarstwo. Problemy badań nad związkami międzyobrazowymi. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006.
  • Dionizjusz z Furny, Hermeneia czyli objaśnienie sztuki malarskiej. Tłumaczenie Ireneusz Kania. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2013.
  • Dodwell, Charles R. Pictorial Art in the West 800–1200. New Haven-London: Yale University Press, 1993.
  • Dwunastu. Pseudo Abdiasza Historie Apostolskie, opracowanie Marek Starowieyski. Kraków: Wydawnictwo WAM – Księża Jezuici, 1995.
  • Golahny, Amy. „Italian Art and the North. Exchanges, Critical Reception, and Identity, 1400–1700.” W A Companion to Renaissance and Baroque Art, redakcja Babette Bohn, James M. Saslow. 106–125. Chichester: Wiley-Blackwell, 2013.
  • Gombrich, Ernst H. „Icones symbolicae. Philosophies of Symbolism and their Bearing in Art.” W Id., Symbolic Images, 123–191. London: Phaidon Press, 1993.
  • Gombrich, Ernst H. „Introduction: Aims and Limits of Iconology.” W Id., Symbolic Images, 1-22. London: Phaidon Press, 1993.
  • Haake, Michał. „Powołanie św. Mateusza Caravaggia. Studium z hermeneutyki obrazu.” Artium Quaestiones 18 (2007): 37–115.
  • Haskell, Francis. Maler und Auftraggeber. Kunst und Gesellschaft im italienischen Barock. Köln: DuMont Reise Vlg., 1996.
  • Hass, Angela. „Caravaggio's Calling of St. Matthew Reconsidered.” Journal of the Warburg and Courtauld Institutes 51 (1988): 245–250.
  • Hess, Jacob. „Chronology of the Contarelli Chapel.” The Burlington Magazine 93, nr 579 (1951): 186–201.
  • Jäggi, Carola. Ravenna. Kunst und Kultur einer spätantiken Residenzstadt. Die Bauten und Mosaiken des 5. und 6. Jahrhunderts. Regensburg: Schnell & Steiner, 2016.
  • Jarzewicz, Jarosław. „Czy historia sztuki jest już historią?” W Historia sztuki dzisiaj. Materiały z LVIII Ogólnopolskiej Sesji Naukowej Stowarzyszenia Historyków Sztuki. Poznań 19–21 listopada 2009, redakcja Jarosław Jarzewicz, Janusz Pazder, Tadeusz Żuchowski, 29–35. Warszawa: Stowarzyszenie Historyków Sztuki, 2010.
  • Jarzewicz, Jarosław. „O obrazach, o naturze i innych fundamentalnych kwestiach.” Artium Quaestiones 23 (2012): 269–286.
  • Kessler, Herbert i Johanna Zacharias. Rome 1300. On the Path of the Pilgrim. New Haven-London: Yale University Press, 2000.
  • Krasny, Piotr. Visibilia signa ad pietatem excitantes. Teoria sztuki sakralnej w pismach Roberta Bellarmina, Cezarego Baroniusza, Rudolfa Hospiniana, Fryderyka Boromeusza i innych pisarzy kościelnych epoki nowożytnej. Kraków: Universitas, 2010.
  • Lavin, Irving. „Caravaggio's Calling St. Matthew. The Identity of Protagonist.” W Id., Past and Present. Essays on Historicism in Art from Donatello to Picasso, 85–101. Berkeley-Los Angeles: University of California Press, 1993.
  • Lechner, Martin. „Matthäus Apostel und Evangelist.” W Lexikon der christlichen Ikonographie, redakcja Engelbert Kirschbaum, Wolfgang Braunfels, t. 7, szp. 588–601. Rom-Freiburg-Basel-Wien: Verlag Herder, 1994.
  • „Libri Carolini.” W Monumenta Germaniae Historica, Legum Sectio III, Concilia Tom II, Suplementum, edycja Hubert Bastgen. Hannover: Hahnsche Buchhandlung, 1924.
  • Mander, Karel van. Het schilder-boek. Haerlem, 1604.
  • Molanus, Joannes. „O historii świętych obrazów i wyobrażeń, aby były właściwie używane, a przeciw nadużyciom, cztery księgi, 1594.” W Teoretycy, historiografowie i artyści o sztuce 1600–1700, wybór i opracowanie Jan Białostocki, redakcja Maria Poprzęcka, Antoni Ziemba, 117–118. Warszawa: PWN, 1994.
  • Muszyński, Henryk bp. „Charyzmat natchnienia biblijnego.” W Wstęp ogólny do Pisma Świętego, redakcja ks. Jan Szlaga, 17–68. Poznań-Warszawa: Pallotinum, 1986.
  • Noack, Friedrich „Nebbia (Nebula), Cesare.” W Thieme-Becker: Allgemeines Lexikon der Bildenden Künstler, t. 25, 370. Leipzig: Verlag von E.A. Seemann, 1931.
  • Open the Gates of Paradise. The Benedictines in the Heart of Europe. Prague: National Gallery in Prague, 2015.
  • Panofsky, Erwin. „Ikonografia i ikonologia.” W Id., Studia z historii sztuki, opracowanie Jan Białostocki, 11–32. Warszawa: PIW, 1971.
  • Pericolo, Lorenzo. „Interpreting Caravaggio in the Second Half of the Twentieth Century: Between Galileo and Heidegger, Giordano Bruno and Laplanche.” W Caravaggio: Reflections and Refractions, redakcja Lorenzo Pericolo, David M. Stone, 301–320. Farnham: Routledge, 2014.
  • Pokorska, Małgorzata. „«Cibus oculorum». Uwagi o teorii dzieła sztuki w «Libri Carolini».” Folia Historiae Artium 27 (1991): 13–33.
  • „Postanowienia Soboru Trydenckiego. Dwudziesta piąta Sesja Soboru Trydenckiego, a dziewiąta i ostatnia za pontyfikatu Piusa IV rozpoczęta 3, a zakończona 4 dna grudnia 1563. O wzywaniu, czci, oraz relikwiach świętych i o świętych obrazach.” W Teoretycy, pisarze i artyści o sztuce 1500–1600, wybór i opracowanie Jan Białostocki, 391–392. Warszawa: PWN, 1985.
  • Prater, Andreas. „Matthäus und kein Ende? Eine Entgegnung.” Pantheon 53 (1995): 53-61.
  • Röttgen, Herwarth. „Giuseppe Cesari, die Contarelli-Kapelle und Caravaggio.” Zeitschrift für Kunstgeschichte 27, nr 3–4 (1964): 201–227.
  • Röttgen, Herwarth. „Die Stellung der Contarelli-Kapelle in Caravaggios Werk.” Zeitschrift für Kunstgeschichte 28, z. 1–2 (1965): 47–68.
  • Russo, Lucio. Zapomniana rewolucja. Grecka myśl naukowa a nauka nowoczesna. Tłumaczenie Ireneusz Kania. Kraków: Universitas, 2005.
  • Sandrart, Joachim von. L’Academia Todesca della Architectura Scultura et Pictura: Oder Teutsche Academie der Edlen Bau- Bild und Mahlerey-Künste. Nürnberg: Sandrart, Merian, 1675–1679.
  • Schade, Herbert. „Die Libri Carolini und ihre Stellung zum Bild.” Zeitschrift für katholische Theologie 79, nr 1 (1957): 69–78.
  • Schöne, Wolfgang. Über das Licht in der Malerei. Berlin: Gebr. Mann, 1954.
  • Sedlmayr, Hans. „Der Bilderkreis von Neu St. Peter in Rom.” W Id., Epochen und Werke, t. 2, 7–44. Wien-München: Herold, 1969.
  • Suckale, Robert. Die Hofkunst Kaiser Ludwigs des Bayern. München: Hirmer, 1993.
  • Tatarkiewicz, Władysław. Dzieje sześciu pojęć. Sztuka, piękno, forma, twórczość, odtwórczość, przeżycie estetyczne. Warszawa: PWN, 1976.
  • Vlam, Grace A. H. „The Calling of Saint Matthew in Sixteenth-Century Flemish Painting.” The Art Bulletin 59, nr 4 (1977): 561–570.
  • Voragine, Jakub de. Złota Legenda. Wybór. Tłumaczenie Janina Pleziowa, opracowanie Marian Plezia. Warszawa: Instytut Wydawniczy “PAX”, 1983.
  • Wilmart, André. „L'Exemplaire lyonnais de l'exposition de Florus sur les épîtres et ses derniers feuillets. Effigies des apôtres vers le début du Moyen Âge.” Revue Bénédictine 42 (1930): 73-76.
  • Wolter-von dem Knesebeck, Harald. Des Bischofs Gabe. Bernward von Hildesheim und sein Kostbares Evangeliar. Halle an der Saale: Universitätsverlag Halle-Wittenberg, 2018.

Document Type

Publication order reference

Identifiers

Biblioteka Nauki
16001613

YADDA identifier

bwmeta1.element.ojs-doi-10_36744_bhs_646
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.