W artykule przedstawiona jest analiza toposów występujących w debatach parlamentarnych z lat 2015–2016 w Szwecji i Niemczech, poświęconych polityce azylowej ww. państw. Celem tego badania porównawczego jest wyłonienie toposów oraz scharakteryzowanie argumentacji politycznej skupionej wokół kwestii migracyjnej. Tę argumentację cechuje w większym stopniu charakter proceduralny niż merytoryczny, co ma związek z kontekstem politycznym, a więc układem sił konkurencyjnych partii. Wydaje się, że szczególnie w przypadku Szwecji w debacie parlamentarnej strony kładą nacisk na konsensu i kooperację. Wynikać zaś to może z faktu, że w tym kraju – jak również ogólnie w krajach Skandynawii – rządy mają charakter mniejszościowy, co sprzyja retoryce współpracy.
EN
The aim of this topos analysis is to identify features of argumentation in Swedish parliamentary debates on asylum policy in 2015 and 2016 compared to German debates. Findings include a focus on procedural rather than substantive aspects and an adaptation of government-like argumentation by cooperating opposition parties. These can be attributed to the focus on consensus and cooperation in Sweden, governed by a minority government, and may be typical of minority governments, common in Scandinavia, in general.
The distinction between “us” and “them” serves as a tool for the authorities to shape national identity by defining the boundaries of belonging and exclusion. The aim of the study was to analyse how the expression “true Poles” is defined in speeches in the Sejm. The analysis was conducted on a corpus of parliamentary speeches from 1989-2023, comprising over 291,000 plenary session speeches. Examining the context of the mention of “true Poles”, the emotions it evokes, the type of opposition construction between “true Poles” and the rest of the nation, together with the analysis of applied topoi (loci), allowed for conclusions regarding the political intentions of using this expression, which we interpret in terms of “rhetoric of exclusion” and “rhetoric of legitimisation.” By applying this perspective, the study sheds new light on the universal mechanisms of constructing national identity in public discourse, showing how classical argumentative schemes are adapted to contemporary political debates.
PL
Rozróżnienie na „swoich” i „obcych” jest dla władzy narzędziem kształtowania tożsamości narodowej poprzez określenie granic przynależności i wykluczenia. Celem badania była analiza definiowania wyrażenia prawdziwi Polacy w przemówieniach w Sejmie. Analiza została przeprowadzona na stworzonym korpusie przemówień sejmowych z lat 1989-2023, składającym się z ponad 291 tys. wystąpień z obrad plenarnych. Badanie kontekstu przywołania wyrażenia prawdziwi Polacy, towarzyszących mu emocji, typu budowania opozycji między „prawdziwymi Polakami” a resztą narodu, w połączeniu z analizą zastosowanych toposów (loci), pozwoliło na wysunięcie wniosków dotyczących politycznych intencji posługiwania się tym wyrażeniem, które interpretujemy w kategoriach „retoryki wykluczenia” i „retoryki uwiarygodnienia”. Poprzez zastosowanie tej perspektywy, wyniki badania rzucają nowe światło na uniwersalne mechanizmy konstruowania tożsamości narodowej w dyskursie publicznym, ukazując, jak klasyczne schematy argumentacyjne adaptowane są do współczesnych debat politycznych.
The aim of the article is to define the essence of national identity of education discourse. Institutional education plays the crucial role to pass on this identity. These institutions are in power to influence young generations attending primary and compulsory schools. This way every student is given the same meaning of different social phenomenon, common cultural patterns and even patterns of interpreting the place of individual in the group – most of all in the nation. This article is devoted to the analysis of the patterns of national identity of different kinds of texts placed in the textbooks and shows topos, myths and symbols shaping this identity. The textbooks analysis proceeds on synchronous and diachronic ground. This analysis shows that currently school education does not have a great impact on the national identity of the young generation and each student shapes his/her national identity through his/her own affiliation of different pa tterns.
PL
Celem artykułu jest zdefiniowanie istoty narodowej tożsamości w dyskursie edukacyjnym. Edukacja instytucjonalna odgrywa kluczową rolę w przekazywaniu tej tożsamości. Szkoły jako instytucje państwowe mają wpływ na całe młode pokolenia obowiązkowo uczęszczające do szkół podstawowych. W ten sposób każdemu uczniowi przekazuje się ten sam sposób rozumienia różnych zjawisk społecznych, wspólne wzorce kulturowe, a nawet wzory interpretacji miejsca jednostki w grupie – przede wszystkim we wspólnocie narodowej. Artykuł poświęcony jest analizie wzorów tożsamości narodowej w różnego rodzaju tekstach zamieszczanych w podręcznikach, wskazuje toposy, mity i symbole kształtujące tę tożsamość. Analiza podręczników przebiega na poziomie synchronicznym i diachronicznym i pokazuje, że obecnie edukacja szkolna nie ma wielkiego wpływu na tożsamość narodową młodego pokolenia, i że każdy uczeń kształtuje swoją tożsamość narodową poprzez własną afiliację różnych wzorców tej tożsamości.
JavaScript is turned off in your web browser. Turn it on to take full advantage of this site, then refresh the page.