Die Entstehung des ersten Teiles von Jes 1-39 ist bis heute trotz zahlreichen kritischen Untersuchungen mit vielen Hypothesen belastet; die Herkunft der übrigen Teile des Jes 1-39 ist ebenfalls nicht völlig klar. Auch konnte man bis jetzt keine befriedigende Erklärung des ganzen Buches Jes 1-66 finden, das aus drei verschiedenen Teilen besteht und unter Namen des großen Propheten des VIII. Jahrhunderts überliefert worden ist. Beide Probleme hängen eng zusammen, umso mehr daß der erste Teil durch mehrer spätere Zusätze ergänzt wurde. Während die vergangenen Jahrzehnten die Lösung in der Analyse von Jes 1-39 zumeist in Jes 1 suchten, weist die neuere Forschung auf den zweiten (Jes 40-55) oder gar dritten Teil (Jes 56-66) des ganzen Buches hin. Jes 1 wäre eine aktualisierende Zusammenfassung des ganzen Buches als eine der letzten Redaktionen der Schrift. Die endgültige Lösung des Problems bleibt noch aus und fordert die zeitgenössische Forschung auf zur weiteren Klärung einer ganzen Reihe von Einzelproblemen.
This article seeks to clarify the meaning of animal metaphors contained in Isa 31:4-5. Difficulties in interpreting these metaphors are associated with the Hebrew syntax as well as the proper reading of the symbolism of the characters and animals found within these verses. These issues also raise the question of the message of the whole prophecy: is it an oracle of doom or of salvation? The article provides an overview of previous attempts to explicate the metaphors and proposes a new interpretation of them. It turns out that Isaiah consciously and intentionally uses some ambiguous images and formulas in order to make a specific impression on the addresser. Such literary devices are characteristic of his statements from the last period of his activity (705–701 BC). The new interpretation of animal metaphors presented in this study also results from the structure of the oracle, which has emerged through the use of Hebrew rhetoric methods
The last phrase in Isa 6:1–13, in which critical exegesis sees an element of a post-exilic suplement to an existing text, communicates the thought of surviving the announced destruction of the little remainder referred to as the “holy seed.” The problem considered in the presented study is the meaning of the term “holy seed” in Isa 6:13bβ, the possible context and the historical motive for inserting this phrase into the text of Isa 6, as well as the place of this complementary interference in the historical process of formation of Isa 6. The article presents literary and historical-critical analyses of the terms “seed” and “holy people” relating to the people of God and Israel, especially the expression “holy seed,” which in the Old Testament, apart from Isa 6:13bβ, occurs only in Ezra 9:2, while it appears more often in the Book of Jubilees and in the Aramaic Levi Document. The results of the research lead to the thesis that the supplement in Isa 6:13bβ is a testimony to the last interferences in the composition of Isaiah, behind which stood literati from the Zadokite circles of the Hasmonean period. The prophetic statement in Isa 6:13bβ redefines Israel as God’s people, separate from other nations. For this people there is hope for survival in a small remnant that remains aware of its election and holiness, and faithful to the covenant. This remnant of the people will prove to be the holy seed.
The Masoretic version of Isa 28:1,3 speaks of the “drunkards of Ephraim”, while the Septuagint version mentions the “hirelings of Ephraim”. On the one hand, the difference can be easily explained: unvocalized שכרי אפרים enables a reading here of a word related to שׁכר (to be drunk) as well as to שׂכר (to hire). On the other hand, the scholarly discussion seems to ignore a quite surprising fact that the Greek translator decided to choose the less fitting interpretation of שכרי, considering the context of chap. 28. The paper attemps to ponder over possible reasons.
This study challenges the popular assumption that the prophetic understanding of the role of cult in the religion of Ancient Israel was essentially different from the Priestly source. First, it re‑evaluates and outlines the role of certain basic cultic concepts (namely sacrifice, impurity and holiness) from the Priestly source, and then applies them to the text of Isa 1, especially to the so‑called cult‑critical v. 10–17. No serious discrepancy emerges; in fact, reading Isa 1 through the lenses of the Priestly source seems to be more intelligible. Therefore, to label this text as cult‑critical is simply wrong. The currently in vogue dialectic negation approach to this and similar texts (emphasizing ethics over cult) is also misleading. Judging by Isa 1, the prophet understood cult essentially just like the priests. He was well aware of the grave danger when mixing it with impurity caused by sinful behaviour. His passionate cry for ethics and overall purity resulted from this concept of cult and from his desire to maintain the presence of the Holy One of Israel in her midst.
The paper concentrates around three religious and theological problems which occur in Is 1-39, i.e. the conception of God, the relation between Israel and Jahve, and the idea of the future regeneration. The source of Isaiah’s conception of God is the prophet's experience of the existence and salvatory will of Jahve within the frameworks of the prophetic revelation. The most important attributes of Jahve's will are: holiness, royal dignity and undivided sovereignty over the world. Israel appears in Is as a nation particularly linked with God. This relation has its roots in the calling of Abraham. The basic value for the nation is the Law by means of which God grants justice and law and order. Hence the prophet reprobates and reprimands Israel for trespassing the Law both in the religious and social sphere, and he calls on to them to repent and entirely stand for Jahve. The foundation of a multi-faceted regeneration which is going to take place is, according to Isaiah, the hitherto promisses and institutions made by God. Salvatory expectation is linked especially with Zion and the royal branch of David. The ideal Descendant of David as a future salvatory figure bears the characteristics which may later be termed as „messianic”.
This paper initially examines the importance of Isa 6:9–10 and its idea of divine hardening in the context of the entire Book of Isaiah. It consequently compares the Hebrew and the Greek version of Isa 6:9–10 and attempts to expose possible reasons on the part of the translator for his rendering of these difficult verses.
Die Visionsschilderung von Jes 6 ist in der Forschung der letzten Jahrzehnten Gegenstand verschiedener Auslegungen geworden. Die meisten Forscher sehen darin eine Berufungsvision oder gar Berufungsbericht des Propheten, andere dagegen bestreiten einen engeren Zusammenhang der Vision mit der Berufung oder betrachten die kebôb-jhwh-Vision als Rahmen für einen Botenauftrag des Jesaja. Die vorliegende Abhandlung sucht einen motivgeschichtlichen Nachweis zu erbringen, dass es um eine Inauguralvision geht, die aber die Züge einer prophetischen Berufungserzählung aufweist und als Legitimationsausweis gelten möchte. Es werden nacheinander solche Motive wie das der göttlichen Ratsversammlung, des göttliches Thrones, der Königswürde Jahwes und dessen Heiligkeit (das Trisagion) untersucht und als traditionelles – zumeist prophetisches – Gut erwiesen. Die Herrlichkeit Jahwes wird noch mit den traditionellen Zügen einer Theophanie dargestellt, überdies aber mit der Theologie der Heiligkeit (Entsündigungsvorgang) ergänzt. Die Verkünpfung der Vision mit dem sog. Verstockungsauftrag bietet ein schwieriges literargeschichtliches Problem, ferner bringt wieder mannigfache Deutungsversuche. Der Zusammenhang der Visionsbeschreibung mit dem Auftrag lässt sich kaum als sekundär nachweisen: es geht um ein Machtwort das die Antwort des Volkes herausfordert oder gar diese als negativ voraussetzt. Der negative Ausgang der prophetischen Mission Jesajas mag dabei angedeutet worden sein. Jes 6,12-13 bildet eine Nachinterpretation der Vision und des Verstockunsauftrags und zwar in zweilerlei Richtung: im Sinne einer totalen Vernichtung und mehr positiv als Grundlage der Hoffnung des entronnenen Restes.
This paper provides a survey of New Testament pericopes quoting or influenced by a Greek or by a Hebrew version of Isa 6:9–10. It then attempts to expose how Jerome in his commentary works with New Testament verses and other biblical parallels while he struggles to understand the difficult Hebrew text of Isa 6:9–10.
Isaiah shows how deceptive the trust of Israel to Egypt can be, which once was treated as the most important ally. However, God did not let to forget about himself. The nation, who went away so far from the Alliance and started to believe only in their own strength instead of Yahweh, will have to pay the price of their next leaving from the only God.In the meantime, as the prophet says, Egypt has to face Assyrian invasion and cruel deportations from the Assyria side. Isaiah realises, that Egypt, although in VIII century led lively diplomacy, now is not military involved. It is just a game leading to the weakening of the Assyria Monarchy, not to common, fair action. The next context presents Egypt as the one of the countries, where Jews live. God is going to gather the scattered nation with its raised right hand. Yahweh also makes, that there will be a peace and an internal Israel unity. Isaiah explains that God will never stop taking care of the chosen , when they will be coming back scattered.. The God will lower the rivers level for them to be able to cross them safely as it was in Mazes times. Yahweh is a special defender and carer of his nation, he is their only right superior. Israel will also be His servant, if it only turns to God. This moment is also mentioned by the prophet. By the scattering of Israel, pagan nations had the possibility to know the God truth, so they also have the chance for a salvation and getting the Yahweh blessing.In the history of Chosen Nation, Egypt always has its unchallengeable place. It was a salvation for Israel and a great joy, but it also was the reason of the fall and leaving from the only God. It was a fertile country, where hungry patriarch look for a shelter, as well as exiles and fugitives. Egypt was also the centre of culture and wisdom. It always was the model for Hebraist longing for a powerful country. On the other side it was a country of magic and idolatrous beliefs, which receded a lot of Israelis from the true faith.
PL
Izajasz ukazał, jak zwodnicze może być zbytnie zaufanie Izraela do Egiptu, który był wówczas traktowany jak najważniejszy, strategiczny sojusznik. Bóg jednak nie pozwolił o Sobie zapomnieć. Naród, który tak daleko odszedł od Przymierza i zaczął ufać jedynie we własne siły zamiast Jahwe, musiał ponieść konsekwencję swojego kolejnego odejścia od jedynego Boga.Tymczasem, jak przepowiadał prorok, Egipt czeka najazd asyryjski i okrutne deportacje ze strony Asyrii. Izajasz jasno zdawał sobie sprawę z tego, że Egipt, choć prowadził w VIII w. ożywioną dyplomację, to nie angażował się militarnie, więc chodziło mu tylko o rodzaj gry pozorów mającej na celu osłabienie mocarstwowości Asyrii, nie natomiast rzetelną wspólną akcję.Kolejny kontekst ukazuje Egipt jako jeden z krajów, gdzie żyła diaspora żydowska. Bóg miał zamiar zgromadzić rozproszony naród swoją podniesioną prawicą. Jahwe również w kolejnych wiekach sprawi, że zapanuje pokój i wewnętrzna jedność Izraela. Izajasz dawał do zrozumienia, że Bóg nigdy nie przestaje opiekować się swoimi wybranymi – gdy będą wracać z rozproszenia, Bóg obniży przed nimi nawet wody rzek, aby mogli bezpiecznie przechodzić przez ich nurty jak za czasów Mojżesza. Jahwe jest szczególnym obrońcą i opiekunem swojego narodu, jest jego jedynym właściwym zwierzchnikiem, natomiast Egipt również będzie Jego sługą, jeśli tylko się nawróci do Boga. Również taki moment zapowiada prorok; poprzez rozproszenie Izraela pogańskie narody miały możliwość poznania prawdy Bożej, wiec również i oni mają szansę na zbawienie i otrzymanie błogosławieństwa Jahwe.W historii narodu wybranego Egipt miał zawsze swoje niepodważalne miejsce. Był dla Izraela wybawieniem i wielką radością, ale też bywał powodem upadku i odejścia od jedynego Boga. Z jednej strony był to kraj urodzajny, w którym chronili się cierpiący głód patriarchowie, wygnańcy bądź uciekinierzy. Egipt był też ośrodkiem kultury i mądrości, zawsze pozostawał swoistym wzorem dla Hebrajczyków pragnących potężnego państwa. Jednak Egipt był też krajem czarów i wierzeń bałwochwalczych, które oddalały wielu Izraelitów od prawdziwej wiary.
Czy można wniknąć w sposób myślenia ludzi, nawet tych żyjących kilkaset lat temu? Czy biblistyka ma swoje miejsce w przestrzeni publicznej? Przesłanie prorockie pozostaje aktualne również obecnie, nawet po wypełnieniu proroctw mesjańskich. Zauważa się to na wielu płaszczyznach. Przede wszystkim przesłanie proroków porusza problemy,z którymi ludzkość boryka się pomimo upływu czasu. Ponadto przekazuje ono uniwersalne prawdy o Bogu, człowieku i świecie. Tekst biblijny można badać nowymi metodami, które odkrywają i potwierdzają przesłanie Pisma Świętego. Tak dzieje się choćby w przypadku metafory konceptualnej – metody przeniesionej do egzegezy z gruntu językoznawstwa kognitywnego. Właśnie owa metoda sprawia, że tzw. black box, czyli ludzki umysł, staje się dla badacza choć trochę bardziej przejrzysty. Wyniki analizy tekstu, dokonanej wspomnianą metodą, uzupełniają i potwierdzają wyniki dotychczasowych badań.
EN
Is it possible to penetrate people’s minds, even those who lived several hundred years ago? Does the Bible exegesis have its place in public space? The prophetic message remains as current as it is today, even after fulfilling the messianic prophecies. It is noticed on many levels. First of all, the message of the prophets raises problems that humanity has been struggling with despite the passage of time. In addition, it conveys universal truths about God, man and the world. The biblical text can also be explored with new methods that reveal and confirm the message of the Holy Scriptures. It happens also with the conceptual metaphor – the method transferred to the exegesis from cognitive linguistics. It is the method that makes the so-called black box, or the human mind, becomes even more transparent for the researcher. And the results of the text analysis, carried out with the aforementioned method, complement and confirm the results of previous research.
In the article I interpret musical motifs and images in the Book of Isaiah. The main musicological part of the text precede comments on biblical prophecy, symbolic acts (among them acts connected with music) and Isaiah, the prophet living in the VIII century BC. The research material – eleven passages where musical instruments are mentioned (ḥālîl, šōpār, tōp, kinnôr, nēbel), has been divided into three groups. In the first one (2 passages) I discuss the topos of shofar as the signalling tool, in the second (6 passages) I undertake research into ancient music performance practice. In the last group I examine three passages where musical instruments form parts of the simile, a figure of speech. All musical motifs and images are presented in broad biblical, theological and cultural contexts. Although the music in the Book of Isaiah is linked with drunkenness (Isaiah 5, 12, 24, 10), prostitution (Isaiah 23, 16), associated with the hostile powers (Isaiah 14, 1, 30, 32), it „sounds” ad maiorem Dei gloriam (Isaiah 30, 29, 38, 20), it is not unwanted art (non grata). The negative image of the music can not be associated with the shofar (Isaiah 18: 3, 27, 13, 58, 1).
PL
W prezentowanym artykule dokonuję interpretacji motywów i obrazów muzycznych w Księdze Izajasza, dziele zredagowanym w V wieku przed Chrystusem lub później, łączonym z imieniem wybitnego proroka z VIII wieku przed Chrystusem. Zasadnicze rozważania muzykologiczne poprzedzają uwagi na temat biblijnego profetyzmu, czynności symbolicznych, pośród nich muzyki oraz osoby samego proroka. Materiał badawczy – jedenaście fragmentów, w których wzmiankowane są instrumenty muzyczne (ḥālîl, šōpār, tōp, kinnôr, nēbel) został podzielony na trzy grupy. W pierwszej (2 fragmenty) omawiam topos rogu-narzędzia sygnalizacyjnego, w drugiej (6 fragmentów) podejmuję zagadnienia starożytnej praktyki wykonawczej. W ostatniej grupie (3 fragmenty) poddaję analizie fragmenty, w których instrumenty muzyczne pojawiają się w ramach konstrukcji semantyczno-stylistycznej, jaką jest porównanie. Wszystkie omawiane motywy i obrazy muzyczne zostały ukazane w szerokim kontekście biblijno-kulturowym. W rozważaniach nie zabrakło odniesień do innych ksiąg biblijnych. Tekst Biblii Tysiąclecia (wyd. 5, Poznań 2000), który został uzupełniony o nazwy hebrajskie, jest konfrontowany z innymi współczesnymi przekładami – Biblią Warszawską (1975) i Biblią Lubelską (1991–). Choć muzyka w Księdze Izajasza jest łączona z pijaństwem (Iz 5, 12; 24, 10), prostytucją (Iz 23, 16), kojarzona z wrogimi potęgami (Iz 14, 11; 30, 32), to – podkreślmy – „rozbrzmiewa” także ad maiorem Dei gloriam (Iz 30, 29; 38, 20), nie jest sztuką niechcianą (non grata). Z negatywnym obrazem muzyki nie można w żaden sposób łączyć rogu (Iz 18, 3; 27, 13; 58, 1).
Our understanding of any natural ecosystem includes not only a description of the species of plants and animals it encompasses, but also an analysis of the relationships involved, both between the species themselves and between each of them and their environment. The article attempts to answer such questions about the nature of the messianic peace outlined in Isa 11:6-8, an investigation based mainly on the activities and behaviors characteristic of the animals and human figures seen in this passage. Such an approach to the subject complements much previous scholarship, which includes numerous detailed analyses of the species named in Isa 11:6-8, as well as attempts to interpret their meaning. According to Isaiah, peace is not simply the absence of conflict but also involves the harmonious coexistence and cohabitation of people. Still further, it always includes the idea of living in abundance under the dominion of a righteous ruler. This understanding of peace can be seen in various other parts of Proto-Isaiah, especially in Chapter 32.
PL
Charakterystyka każdego ekosystemu zawiera nie tylko opis gatunków roślin i zwierząt w nim występujących, ale także analizę relacji pomiędzy gatunkami i pomiędzy nimi a ich środowiskiem. Artykuł jest próbą odpowiedzi na pytanie o naturę mesjańskiego pokoju przedstawionego w Iz 11,6-8, głównie w oparciu o opis czynności i zachowań, które charakteryzują zwierzęta i postaci ludzkie w nim występujące. Takie podejście do tematu uzupełnia liczne i szczegółowe analizy gatunków zwierząt z Iz 11,6-8 oraz próby odczytania ich znaczenia. Według Izajasza, pokój nie jest zwykłym brakiem wojny, ale obok harmonijnej koegzystencji i wspólnego zamieszkiwania ludzi zawiera także ideę życia w obfitości pod rządami sprawiedliwego władcy. Takie rozumienie pokoju można dostrzec także w innych częściach Proto-Izajasza, spośród których na szczególną uwagę zasługuje rozdz. 32.
The context of the study was an attempt to compare the Old Testament term “Servant of Yahweh” with the image of Jesus in the Gospel of Matthew. Critical-literary and comparative methods were used. As a result of the research, it was found that the image of Jesus in the Gospel of Matthew correlates with the image of the Servant of Yahweh in the Book of Isaiah. The conclusions that were drawn are that Matthew was inspired by the Old Testament to describe Jesus in his Gospel.
PL
Kontekstem badań była próba porównania starotestamentalnego terminu „Sługa Jahwe” z obrazem Jezusa w Ewangelii św. Mateusza. Zastosowano metody: krytyczno-literacką oraz porównawczą. W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, że obraz Jezusa zamieszczony w Ewangelii św. Mateusza koreluje z obrazem Sługi Jahwe w Księdze Izajasza. Wnioski, jakie zostały wyciągnięte, sprowadzają się do tego, że Mateusz inspirował się Starym Testamentem, aby opisać Jezusa w swojej Ewangelii.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.