Współczesny katolik porusza się w szeroko pojętej kulturze postmodernistycznej, która już w swoich założeniach nie da się pogodzić z myśleniem katolickim, zwłaszcza ze względu na negację istnienia prawdy obiektywnej. Musi on więc zadbać sam o swoją wizję rzeczywistości. Erich Przywara przedstawia światopogląd, który może być odpowiedzią na to zapotrzebowanie. Z jednej strony jest on bowiem głęboko osadzony w tradycji katolickiej, a z drugiej strony otwarty na myślenie współczesne. Uwzględnienie historyczności podmiotu i przedmiotu sprawiło, że analogia entis Przywary nie zamyka się w jakimś statycznym systemie, ale jest dynamicznym ujęciem, które pozwala wchodzić w dialog lub polemikę z gorącymi kwestiami bieżącymi.
The contemporary Catholic is living in the broadly understood postmodern culture, which in its assumptions cannot be reconciled with Catholic thinking, above all, because of the negation of objective truth. Therefore, he must take care of his vision of reality alone. Erich Przywara presents a worldview that can be a response to this demand. On the one hand, because it is deeply rooted in the Catholic tradition, on the other hand, it is, in the same time, open to culture. Taking into account the historicity of the subject and the object, the Przywara’s analogia entis does not close in some static system, but is a dynamic approach that allows entering into a dialogue or polemic with hot current issues.
PL
Współczesny katolik porusza się w szeroko pojętej kulturze postmodernistycznej, która już w swoich założeniach nie da się pogodzić z myśleniem katolickim, zwłaszcza ze względu na negację istnienia prawdy obiektywnej. Musi on więc zadbać sam o swoją wizję rzeczywistości. Erich Przywara przedstawia światopogląd, który może być odpowiedzią na to zapotrzebowanie. Z jednej strony jest on bowiem głęboko osadzony w tradycji katolickiej, a z drugiej strony otwarty na myślenie współczesne. Uwzględnienie historyczności podmiotu i przedmiotu sprawiło, że analogia entis Przywary nie zamyka się w jakimś statycznym systemie, ale jest dynamicznym ujęciem, które pozwala wchodzić w dialog lub polemikę z gorącymi kwestiami bieżącymi.
This essay inquires into the unique intersection of Erich Przywara and John Henry Newman and explores the re-imagined notions of divine transcendence and the supernatural in their works. Przywara found in Newman a source of inspiration for a more lively presentation of Catholic thought and a model for illuminating the path toward a new Catholic intellectual culture. Newman’s work highlights the actively inquiring disposition of faith, an active search for the meaning of its doctrines, a progressive and unceasing journey that comprises the entirety of one’s life. By showing the changing Catholic responses to modernity and the evolving theological approaches that would come to characterize later twentieth-century Catholic thought, the paper emphasizes how Przywara and Newman contributed to a more vibrant form of Catholicism and a renewal of Catholic intellectual culture that anticipated the Church’s wider opening to the world.
The history of modern philosophy has been marked by a retreat from traditional metaphysical concepts, including the notion of nature, which is central to theological considerations. It allows us to recognize a direct connection between the ordered world of nature and the existence of God. Still, some theologians paradoxically welcomed the downfall of metaphysics. Acknowledging the irreversibility of changes in the intellectual landscape of contemporary culture, and following Heidegger’s critique of the so-called ontotheology, they stated that one can and should “do” theology without resorting to metaphysical concepts, like the concept of nature. In this paper I am revisiting the work of two thinkers that defended the concept of nature. They represent two generations of 20th and 21st century Christian theologians (Erich Przywara) and philosophers (Chantal Delsol) who assiduously sought to reintroduce the concept of nature to the mainstream of intellectual discourse. Tracing their footsteps, we shall see that intellectual systems inspired by Christianity actually need the concept of nature, or its equivalent. What is common to both scholars is that they try to achieve this goal indirectly, by substituting the concepts of classical metaphysics. As mentioned, modern critique left metaphysical notions with a bad reputation (undeservedly, in our opinion), but Przywara and Delsol replace them with related concepts that latter-day thinkers find easier to accept.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.