Full-text resources of CEJSH and other databases are now available in the new Library of Science.
Visit https://bibliotekanauki.pl

PL EN


1994 | 2(4) | 57-74

Article title

Wartość wykształcenia a dążenia edukacyjne

Content

Title variants

EN
The Value of Education and Educational Aspirations

Languages of publication

PL

Abstracts

PL
W artykule zaprezentowano dążenia edukacyjne Polaków na tle doceniania wykształcenia z perspektywy społecznej i jednostkowej. Autorki wychodzą z założenia, że poziom wykształcenia społeczeństwa uwarunkowany jest nie tylko przez istniejący system szkolny i dostępność kształcenia, ale także przez aspiracje edukacyjne. Na podstawie danych empirycznych pochodzących z badań realizowanych w latach 1973 i 1993 oraz licznych badań nad problematyką dążeń edukacyjnych, prowadzonych w ostatnich dziesięcioleciach, Autorki wskazują na istnienie następujących zjawisk: a) wykształcenie w Polsce było i jest cenioną wartością, co sprzyja wysokim, upowszechniającym się aspiracjom edukacyjnym; b) dążenia edukacyjne nie były i nie są w pełni realizowane; c) zmiany zachodzące w ostatnich latach w szkolnictwie, zwłaszcza zniesienie centralnego limitowania przyjęć oraz wzrost liczby kształconych na poziomie średnim i wyższym, są zgodne z oczekiwaniami społecznymi; d) dążenia dotyczące kierunków kształcenia dość silnie tkwią w tradycyjnej strukturze zawodowej i szkolnej tylko niektóre nowe formy kształcenia oraz dyscypliny dające lepsze perspektywy na rynku pracy są uwzględniane w deklarowanych życzeniach edukacyjnych. Wynika stąd potrzeba tworzenia lub odbudowy sprawnego systemu preorientacji szkolno-zawodowej, dzięki któremu osoby aspirujące do kształcenia poznałyby różne dostępne drogi realizacji swoich dążeń, a wiedza o coraz bardziej zróżnicowanym i ciągle zmieniającym się systemie edukacji byłaby kompetentnie upowszechniana.
EN
On the ground of empirical data collected in 1973 and 1993 studies as well as other studies focusing on the educational aspirations, the authors argue that education was and still remains the highly appreciated value, which promotes the high and stretching educational aspirations. The educational aspirations in the past were not and still remain incompletely fulfilled. The transformations that occurred in educational sector during the recent years, and especially the abolishment of the centrally determined access limits and growth of the volume of the middle and higher schools graduates comply with the social expectations. The educational aspirations with regard to the specialities, are strongly rooted in the traditional vocational and educational structures; only some of the new forms of education and disciplines, that is, these providing good position on the job market are considered in the declared educational wishes. The need for construction or reconstruction of the efficient system of educational and vocational orientation is determined by this fact. Such the system could provide individuals aspiring to education, with the knowledge regarding different ways of attaining the aspirations, and the knowledge about the more and differentiated and constantly under change, educational system would be proficiently disseminated.

Keywords

Year

Issue

Pages

57-74

Physical description

Dates

published
2016-01-17

Contributors

  • Uniwersytet Warszawski
  • Uniwersytet Warszawski

References

  • Białecki 1.1982 Wybór szkoły a reprodukcja struktury społecznej. Wrocław: Ossolineum.
  • Borowicz R. 1983 Zakres i mechanizmy selekcji w szkolnictwie. Warszawa: PWN.
  • Edukacja... 1993 Edukacja w okresie transformacji. Warszawa: IFIS PAN.
  • Gulczyńska H., Jastrząb-Mrozicka M. 1993 Wartość wykształcenia w polskim społeczeństwie. „Serwis Informacyjny CBOS”, nr 12.
  • Gulczyńska H., Jastrząb-Mrozicka M., 1994 Aspiracje edukacyjne polskiego społeczeństwa (przemiany i uwarunkowania). Warszawa: CBPNiSzW (maszynopis).
  • Jastrząb-Mrozicka M. 1974 Społeczne procesy wyboru studiów wyższych. Warszawa: PWN.
  • Jastrząb-Mrozicka M., Wnuk-Lipińska E. 1991 Wyższa uczelnia w nowej sytuacji ustrojowej. „Dydaktyka Szkoły Wyższej”, nr 4.
  • Kowalski S. 1974 Socjologia wychowania w zarysie. Warszawa: PWN,
  • Kształtowanie... 1979 Kształtowanie systemu kwalifikowania kandydatów na studia wyższe. Warszawa: PWN.
  • Kupisiewicz Cz. 1978 Przemiany edukacyjne w świecie na tle raportów oświatowych. Warszawa: Wiedza Powszechna.
  • Kupisiewicz Cz. 1980 Przemiany i tendencje rozwojowe szkolnictwa wyższego w krajach uprzemysłowionych w latach 1945-1980. Lódź: PWN.
  • Najduchowska H. 1985 Aspiracje edukacyjne maturzystów Warszawy. Warszawa-tódź: PWN.
  • Najduchowska H. 1987 Aspiracje edukacyjne maturzystów Warszawy w roku 1984. Warszawa-Łódź: PWN.
  • Nowakowska I. 1977 Postawy społeczne wobec wykształcenia. Wrocław: Ossolineum.
  • Osiński J. 1977 Uwarunkowania społeczno-przestrzenne selekcji młodzieży do studiów wyższych. Warszawa: PWN.
  • Paduszek J. 1989 Środowiskowe bariery w dostępie do szkół średnich w świetle analizy wyników egzaminów wstępnych do tych szkół w województwie radomskim w latach 1982, 1983 i 1984. Warszawa: Instytut Socjologii UW, zeszyt 45.
  • Paduszek J. 1991 Nierówności społeczne a egalitaryzacja oświaty. Warszawa: Instytut Socjologii UW, zeszyt 52.
  • Rekrutacja... 1973 Rekrutacja młodzieży na studia wyższe. Warszawa; PWN.
  • Reszke I. 1972 Społeczne uwarunkowania wyboru szkoły zawodowej i odpływu uczniów ze szkół, Wrocław: Ossolineum.
  • Szczepański M. 1988 Procesy selekcyjne w szkolnictwie ogólnokształcącym. Warszawa: PWN.
  • Wiśniewski W. (red.) 1984 Oświata w społecznej świadomości. Warszawa: MAW.
  • Wójcicka M. 1993 Skutki reform edukacyjnych. „Nauka i Szkolnictwo Wyższe” , nr 1.

Document Type

Publication order reference

Identifiers

YADDA identifier

bwmeta1.element.ojs-issn-1231-0298-year-1994-issue-2_4_-article-4351
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.