The aim of the article is the analysis of public discourse concerning the reforms of science and higher education in Poland, the effects of which largely affect young researchers and determine their careers and future social status. The author treats these transformations as Habermas’ ’crisis’ resulting from the dominance of technocratic consciousness. This situation generates both specific scenarios written by politicians/ economists/experts/officials for young researchers, as well as certain adaptation strategies of the researchers themselves. The empirical part of the article is the analysis of the public discourse in ’Gazeta Wyborcza’ and ’Tygodnik Powszechny’ concerning the reforms of Polish science involving symbolic elites and young researchers.
PL
Przedmiotem artykułu jest analiza dyskursu publicznego dotyczącego reform nauki i szkolnictwa wyższego w Polsce, których skutki w dużej mierze dotykają młodych pracowników nauki, stając się wyznacznikiem ich karier i przyszłego statusu społecznego. Przemiany te traktuję jako Habermasowski „kryzys” wynikający z dominacji świadomości technokratycznej. Sytuacja ta generuje zarówno specyficzne scenariusze pisane przez polityków/ekonomistów/ekspertów/urzędników dla młodych naukowców, jak również określone strategie adaptacyjne samych zainteresowanych. Część empiryczną stanowi analiza dyskursu publicznego dotyczącego reform polskiej nauki z udziałem elit symbolicznych oraz młodych pracowników nauki tocząca się na łamach „Gazety Wyborczej” i Tygodnika Powszechnego”.
The aim of this article is to introduce a Polish reader to the communicological thought of Vilém Flusser. It analyses Flusser's understanding of discourse and dialogue categories in the context of his philosophy of communication, and also points out theirs roots, as well as outlines some general concepts, of which they are an essential components. Moreover, in the last part of article, I will try to present how the author of Towards a Philosophy of Photography is applying his considerations about discourse and dialogue to the assessment of contemporary political condition.
PL
Celem niniejszego artykułu jest przybliżenie polskiemu czytelnikowi komunikologicznej myśli Viléma Flussera. Analizie poddano Flusserowskie rozumienie kategorii dyskursu oraz dialogu w kontekście jego filozofii komunikacji, a także wskazano ich źródła oraz zarysowano bardziej ogólne koncepcje, których stanowią ważny składnik. Ponadto, w ostatniej części artykułu postaram się pokazać, w jaki sposób autor Ku filozofii fotografii aplikuje swoje rozważania nad dyskursem i dialogiem do diagnozy współczesnej kondycji politycznej.
Artykuł opisuje dyskurs i analizę dyskursu w perspektywie społeczno-pedagogicznej. Pokazuje też dylematy teoretyczne i metodologiczne dyskursu. Przedmiotem analizy jest dyskurs na temat reformy gimnazjów prowadzony w znaczących dziennikach i czasopismach. Koncentruje się on na pytaniu, jak reforma gimnazjów przedstawiana była w mediach zaliczanych do grupy konserwatywnej („Gazeta Polska”, „Gość Niedzielny”, „W Sieci”, „Tygodnik Niedziela”) oraz w dziennikach i tygodnikach, które prezentują liberalny punkt widzenia („Gazeta Wyborcza”, „Polityka”, „Newsweek”). W badaniach wykorzystano elementy analizy prasoznawczej połączonej ze śledzeniem mechanizmów manipulacji poznawczej, sterowania ludzkim umysłem, łączenia komunikacji z władzą (M. Castells).
EN
The paper contains media discourse analysis from a socio-pedagogical perspective. The paper reveals the theoretical and methodological dilemmas of discourse. The analysis concerns the discourse on reforms of lower secondary schools, published in well-established journals and daily press in Poland. It focuses on the question of how the reform of lower secondary schools was presented by the conservative press (“Gazeta Polska”, “Gość Niedzielny”, “W Sieci”, “Tygodnik Niedziela”) and compares it with the more liberal newspapers and magazines (Gazeta Wyborcza, Polityka, Newsweek). The research utilised elements of press studies, an investigation of the manipulation of public information and techniques of social engineering, connecting communication with power (M. Castells).
The article concerns problem of cultural analysis of Herta Müller’s literary works. The author, which received 2009 literary Nobel Prize, is one of the most influential German writers. It is a short presentation of the main issues showed in her literary output in comparison with critical studies.
PL
Artykuł skupia się na analizie kulturowej utworów Herty Müller. Autorka, która w 2009 roku otrzymała literacką Nagrodę Nobla, jest jedną z najbardziej wpływowych pisarek niemieckich. Tekst jest krótką prezentacją głównych zagadnień kulturowych przedstawionych w jej utworach wraz z porównaniem stanu badań.
This article presents how the discourse analysis can be used in the ethnic studies. The theoretical base of this study is developed with two varieties of Critical Discourse Analysis: the Vienna School (R. Wodak) and cognitive-oriented approach (T. van Dijk). The study is concerned with the press discourse of Polish-Jewish relations in the interwar Bialystok.
PL
Niniejszy artykuł przedstawia próbę zastosowania pojęcia dyskursu w badaniu zjawiska etniczności. Głównymi inspiracjami teoretycznymi były prace związane z dwoma nurtami krytycznej analizy dyskursu: szkołą wiedeńską (R. Wodak) oraz kognitywną analizą dyskursu (T. van Dijk). Zbadano jeden z historycznych przejawów publicznego dyskursu etnicznego dotyczącego stosunków polsko-żydowskich prezentowanych w międzywojennej lokalnej prasie w Białymstoku.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.