W artykule określone zostało miejsce nauki historycznej w perspektywie ideologicznej władz bolszewickich. Ustalono przyczyny dążenia komunistów do gruntownego przebudowania systemu nauczania w Rosji bolszewickiej oraz metod wcielania w życie nowych ideologicznych wykładni. W artykule tym przeanalizowano zmiany w obrębie sposobu postrzegania i przedstawiania historii, tematów podejmowanych przez badaczy, jak i samej formy narracji historycznej.
EN
The article determines the place of historical science in the ideological perspective of the Bolshevik authorities. The reasons for the Communists’ endeavours to thoroughly remodel the educational system in Bolshevik Russia and change the methods of implementing new ideological interpretations are established. This article analyzes the innovations in perceiving and presenting history, the subjects studied by researchers, as well as the historical narrative itself.
This essay attempts to outline a historical method developed from the late writings of Walter Benjamin. Arlette Farge argues that in Passagenwerk, the work about Leskov and in On the Concept of History, the German philosopher succeeded in portraying a new way of thinking about history. This was an approach that offered the historian access not only to facts but also to particular experiences, felt emotions, desires or dreams. As Farge posits, Michel Foucault and Michel de Certeau, among others, conducted their studies using a similar method.
PL
Esej stanowi próbę naszkicowania metody historycznej budowanej w oparciu o późne pisma Waltera Benjamina. Arlette Farge przekonuje, że w Pasażach, pracy o Leskowie i w O pojęciu historii niemieckiemu filozofowi udało się przedstawić nowy sposób myślenia o historii, dający szanse na dotarcie nie tylko do suchych faktów, ale do konkretnych doświadczeń, przeżywanych emocji, pragnień, snutych marzeń. Jak przekonuje Farge, przy użyciu podobnej metody swoje badania mieli prowadzić między innymi Michel Foucault oraz Michel de Certeau.
The authors of the article discuss the debate in the international labour movement regarding the significance of the Russian Revolution in first years following the Bolsheviks’ rise to power. The primary point of reference is the argumentation in defense of the Bolshevik policy put forward by Leon Trotsky in his Terrorism and Communism (1920). The work was the Bolshevik intellectuals’ most elaborate attempt at countering the claims of Karl Kautsky. The latter aimed to prove that the practice and theory of Bolshevism stood in clear opposition to key Marxist principles.
PL
W artykule autorzy przedstawiają debatę w międzynarodowym ruchu robotniczym dotyczącą wykładni znaczenia rewolucji rosyjskiej w pierwszych latach po przejęciu władzy przez bolszewików. Głównym punktem odniesienia jest tu argumentacja, którą w obronie polityki bolszewickiej przedstawił Lew Trocki w pracy Terroryzm i komunizm (1920). Była ona najbardziej rozbudowaną próbą odparcia przez intelektualistów bolszewickich argumentów Karla Kautskiego. Ten ostatni starał się wykazać, że teoria i praktyka bolszewików oznaczała zerwanie z kluczowymi zasadami i koncepcjami marksizmu.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.