Celem niniejszego artykułu jest zbadanie procesów nadużyć finansów publicznych, prowadzących do bezpodstawnego wzbogacenia się elit rządzących w Zimbabwe – kraju bogatym w surowce naturalne, lecz – paradoksalnie – niestabilnym wskutek dziesięcioleci rządów Roberta Mugabe. Artykuł analizuje zjawisko korupcji politycznej występującej w Zimbabwe, przekładającej się na złe zarządzanie dochodem narodowym z zasobów naturalnych w celu osiągnięcia prywatnych korzyści oraz konsolidacji władzy. Ponadto, poprzez analizę złożonych sieci oraz mechanizmów organizacyjnych, stworzonych w celu wyprowadzenia majątku publicznego przy pomocy firm fasadowych, w artykule zbadane zostały powiązania pomiędzy zjawiskami korupcji i nielegalnych przepływów pieniężnych. W końcu, ponieważ korupcja polityczna z natury powiązana jest z jakością rządzenia państwem, artykuł analizuje wpływ tej ostatniej na rozwój społeczny, a także efektywność pomocy rozwojowej przekazanej do Zimbabwe. Artykuł napisany został na podstawie analizy źródeł wtórnych, do których zaliczają się istniejące publikacje oraz materiał dowodowy. Jego ustalenia pokrywają się z ogólnym stanowiskiem środowiska akademickiego, które utrzymuje, że zasoby naturalne oraz pomoc rozwojowa mają negatywny wpływ na jakość rządzenia państwem, praworządność oraz, co za tym idzie, na rozwój społeczny, szczególnie w krajach rządzonych przez bezwzględnych przywódców.
EN
The purpose of this case study article is to explore the process of public finance fraud resulting in an unjust enrichment of local ruling elites in Zimbabwe, a resource-rich yet paradoxically fragile state characterised by decades of rule by Robert Mugabe. The article examines the phenomenon of political corruption occurring in Zimbabwe and translating into the mismanagement and misuse of public revenues from natural resources for the sake of private gain and power consolidation. Furthermore, the article looks at the link between corruption and illicit financial flows by examining complex organisational networks and mechanisms created for the sake of diverting public assets with the help of front companies. Finally, since political corruption is inherently connected to the quality of governance, the author explores the impact of governance on human development as well as the effectiveness of foreign aid channelled to Zimbabwe. The article was written on the basis of an analysis of secondary sources including a review of relevant literature and existing evidence. The findings of this research coincide with a general academic standpoint supporting the narrative that both natural resources and aid have negative consequences for governance, the rule of law, and, consequently, human development, especially in countries governed by unscrupulous leaders.
This article presents opportunities of general development and risks associated with discoveries of raw materials in Kenya made in recent years. It has been pointed out that the steady increase in the interest of foreign investors accompanying information about discoveries suggests that there is a significant potential and business opportunities. At the same time it was noted that if Kenya is serious about using the opportunities this will require a joint effort by the government and the private sector to create a stable business environment. The basic conclusion is that the discoveries of energy resources in Kenya are related to both the chances of development of the country and the need to deal with the new risks correlated with the phenomenon of the resource curse.
PL
W artykule przedstawiono ogólne szanse rozwoju oraz zagrożenia związane z odkryciami surowcowymi w Kenii dokonanymi w ostatnich latach. Wskazano, iz stały wzrost zainteresowania inwestorów zagranicznych towarzyszący informacjom o odkryciach, dowodzi istnienia znacznego potencjału i możliwosci handlowych. Jednocześnie zauważono, że jeśli Kenia poważnie myśli o wykorzystaniu szans, będzie to wymagało podjęcia wspólnych wysiłków ze strony rządu i sektora prywatnego na rzecz stworzenia stabilnego otoczenia biznesowego. Podstawowy wniosek, jaki wynika z rozważań zawartych w tekście, to fakt, iż z odkryciem złóż surowców energetycznych w Kenii wiążą się zarówno szanse na rozwój kraju, jak i koniecznośćzmierzenia sie z nowymi zagrożeniami skorelowanymi z fenomenem klątwy surowcowej.
The paper uses a set of international data to analyze the impact of countries’ resource abundance on their long-term economic growth. In particular, the author focuses on explaining the essence of what is known as the "resource curse". He uses two groups of determinants, geographical and institutional. The paper begins with a look at the gist of the problem, with the author discussing the rationale behind the research. This is followed by a discussion of other research reports on the subject and a short description of other authors’ findings. In the next part of the paper, Kożuchowski describes his own research method and the set of variables that he uses for his OLS-regression model. The parameters are estimated with the use of geographical and institutional variables, separately for each group, and the final versions of the models are selected on the basis of a set of reliable statistical tests, Kożuchowski says. The author makes several assumptions about "the resource curse". His research shows that key factors of growth include economic openness and political stability, while most geographical factors are not statistically or intuitively significant, Kożuchowski says. The author emphasizes the role of soft data for that kind of research. The results show that such variables adequately reflect the institutional position of countries, Kożuchowski concludes.
Artykuł ocenia zależność od surowca dwóch orientowanych na eksport krajów wydobywających ropy naftowy i gaz. Znaleźliśmy świadectwo obecności Holenderskiej choroby w obu krajach i przekleństwa zasobów w Rosji. Zmniejszenie wielkości produkcji i eksportu ropy naftowej i gazu ziemnego, skompensowane wzrostem wartości dodanej w innych rodzajach gospodarczej działalności, wskazuje na to, że Norwegia stopniowo przezwycięża Holenderską chorobę za pomocą rozszerzonej reprodukcji kapitału ludzkiego. Z drugiej strony, wydobywanie węglowodorów może pozostać koło napędowe rozwoju rosyjskiej gospodarki.
EN
This paper evaluates the raw material dependence of two export-oriented oil and gas extracting countries. We find evidence of presence of the Dutch disease in both countries and of the resource curse in Russia. Reduction of volumes of crude oil and natural gas production and exports, compensated by the growth of value added in other kinds of economic activity, suggests that Norway is gradually overcoming the Dutch disease by means of expanded reproduction of human capital. On the other hand, extraction of hydrocarbons may remain a driver of the Russian economic growth.
The article discusses the rationale and methods of taxation of hydrocarbons, particularly shale gas, and then the impact of the relevant fiscal measures on the economy in light of the concept of the “curse of natural resources”. From a legal point of view, there are two systems of taxation of natural resources, namely the concession and contractual systems. Exploitation of natural resources is subject to various taxes and charges, the most important of which are: license fee for the volume or value of extraction, a special tax on profits and joint production contracts. International experience shows that the relevant tax systems are very diverse, and this diversity reflects the different stages of exploitation of resources and various institutional environments. Against this background, Polish proposals for changes to the taxation of hydrocarbons, particularly shale gas, seem to be well adapted to existing realities. In addition to the modifications to the existing taxes, the new proposals include the introduction of two new taxes: a tax on mineral extraction and a special hydrocarbon tax. As shown by the experience of other countries, additional revenues from exploitation of natural resources may, in certain circumstances, contribute in the longer term to adverse economic phenomena, collectively known as the “curse of natural resources”. The key issue here is to study how the new resource revenues will be used: to increase consumption or rather investments and whether or not they adversely affect the long-term public finances and competitiveness of the economy. From this point of view, the most important success factors are the quality of public institutions and the maturity of the political elites. These comments are also valid in the case of shale gas extraction in Poland. An additional risk factor may be excessive expectations regarding shale gas benefits. The prospect of additional budget revenues and significant improvement in the balance of payments may lead to discontinuation or slowing down of the necessary fiscal and structural reforms. In a sense, a country can fall victim to resource curse, even when not exploiting them on a large scale.
PL
W artykule omówiono przyczyny i sposoby opodatkowania węglowodorów, w tym szczególnie gazu łupkowego, a następnie szukano wpływu rozwiązań fiskalnych na gospodarkę w świetle koncepcji „przekleństwa zasobów naturalnych”. Z prawnego punktu widzenia wyróżniamy dwa systemy opodatkowania zasobów naturalnych, a mianowicie systemy koncesyjny i kontraktowy. Eksploatacja zasobów naturalnych obciążona jest wieloma daninami publicznymi, wśród których najważniejsze to: licencja, opłata za wielkość lub wartość wydobycia, specjalny podatek od zysku oraz umowy o wspólnej produkcji. Doświadczenia światowe pokazują, że systemy opodatkowania eksploatacji zasobów są bardzo zróżnicowane, a zróżnicowanie to wynika między innymi z różnego etapu eksploatacji zasobów i różnego otoczenia instytucjonalnego. Na tym tle polskie propozycje zmian w odniesieniu do opodatkowania węglowodorów, w tym szczególnie gazu łupkowego, wyglądają na dobrze dostosowane do istniejących realiów. Oprócz modyfikacji istniejących obciążeń zaproponowano wprowadzenie dwóch nowych podatków: podatku od wydobycia niektórych kopalin oraz specjalnego podatku węglowodorowego. Jak pokazują doświadczenia innych krajów, dodatkowe dochody z eksploatacji zasobów naturalnych mogą w pewnych okolicznościach przyczynić się w dłuższym okresie do niekorzystnych zjawisk gospodarczych określanych mianem „przekleństwa zasobów naturalnych”. Kluczowa wydaje się kwestia, czemu służyć będą te dodatkowe środki: zwiększaniu konsumpcji czy raczej inwestycjom i czy nie wpłyną one niekorzystnie w długim okresie na finanse publiczne i konkurencyjność gospodarki. Z tego punktu widzenia duże znaczenie ma jakość instytucji publicznych i dojrzałość elit politycznych. Uwagi te są również aktualne w odniesieniu do Polski. Dodatkowym czynnikiem ryzyka mogą być nadmierne oczekiwania związane z łupkami. Perspektywa dodatkowych, istotnych dochodów budżetowych i poprawa bilansu płatniczego mogą skłaniać do zaniechania czy spowolnienia niezbędnych reform fiskalnych i strukturalnych. Można więc w pewnym sensie paść ofiarą przekleństwa zasobów, nawet nie eksploatując ich na dużą skalę.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.