The causes of the global financial crisis are observed in the various aspects of the functioning of the financial system. It is pointed out that this was excessive bank lending, the development of modern financial instruments - derivatives, increasing role of securitization process, incorrect ratings of the financial instruments of the credit rating agencies, inadequate macroeconomic policies, in particular monetary and fiscal policies, development of the shadow banking market, increase in systemic risk or changes in the management of financial institutions. However, there is one more problem in the global economy. This is the growing importance of the financial sphere, which has started to affect and determine the real economy. This process, known as financialization also increases the risk of instability in the financial system and the role of banking institutions in maintaining the stability of the whole economy. The main aim of the study is to analyze the importance of the financialization process, which is observed in the global economy, in destabilizing the banking sector. The study also identifies its consequences for the framework of the modern banking sector and the functioning of individual banking institutions (original abstract)
Wzrost znaczenie sfery finansowej we wszystkich sferach aktywności gospodarczej określany jest mianem finansjalizacji (finansyzacji). Finansjalizacja to proces autonomizacji sfery finansowej w relacji do sfery realnej, a nawet uzyskiwania nadrzędności tej pierwszej w stosunku do drugiej. W wąskim rozumieniu finansjalizacja kojarzona jest z rosnącym znaczeniem działalności finansowej w aktywności ekonomicznej podmiotów niefinansowych. Kluczowym czynnikiem determinującym rozwój tego zjawiska był proces deregulacji i liberalizacji rynków krajów rozwiniętych, rozpoczęty w latach 70. XX w. Pojawiły się nowe, złożone instrumenty finansowe, wzrosła rola finansowych inwestorów instytucjonalnych. Finansjalizacja prowadzi do zasadniczych zmian w sferze zarządzania i własności dużych przedsiębiorstw. Narasta tendencja do skracania horyzontu czasowego podejmowanych decyzji inwestycyjnych, w analizie ekonomiczno-finansowej nadmiernemu wyeksponowaniu ulegają te uwzględniające przede wszystkim krótkookresową zyskowność. Złożoność problematyki finansjalizacji sprawia, iż jest ona identyfikowana i mierzona w sposób fragmentaryczny.
EN
The phenomenon of growing importance of financial sector is called financialization. This term refers to autonomization of financial services industry from the real economy. In the narrow sense it reflects the fact that proceeds from activities in financial markets constitute increasingly higher share of non-financial companies income. The key factor behind financialization is deregulation and liberalization of economies started in the seventies. Financialization leads to short-term goals dominating in the management of companies.
Using the paradigmatic example of Catalunya Banc, this paper analyses the Spanish varieties of the new financial engineering used to appropriate urban rent by home dispossession. It aims to contribute to the study of the new forms of financialization that have appeared since 2008. Particular attention is given to the role of the state, the emergence of private equity funds as global real estate owners and how this has translated into a wave of evictions due to mortgage foreclosures. In short, this article highlights the implications of the uneven development resulting from the exhaustion of the so-called Spanish model of accumulation during the real estate boom years.
I present five theses on the common within the context of the transformations of capitalist social relations as well as their contemporary global crisis. My framework involves ‘‘cognitive capitalism,’’ new processes of class composition, and the production of living knowledge and subjectivity. The commons is often discussed today in reference to the privatizationand commodification of ‘‘common goods.’’ This suggests a naturalistic and conservative image of the common, unhooked from the relations of production. I distinguish between commons and the common: the first model is related to Karl Polanyi, the second to Karl Marx. As elaborated in the postoperaista debate, the common assumes an antagonistic double status: it is boththe plane of the autonomy of living labor and it is subjected to capitalist ‘‘capture.’’ Consequently, what is at stake is not the conservation of ‘‘commons,’’ but rather the production of the common and its organization into new institutions that would take us beyond the exhausted dialectic between public and private.
PL
Przedstawiam pięć tez o dobru wspólnym w kontekście transformacji kapitalistycznych stosunków społecznych, jak również ich współczesnego globalnego kryzysu. Rama teoretyczna, w której osadzam swój tekst, odnosi się do „kapitalizmu kognitywnego”, nowych procesów składu klasowego oraz produkcji żywej wiedzy i podmiotowości. Mnogie dobra wspólne [the commons] omawiane są zwykle w odniesieniu do prywatyzacji i utowarowienia „wspólnych bogactw” [common goods]. Sugeruje to naturalistyczny i konserwatywny obraz tego, co wspólne, oderwany od stosunków produkcji. Odróżniam zatem dobra wspólne od dobra wspólnego: pierwszy model odnosząc do Karla Polanyiego, drugi do Karola Marksa. Zgodnie z rozstrzygnięciami debaty toczonej w kręgu postoperaismo, dobro wspólne wiąże się z antagonistycznym podwójnym statusem: jest zarazem planem autonomii żywej pracy i elementem podległym kapitalistycznemu „przechwytywaniu”. W konsekwencji, tym, o co toczy się gra, nie jest zachowywanie „dóbr wspólnych” [commons], ile raczej produkcja dobra wspólnego i jego organizacja w ramach nowych instytucji, która wyprowadziłaby nas poza wyczerpaną dialektykę tego, co publiczne, i tego, co prywatne.
Ekonomia heterodoksyjna interpretuje zjawiska endogeniczności podaży pieniądza oraz finansjalizacji, jak również związek przyczynowo-skutkowy zachodzący między nimi inaczej niż ekonomia głównego nurtu. Endogeniczność postrzega się tu jako trwałą i niezmienną cechę pieniądza, stanowiącą równocześnie determinantę finansjalizacji. Ta z kolei jest uznawana za przejściową i odwracalną aberrację, rodzącą jednak poważne zagrożenia dla stabilności gospodarek. Kwestie te zostały przeanalizowane przez pryzmat makroekonomicznej teorii obiegu pieniężnego, która stawia w centrum swojego zainteresowania zagadnienia pieniężne, głosząc przy tym tzw. endogeniczność naturalną.
EN
Heterodox economics interprets the phenomena of endogenous money supply and financialization, and the cause-and-effect relationship between them, in a way different than mainstream economics. Endogeneity is perceived here as a durable and constant feature of money, which constitutes at the same time a determinant of financialization. The latter, in turn, is considered as a temporary and reversible aberration, representing a serious thread for economic stability. These questions have been analysed from the angle of the macroeconomic theory of money supply, which focuses on monetary problems, declaring a so-called natural endogeneity.
Sekurytyzacja jest to proces polegający na wydzieleniu jednorodnych aktywów o niskiej płynności z bilansu firmy, najczęściej banku, i przekształcenie ich w płynne papiery wartościowe za pośrednictwem specjalnie do tego celu powołanego podmiotu. Umożliwiła ona przyspieszenie i znaczne zwiększenie rozmiarów inwestycji finansowych na rynku kapitałowym oraz dywersyfikację źródeł finansowania, przyczyniając się do wzrostu finansjalizacji gospodarki światowej. Jej niekontrolowany rozwój był jednak jedną z głównych przyczyn wybuchu globalnego kryzysu finansowego lat 2008-2009. Nastąpiło jej załamanie się, które jednak zostało przezwyciężone wskutek antykryzysowych i wspierających sekurytyzację działań. W żadnym z krajów nie osiągnęła ona jednak do tej pory wysokich, przedkryzysowych rozmiarów.
EN
Securitization is a process which relies on excluding of homogeneous assets with low liquidity from the balance of a company, most often a bank and conversion them into liquid securities through mediation of a special subject (special purpose vehicle). It made possible an acceleration and significant increase of financial investment and as a consequence real investment and liquidation of many formal barriers to win over the financial means on the capital market and diversification of financial sources. In this way it contributed to increase world economy financialization. But its uncontrolled development was one of the most important causes of the global financial crisis outbreak. It took place the dramatic slowdown the amount of securitization which however was overcame due to take up by the governments of the individual countries and international organisastions the anti-crisis and supportiving actions. But securitization after crisis in none of the countries in the world has achieved the high before crisis level.
Systemy gospodarcze kapitalizmu są zróżnicowane pod względem instytucjonalizacji jego wejść i wyjść do innych systemów społecznych. Integralność gospodarki rynkowej i jej stabilizacja zależą od instytucjonalizacji pieniądza. Głównym czynnikiem konwergencji systemowej jest adaptacja efektywnościowa właścicieli kapitału. Finansyzacja systemu gospodarczego to efekt adaptacji efektywnościowej. Nie ma ona charakteru progresywnego, ponieważ jej instytucjonalizacja jest niekompletna.
EN
Economic systems of capitalism are diversified in terms of the institutionalization of its entry and exit to other social systems. The integrity of market economy and its stabilization depends on the institutionalization of money. The main factor of system convergence is the efficiency adaptation of capital owners. The financialization of economic system is the result of an efficiency adaptation. It has no progressive character because its institutionalization is incomplete.
Mimo istnienia licznych negatywnych skutków procesu finansjalizacji w warunkach otwarte-go rynku i globalizacji, w Polsce zauważa się brak zainteresowania rzetelnymi, udokumentowa-nymi empirycznie badaniami dotyczącymi źródeł i przyczyn finansjalizacji oraz jej wpływu na wzrost gospodarczy i poziom życia ogółu mieszkańców. Uznając te problemy za istotne z punktu widzenia realizacji celów, jakie legły u podstaw integracji europejskiej, treścią opracowania jest charakterystyka źródeł finansjalizacji oraz jej skutków dla wzrostu gospodarczego i poziomu życia mieszkańców Polski jako kraju UE. W opracowaniu dokonuje się oceny stanu teorii w powyższym zakresie oraz zamieszcza się wyniki przeprowadzonych badań empirycznych.
EN
Despite evidence of numerous negative effects of the process of financialization in open mar-kets and under globalization, in Poland, there is a lack of interest in reliable, documented empiri-cal research on the sources and causes of financialization and its impact on economic growth and living standards of all residents. Recognizing these problems as important for the realization of objectives that were at the foundation of European integration, sources of financialization and its implications for economic growth and living standards of residents of Poland, as an EU country, were characterized. The state of theory in this area was assessed and the results of empirical research that was conducted were presented.
W artykule podjęto tematykę etyki zawodów związanych z rachunkowością – księgowego i biegłego rewidenta w kontekście zjawiska finansokracji. Rozważano charakter ich etyki. Poszukiwano odpowiedzi na pytanie, czy jest ona tworzona odgórnie i bazuje na ogólnych teoriach etycznych, czy też ma charakter etyki oddolnej, szczegółowej, bazującej na charakterystyce zawodów związanych z rachunkowością. W konsekwencji dążono do określenia zalet i wad przyjętego w polskiej gospodarce podejścia do etyki rachunkowości. Artykuł bazuje na studiach literaturowych, w szczególności monografii dotyczących etyki rachunkowości autorstwa polskich badaczy. Zbadano także zawartość przyjętych w Polsce dla rachunkowości kodeksów etyki, aktów prawnych regulujących rachunkowość, a także publikacji organizacji umocowanych do formułowania ocen w zakresie etyki.
EN
The paper presents the problems of ethics of accounting-related professions such as accountants and auditors in the context of financialization phenomena. The character of their ethics is investigated. The question whether it is “top-down” made and based on the general ethical theories or “bottom-up” made, specific and based on characteristic of accounting-related professions is addressed. As a consequence, the advantages and disadvantages of approach to accounting ethics existing in Polish business are explored. The article is based on literature study concerning especially books on accounting ethics written by Polish scientists. Also, the author analyses the content of accounting ethics codes which function in Poland, content of legal acts regulating accounting and the information provided by organizations which are legitimate to to formulate the judgements on ethics.
Artykuł zawiera krytykę materialistycznej koncepcji kapitału. Uzasadniono w nim tezę, że kapitał jest procesem, a nie zasobem dóbr potencjalnie wymiennych. Proces ten jest niesamoistny, ponieważ jego fundamentem bytowym są działania podporządkowane realizacji zysku. Jest bytowo niesamodzielny, gdyż występuje tylko w gospodarce towarowo-pieniężnej. Finansyzacja zmniejsza kapitał pieniężny.
EN
This article contains criticism of the materialist conception of capital. It substantiates thesis that capital is a process, not a resource of potentially exchangeable goods. This process is not inherent because its fundament of being is based on operations subordinated to profit-taking. It is also ontically dependent because the process happens only in Money-Goods Economy. Financialization reduces money capital.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.