In a world torn apart by inequality in income, access to the labour market, etc., it is difficult not to agree with the views of contemporary sociologists, who presented a vision of a society producing excluded people without opportunities for participation in mainstream social life. The idea of social cooperatives, is a sort of antidote to such a state of affairs. The cooperative ownership reinforces the need for mutual assistance, leads to socialization, tends to engage in cooperative activities. Thanks to the social cooperatives, many groups excluded has the ability to social and professional reintegration, becoming the owners of businesses and realistically affect their functioning.
XX
W świecie rozdartym przez nierówności w dochodach, dostępie do rynku pracy itp. trudno nie zgodzić się z poglądami współczesnych socjologów, którzy prezentują wizję społeczeństwa produkującego ludzi wykluczonych, pozbawionych możliwości udziału w głównym nurcie życia społecznego. Idea spółdzielni socjalnych stanowi swego rodzaju antidotum na taki stan rzeczy. Własność spółdzielcza wzmacnia potrzebę wzajemnej pomocy, prowadzi do uspołecznienia jednostki, skłania do angażowania się we wspólne działania. Dzięki spółdzielniom socjalnym wiele grup wykluczonych ma możliwość reintegracji społecznej i zawodowej, stając się właścicielami przedsiębiorstw i realnie wpływając na ich funkcjonowanie.
The article presents issues related to social exclusion of particular categories of people, including, homeless, addicts, mentally ill, long-term unemployed, dismissed from prisons, refugees, disabled people. It is particularly important to indicate the areas of exclusion, as well as the possibilities of combating this phenomenon. That is why the article draws attention to the ways of counteracting the effects of social exclusion, that is activities involving social and professional reintegration of disadvantaged people, undertaken by social economy entities, such as: social integration centre, social integration club, vocational development centre. To illustrate the activities of these entities, the example of the małopolskie voivodeship was used, with particular emphasis on the Nowy Sącz district and the city of Nowy Sącz.
PL
Artykuł porusza kwestie związane z wykluczeniem społecznym poszczególnych kategorii osób, do których zalicza się m.in. bezdomnych, uzależnionych, chorych psychicznie, długotrwale bezrobotnych, zwalnianych z zakładów karnych, uchodźców, niepełnosprawnych. Szczególnie istotne jest wskazanie obszarów wykluczenia, a także możliwości zwalczania tego zjawiska. Z tego też względu w artykule zwrócono uwagę na sposoby przeciwdziałania skutkom wykluczenia społecznego, czyli działania obejmujące reintegrację społeczną i zawodową osób defaworyzowanych, podejmowane przez podmioty ekonomii społecznej, tj. centrum integracji społecznej, klub integracji społecznej czy zakład aktywności zawodowej. Dla zobrazowania działalności wymienionych podmiotów posłużył przykład województwa małopolskiego, ze szczególnym uwzględnieniem powiatu nowosądeckiego i miasta Nowy Sącz.
Spółdzielnie socjalne mające na celu reintegrację zawodową osób zagrożonych wykluczeniem społecznym stanowią od wielu lat ważny instrument w polityce rynku pracy wielu krajów. Funkcjonowanie polskich spółdzielni socjalnych ma znacznie krótszą, zaledwie kilkuletnią historię. Możliwość wsparcia procesu rozwoju tych podmiotów jest uzależniona od wiedzy na temat warunków ich funkcjonowania. Pierwsze kompleksowe badania nad kondycją i działalnością spółdzielni socjalnych — pt.„Monitoring spółdzielni socjalnych 2010r. w Polsce zostały przeprowadzone w 2011 r. To ogólnopolskie badanie w znaczący sposób wypełnia deficyt informacji o sytuacji środowiska spółdzielców socjalnych. W niniejszym artykule została przedstawiona specyfika oraz wybrane wyniki tego badania. Omówione zostały kluczowe wymiary sytuacji krajowych spółdzielni socjalnych, a więc scharakteryzowano strukturę organizacyjną, pola działalności, sytuację finansową, zakres i formy wsparcia z jakich korzystają spółdzielcy i oceny rozwiązań prawnych. Przedstawiony materiał pozwala nie tylko ocenić stan polskiej spółdzielczości socjalnej, ale także daje możliwośćzdiagnozowania potrzeb tego środowiska.
EN
Social cooperatives aimed at work integration of people at risk of social exclusion for many years are an important instrument of labor market policy in many countries. Functioning of Polish social cooperatives has much shorter, only several years’ history. The possibility of supporting the development process of these entities depends on the knowledge about conditions of their functioning. The first comprehensive study on the condition and the operations of social cooperatives in Poland —“Monitoring of social cooperatives 2010” — was carried out in 2011. This nationwide study fills a significant lack of information about the situation of the environment of the social cooperatives. This paper presents specificity and selected results of this survey and discusses the key dimensions of the national situation of social cooperatives, and so characterizes the organizational structure, spheres of activity, a financial standing, a scope and forms of support enjoyed by cooperatives and evaluation of legal solutions. The material allows not only to evaluate the condition of the Polish social cooperatives, but also makes it possible to diagnose their needs.
Celem artykułu jest przedstawienie poglądów pracodawców na ich rolę w procesie reintegracji zawodowej osób, które nabyły niepełnosprawność ruchową w trakcie kariery zawodowej. Badania zostały przeprowadzone w grupie 100. pracodawców (50% z nich zatrudniało osoby po nabyciu niepełnosprawności ruchowej) przy użyciu techniki CATI (Computer Assisted Telephone Interviewing), za pomocą opracowanej na potrzeby badania ankiety osobowej. Za najważniejsze, z punktu widzenia powrotu do pracy, uznano podnoszenie świadomości na temat niepełnosprawności w miejscu pracy, wsparcie ze strony współpracowników oraz wsparcie ze strony pracodawców. Pracodawcy dostrzegają ważną rolę przełożonego w procesie reintegracji zawodowej osób po nabyciu niepełnosprawności ruchowej. Upatrują jej głównie w podtrzymywaniu relacji pomiędzy pracownikiem po nabyciu niepełnosprawności ruchowej a jego współpracownikami, czy też w motywowaniu do powrotu do pracy pracownika po nabyciu niepełnosprawności ruchowej. Pracodawcy, zarówno zatrudniający, jak i niezatrudniający osoby po nabyciu niepełnosprawności ruchowej, jednakowo widzą możliwości działania w kontekście reintegracji zawodowej. Niewielu z nich określa jednak swoją rolę we współpracy z organizacjami działającymi na rzecz rehabilitacji zawodowej takich osób.
XX
The aim of the article is to present the views of employers on their role in the process of vocational reintegration of persons after the acquisition of physical disability. The study was conducted in a group of 100 employers (50% of them employed persons after the acquisition of physical disability) using CATI method (Computer Assisted Telephone Interviewing) and with the personal questionnaire developed specifically for the study. The most important thing, from the point of view of returning to work, was raising awareness of disability in the workplace, support from co-workers and support from employers. Employers recognize the important role of the supervisor in the process of vocational reintegration of persons after the acquisition of physical disability. They perceive it mainly in maintaining a relationship between the employee after the acquisition of physical disability and his co-workers, or in motivating him to return to work after acquiring a physical disability. Employers, both employing and not employing persons after the acquisition of physical disability, equally see the possibilities of working in the context of vocational reintegration. Few of them, however, define their role in the cooperation with organizations for vocational rehabilitation of such persons.
The article presents issues related to the activities of public entities (social welfare centers) in the social and professional reintegration of people subject to marginalization and social exclusion. The article is a theoretical study referring to the activity in the area of social and professional reintegration undertaken among the charges of the social welfare system. To illustrate the activity in this area, the example of the Municipal Social Welfare Center in Nowy Sącz was used, which in 2016 founded the “Active future” Social Integration Club and “Your development” Social Support Center to support the inhabitants of the city of Nowy Sącz at risk of poverty, multiple social exclusion, benefiting from social assistance or the unemployed, professionally inactive, disabled, with social dysfunctions, dependent.
PL
Artykuł obejmuje zagadnienia dotyczące działalności podmiotów publicznych (ośrodków pomocy społecznej) w zakresie reintegracji społecznej i zawodowej osób podlegających marginalizacji oraz wykluczeniu społecznemu. Ma charakter studium teoretycznego odwołującego się do aktywności w obszarze reintegracji społecznej oraz zawodowej podejmowanej wśród podopiecznych systemu pomocy społecznej. Dla zobrazowania działalności w tym obszarze wykorzystano przykład Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Nowym Sączu, który w 2016 roku założył Klub Integracji Społecznej „Aktywna przyszłość” oraz Centrum Wsparcia Społecznego „Twój rozwój”, mające na celu wspierać mieszkańców miasta Nowego Sącza zagrożonych ubóstwem, wielokrotnym wykluczeniem społecznym, korzystających z pomocy społecznej lub bezrobotnych, nieaktywnych zawodowo, niepełnosprawnych, z dysfunkcjami społecznymi, niesamodzielnych.
In Poland, more and more people want to act for the benefit of the local community and help those in need, looking for an appropriate organizational and legal form. The answer to this dilemma may be this article covering issues related to the establishment of social cooperatives as organizations combining aspects of economic activity with the desire to meet social needs, especially in the context of social and professional reintegration of people subject to social exclusion. The article is a kind of practical study referring to social activity in the field of establishing new entities, which are social cooperatives. The reflection of the issue is an approximation of the circumstances surrounding the Social Cooperative Zielony Serwis, founded in 2022, based in Ciężkowice.
PL
W Polsce coraz więcej osób chce działać na rzecz społeczności lokalnej i pomagać potrzebującym, szukając odpowiedniej formy organizacyjno-prawnej. Odpowiedzią na ten dylemat może być niniejszy artykuł, obejmujący kwestie związane z zakładaniem spółdzielni, a szczególnie spółdzielni socjalnych jako organizacji łączących aspekty działalności gospodarczej z dążeniem do zaspokajania potrzeb społecznych, szczególnie w kontekście reintegracji społecznej i zawodowej osób podlegających wykluczeniu społecznemu. Artykuł ma charakter studium empirycznego, odwołującego się do aktywności społecznej w zakresie spółdzielczości, a zwłaszcza zakładania nowych podmiotów, jakimi są spółdzielnie socjalne. Służy temu przybliżenie okoliczności towarzyszących założonej w 2022 roku Spółdzielni Socjalnej Zielony Serwis z siedzibą w Ciężkowicach.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.