PL
Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie i przybliżenie kompleksowego, innowacyjnego narzędzia – Programu Sygnalizowania na rynkach finansowych w USA wraz z jego instytucjami oraz regulacjami, na których jest osadzony. Program ten może być elementem poszukiwanych, omawianych obecnie w Polsce rozwiązań, które po odpowiednim dostosowaniu do warunków krajowych mogą się znacząco przyczynić do zwiększenia kompetencji, kooperacji i skuteczności organów, unowocześnienia nadzoru na rynku, zwiększenia ochrony inwestorów [Morawiecki, 2018, s. 1]. Jest to obecnie przedmiotem postulatów, projektów i debat: Sejmowych, Ministerialnych [Sejm RP – Druk 2812-U, 2018, s. 1-7], UOKiK [Niechciał, 2018, s. 1-2], KNF i KDPW [Sejm RP – Druk 2812, 2018, s. 1-7] oraz całego rynku finansowego w związku z pojawiającymi się licznymi nadużyciami o zasięgu narodowym i presją społeczną nakierowaną na sankcjonowanie obecnych sytuacji1 i zapobieganie przyszłym. Umożliwiłoby to wcześniejsze wykrywanie zagrożeń, wzmocnienie nadzoru, przeciwdziałanie nadużyciom finansowym2, odbudowałoby i zwiększyło zaufanie inwestorów do rynku finansowego, do czego też dążyć mają wszystkie rozwiązania badane przez ww. organy w zgodności z regulacjami europejskimi [Morawiecki, 2018, s. 1]. Model Programu, choć ciągle jeszcze ewoluujący i udoskonalany – w związku z jego kompleksowością [Kern, 2018, s. 11, 24-32]3, innowacyjnością w skali świata – jest niezwykle skuteczny i wymiernie efektywny, co zostało przedstawione w niniejszym artykule.
EN
The aim of this article is to introduce and present a comprehensive, innovative tool – the Whistleblower Program incorporated to the laws of financial markets in the USA, together with its institutions and legal framework on which it is embedded. This program may be an element of solutions currently sought in Poland which, after appropriate adaptation to domestic conditions, may significantly contribute to increase competences, cooperation and effectiveness of bodies, modernise market supervision, enhance investor protection; what is currently the subject of postulates, projects and debates among: Parliament, Ministries, UOKiK, KNF, KDPW, and the entire financial market, in the context of numerous abuses of national range and social pressure aimed at preventing such situations. This would enable early detection of abuses and facilitate counteracting massive frauds, rebuild and increase investor confidence in the financial market. Proposed solution may supplement all above-mentioned solutions. The Program, though still evolving and improved – due to its comprehensiveness and innovativeness, is an extraordinary efficient tool, a visibly effective solution, which will be presented in the article.