PL
CEL NAUKOWY: Celem artykułu jest przedstawienie wpływu procesów integracyjnych na zmniejszanie zewnętrznych barier internacjonalizacji przedsiębiorstw w świetle rozważań teoretycznych oraz identyfikacja warunków prowadzenia działalności gospodarczej przedsiębiorstw w krajach członkowskich wybranych ponadregionalnych porozumień integracyjnych. PROBLEM I METODY BADAWCZY: Podstawowym problemem publikacji jest weryfikacja twierdzenia, iż wiele złożonych uwarunkowań, nie tylko związanych ze znoszeniem wpływa na umiędzynarodowienie przedsiębiorstw z krajów UE. Kwestia ta nabiera szczególnego znaczenia w przypadku nawiązywania porozumień o charakterze ponadregionalnym – transkontynentalnym, które łączą kraje o zróżnicowanych warunkach społeczno‑gospodarczych, politycznych i kulturowych. W artykule wykorzystano następujące metody badawcze: krytyczną analizę literatury przedmiotu, analizę danych statystycznych i danych publikowanych w międzynarodowych raportach. PROCES WYWODU: Pierwsza część dotyczy wpływu procesów integracyjnych na ograniczanie barier międzynarodowej ekspansji przedsiębiorstw, w szczególności MŚP. W drugiej analizuje się warunki prowadzenia działalności gospodarczej dla przedsiębiorstw w krajach należących do ponadregionalnych ugrupowań integracyjnych. W szczególności zwrócono uwagę na relacje UE z Mercosur, z USA i Kanadą oraz wybrane bariery polityczno‑prawne, a także czynniki kulturowe jako determinanty podejmowania decyzji o międzynarodowej działalności przedsiębiorstw. WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Analiza warunków prowadzenia działalności przez przedsiębiorstwa na obszarze omawianej grupy krajów potwierdza ich niejednorodność i konieczność szczegółowej analizy z punktu widzenia danego przedsiębiorstwa. Jednocześnie należy zauważyć zróżnicowany poziom ich ocen ratingowych, na podstawie których inwestorzy podejmują decyzje lokalizacyjne. Również analiza czynników kulturowych według Hofstedego wskazuje na duże zróżnicowanie w omawianej grupie krajów, co ma istotne znaczenie w procesie nawiązywania relacji oraz prowadzenia działalności na terenie danego państwa. WNIOSKI, INNOWACJE, REKOMENDACJE: Z przeprowadzonych rozważań wynika, że mimo likwidacji barier handlowych związanych z tworzeniem ponadregionalnych porozumień integracyjnych, przedsiębiorcy muszą pokonywać bariery prawno‑administracyjne i kulturowe ograniczające ich ekspansję zagraniczną na rynki Mercosur, USA i Kanady. Istnienie tych barier i związane z ich pokonaniem koszty powinny być uwzględnione w formułowanych przez te przedsiębiorstwa strategiach internacjonalizacji. W związku z tym prowadzenie pogłębionej analizy barier otoczenia istniejących w poszczególnych krajach może stanowić ważny kierunek badań z punktu widzenia europejskich przedsiębiorstw.