Il s’agit d’une analyse de l’enseignement du pape sur le mariage donné dans les catechèses des mercredis: 5 IX 1979 – 2 IV 1980; 11 XI 1981 – 9 II 1983; 23 V – 28 XI 1984. Leur titre commun est „Homme et femme, il les créa”. Cet enseignement constitut un regard nouveau de l’Eglise catholique sur la théologie du corps et la sexualité humaine. Il répond aux besoins du monde contemporain, en particulier aux attentes de la jeune génération. Il contribue en même temps à une meilleure compréhension du mariage chrétien comme communio personarum – communion des personnes. Cet article montre le lien profond entre la théologie du corps et celle du mariage chrétien en tant que sacrement. L’introduction explique ce lien et presente sous cet angle le contenu des catéchèses „Homme et femme, il les créa”. La réflexion de Jean Paul II est basée sur trois phrases clefs du Christ. Tout d’abord celle qui fait recours „au commencement” dans la discussion avec les pharisiens sur l’unité et l’indissolubilité du mariage (cf. Matt. 19,8; Marc 10,6-9). Ensuite les paroles du Christ sur „le désir” et „l’adultère du coeur” dans le sermon sur la motagne; enfin les paroles citées par les synoptiques sur la résurrection de la chair dans le monde à venir (cf. Matt. 2,30; Marc 12,25; Luc 20,35). Ces trois points de repère permettent au pape de développer un enseignement approfondi sur les origines bibiques de l’homme et de la femme, sur la communion qui existe entre eux et qui s’exprime aussi dans la „parole” et le „don” du corps, sur le mariage comme sacrement, sur l’importance du corps humain ressuscité. Notre article se limite à une analyse de la première partie des catéchèses de Jean Paul II „Homme et femme, il les créa”.
The methodology of scientifi c work is a crucial matter for the proper development of scientific research. The milieu of pastoral theologians has long been engaged in a discussion on the research method suitable to this theological discipline regarding both scholarly research and the preparation of diploma theses. After many years of quest, Rev. Prof. Ryszard Kamiński’s publication is a welcome aid for the beginning as well as advanced theologians.
PL
Metodologia pracy naukowej jest zagadnieniem bardzo istotnym dla właściwego rozwoju badań naukowych. W środowiskach pastoralistów od długiego już czasu prowadzona była dyskusja nad metodami badawczymi właściwymi dla tej dyscypliny teologicznej. Dotyczy to zarówno badań naukowych, jak i przygotowania prac promocyjnych (dyplomowych). Publikacja ks. prof. Ryszarda Kamińskiego jest oczekiwaną od wielu lat pomocą zarówno dla początkujących, jak i zaawansowanych teologów.
Dla teologii pastoralnej szczególne znaczenie ma dokument II Soboru Watykańskiego Gaudium et spes. W konstytucji tej znajdujemy stwierdzenie, że Kościół ma obowiązek odczytywać znaki czasu i interpretować je w świetle Ewangelii (por. nr 4). Jednym z takich znaków czasu doby obecnej jest niezwykle dotkliwy problem bezrobocia, z którym zmaga się większość krajów współczesnego świata. W Polsce problem ten pojawił się z całą ostrością po roku 1989, z chwilą przemian ustrojowych. Artykuł został podzielony na dwie części. W pierwszej znajduje się analiza zjawiska bezrobocia w Polsce po roku 1989. Istotna teza zawiera się w stwierdzeniu, że przejście od gospodarki sterowanej okresu komunistycznego do gospodarki wolnorynkowej, konieczne w państwie, które odzyskało wolność i demokrację, pociągnęło za sobą „rewolucję” na rynku pracy, a jego negatywnym skutkiem był gwałtowny wzrost bezrobocia – od 20 proc. (średnia krajowa) do ponad 40 proc. w niektórych regionach Polski. Poziom, zakres i negatywne skutki bezrobocia zależą od wielu czynników, zwłaszcza od wieku, płci, miejsca zamieszkania, poziomu wykształcenia. Polskie bezrobocie dotyka najbardziej młode pokolenie (18–34 lata) i powoduje masową emigrację zarobkową. Druga część artykułu zawiera refleksję na temat wpływu bezrobocia na życie małżeńskie i rodzinne, opartą na danych statystycznych i badaniach socjologicznych. Bezrobocie ma wiele negatywnych skutków nie tylko w odniesieniu do samego bezrobotnego, lecz także w stosunku do członków jego rodziny, zwłaszcza dzieci. Dotyczy to zdrowia fizycznego i psychicznego, więzi małżeńskiej, relacji rodzinnych. Znacznie utrudnia wychowanie i wykształcenie dzieci. Negatywne skutki bezrobocia wymagają przede wszystkim reakcji ze strony państwa: przeciwdziałania tym skutkom, tworzenia nowych miejsc pracy, pomocy społecznej w trudnych przypadkach. Także Kościół nie może być obojętny wobec tego problemu. Chodzi nie tylko o przedstawienie swojej doktryny społecznej, ale przede wszystkim oferowanie różnych form pomocy bezrobotnym i ich rodzinom.
The Apostolic constitution Gaudium et spes of the Second Vatican Council indicates its pastoral nature. This document places the matter of marriage and family as the first one among the important problems of the modern world and dedicates a significant portion of its reflection to it (nos. 47-52). The author of this article makes the point that this part had an essential influence on the concept and activity of pastoral care of the family in Poland. The teaching of the Second Vatican Council on marriage and family was later authoritatively interpreted and developed in Papal documents: Paul VI (mainly in the encyclical letter Humanae vitae) and John Paul II (especially in the Apostolic exhortation Familiaris consortio, the encyclical letter Evangelium vitae, and Letter to the Families). Papal teaching has allowed the pastoral care of the family to deeper understand the message of the Second Vatican Council and to better incorporate it into everyday life. But it was easier to present the doctrine of the Catholic Church on marriage and family than to convince the youth, betrothed and married couples to apply it in life. The first paragraph of the article contains an analysis of the new aspects of the Second Vatican Council’s teaching on marriage and family, the second paragraph studies the part of the apostolic constitution Gaudier et spes, entitled De matrimonii dignitate and shows its implications in the pastoral care of the family in Poland.
PL
II Sobór Watykański miał przede wszystkim charakter pastoralny, o czym świadczy konstytucja Gaudium et spes. Ten dokument kwestię małżeństwa i rodziny umieszcza na pierwszym miejscu wśród problemów palących współczesnego świata i poświęca jej obszerny fragment swojej refleksji (KDK 47-52). Autor w swoim artykule uzasadnia tezę, że ten właśnie fragment miał istotny wpływ na koncepcję i działalność duszpasterstwa rodzin w Polsce. Soborowe nauczanie na temat małżeństwa i rodziny znalazło miarodajną interpretację i rozwinięcie w dokumentach papieży: Pawła VI (głównie encyklika Humanae vitae) i Jana Pawła II (zwłaszcza adhortacja Familiaris consortio, encyklika Evangelium vitae, List do rodzin). Nauczanie papieskie pozwoliło duszpasterstwu rodzin głębiej zrozumieć sens przesłania soborowego oraz lepiej wcielić je w życie. Jednak łatwiej było przedstawić doktrynę Kościoła katolickiego w zakresie małżeństwa i rodziny, trudniej natomiast przekonać młodzież, narzeczonych i małżonków do zastosowania jej w życiu. Pierwsza część artykułu zawiera analizę nowych aspektów nauczania soborowego na temat małżeństwa i rodziny. Wymownym przykładem było przejście od czysto prawnego ujęcia istoty małżeństwa, zawartego Kodeksie Prawa Kanonicznego (CIC) z 1917 r. do koncepcji małżeństwa jako wspólnoty życia i miłości. W sposób wyraźny akcent został położony na miłości, jako istotnego elementu sakramentu małżeństwa. Jan Paweł II określił to terminem communio personarum. Swoiste credo polskiego duszpasterstwa rodzin zostało wyrażone w wystąpieniu Jadwigi i Jacka Pulikowskich – audytorów podczas Synodu Biskupów o rodzinie w 2015 r. Autor przytacza treść ich wystąpienia. Druga część artykułu analizuje fragment soborowego dokumentu Gaudium et spes, zatytułowany De matrimonii dignitate i ukazuje jego implikacje w polskim duszpasterstwie rodzin. Jest ono cennym dowodem troski Kościoła o tę podstawową komórkę każdego społeczeństwa, jaką stanowi rodzina.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.